Nhiều trường hợp ngộ độc và độc tố Botulinum

leftcenterrightdel
 Một trường hợp điều trị tại Trung tâm chống độc - Bệnh viện Bạch Mai do ăn pate Minh Chay (Ảnh: Xuân Trường).

Mới đây, ngày 29/8, Cục An toàn Thực phẩm (Bộ Y tế) ban hành thông báo khẩn về việc trong thời gian qua (từ ngày 13/7 đến 18/8), xuất hiện rải rác 9 ca bệnh phải điều trị tại Bệnh viện Chợ Rẫy (5 ca), Bệnh viện Nhiệt Đới TP Hồ Chí Minh (2 ca) và Bệnh viện Bạch Mai (2 ca bệnh) đến từ một số tỉnh/thành phố trong cả nước với triệu chứng mệt mỏi, sụp mi mắt, tứ chi yếu cơ, khó nuốt, liệt cơ, khó thở… Qua điều tra cho thấy các bệnh nhân đều sử dụng sản phẩm Pate Minh Chay của Công ty TNHH Hai thành viên Lối sống mới (Địa chỉ tại Tổ 2, thị trấn Đông Anh, huyện Đông Anh, TP Hà Nội) sản xuất và kinh doanh trực tiếp qua mạng. Website của công ty: pate.1001monchay.com; minhchay.com.

Sau đó, ngày 31/8, Cục Quản lý khám, chữa bệnh (Bộ Y tế) cũng có văn bản hỏa tốc gửi Bệnh viện Chợ Rẫy, Bệnh viện Nhiệt Đới TP Hồ Chí Minh và Bệnh viện Bạch Mai yêu cầu báo cáo khẩn về các trường hợp nêu trên.

Được biết, tính đến thời điểm hiện nay, tại TP Hồ Chí Minh đang có 7 trường hợp bệnh nhân phải nhập viện điều trị sau khi ăn phải sản phẩm “Pate Minh Chay” có chứa độc tố Botulinum. Trao đổi với báo chí, TS-BS Lê Quốc Hùng - Trưởng khoa Bệnh nhiệt đới Bệnh viện Chợ Rẫy (TP Hồ Chí Minh) cho biết, trong 6 ngày từ 24 - 30/7, bệnh viện tiếp nhận và điều trị cho 5 bệnh nhân gồm hai vợ chồng và 3 người bạn, bị nhiễm độc tố Botulinum sau khi ăn “Pate Minh Chay” đóng hộp.

Tìm hiểu được biết, kết quả kiểm nghiệm ban đầu một số sản phẩm “Pate Minh Chay” của các lô khác nhau của Viện Kiểm nghiệm An toàn vệ sinh thực phẩm Quốc gia và Viện Y tế công cộng TP.Hồ Chí Minh đã phát hiện vi khuẩn Clostridium botulinum typ B. Đây là vi khuẩn kị khí tuyệt đối, sinh bào tử; độc tố của vi khuẩn Clostridium botulinum có độc lực rất mạnh, ảnh hưởng nặng nề đến sức khỏe, kéo dài và dễ tử vong. Với liều 0,004μg/kg cân nặng, Botulinum sẽ giết chết một người trưởng thành.

Theo nhiều chuyên gia, Botulinum là chất độc thần kinh cực mạnh, nó xâm nhập vào các tế bào thần kinh, rồi ngăn chặn sự giải phóng chất dẫn truyền acetylcholine từ các đầu dây thần kinh. Một khi chất dẫn truyền thần kinh này bị chặn, xung thần kinh không thể truyền dẫn được nữa, giao tiếp các tế bào thần kinh không được thực hiện, làm cho các cơ bị tê liệt. Trên thực tế, ngộ độc Botulinum không phải là cá biệt, do vi khuẩn tồn tại tương đối phổ biến; trong đó, phần lớn các trường hợp ngộ độc có liên quan đến thịt bảo quản trong điều kiện thiếu không khí. Bên cạnh đó, ngộ độc Botulinum có thể xảy ra ở bất cứ thực phẩm nào. Do đó, cần đặc biệt coi trọng việc giữ gìn vệ sinh an toàn thực phẩm, nghĩa là từ khâu nuôi trồng đến chế biến và vận chuyển, cuối cùng là ăn uống, cần phải thực hành sạch sẽ.

Trách nhiệm của Công ty Lối sống mới?

Các trường hợp ngộ độc thực phẩm liên quan đến độc tố Botulinum có trong sản phẩm pate Minh Chay của Công ty Lối sống mới đã khiến rất nhiều người dân lo lắng về sức khỏe, tính mạng và quyền lợi của người tiêu dùng.

Liên quan đến vụ ngộ độc nói trên, Luật sư Nguyễn An Bình - Đoàn Luật sư TP Hà Nội chia sẻ, pháp luật luôn nhấn mạnh việc bảo đảm an toàn tính mạng, sức khỏe của người tiêu dùng khi tham gia giao dịch, sử dụng hàng hóa, dịch vụ do tổ chức, cá nhân kinh doanh hàng hóa, dịch vụ cung cấp. Luật An toàn thực phẩm (2012) quy định rõ về trách nhiệm của tổ chức, cá nhân kinh doanh thực phẩm. Cụ thể, khoản i, Điều 8, Luật An toàn thực phẩm quy định: Tổ chức, cá nhân kinh doanh thực phẩm phải “Bồi thường thiệt hại theo quy định của pháp luật khi thực phẩm mất an toàn do mình kinh doanh gây ra”. Khoản 5 Điều 53 Luật An toàn thực phẩm cũng nêu rõ: “Tổ chức, cá nhân cung cấp thực phẩm mà gây ngộ độc phải chịu toàn bộ chi phí điều trị cho người bị ngộ độc và bồi thường thiệt hại theo quy định của pháp luật về dân sự”.

leftcenterrightdel
Một sản phẩm của “Pate Minh Chay”. (Nguồn: laodong.vn). 

Cũng theo Luật sư Nguyễn An Bình, tùy thuộc vào tính chất, mức độ gây thiệt hại của hành vi vi phạm và hậu quả của hành vi, các tổ chức, cá nhân cung cấp thực phẩm gây ngộ độc có thể bị xử phạt vi phạm hành chính theo Nghị định 115/2018/NĐ-CP quy định về xử phạt hành chính về an toàn thực phẩm hoặc bị truy cứu trách nhiệm hình sự theo quy định Bộ luật Hình sự năm 2015.

Trong đó, mức phạt tiền có thể từ 80 triệu đồng đến 100 triệu đồng, theo quy định khoản 8 Điều 22 Nghị định 115/2018/NĐ-CP đối với hành vi quy định khác về bảo đảm an toàn thực phẩm trong sản xuất, kinh doanh, nhập khẩu, cung cấp thực phẩm. Nếu vi phạm ở mức độ nghiêm trọng hơn, cá nhân liên quan còn có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự về tội vi phạm quy định về an toàn thực phẩm theo Điều 317 Bộ luật Hình sự với mức phạt tù từ 1 năm đến cao nhất là 20 năm tù.

Được biết, sau khi phát hiện các trường hợp bị ngộ độc liên quan đến sản phẩm Pate Minh Chay, Cục An toàn thực phẩm đã đề nghị các đơn vị triển khai gấp việc phối hợp với các cơ quan chức năng trên địa bàn triển khai kiểm tra, giám sát trên thị trường, chủ động thu hồi các sản phẩm của Công ty Lối sống mới và thông báo số lượng cụ thể về Cục An toàn thực phẩm gồm 13 sản phẩm: Pate Minh Chay, Pate nấm hầu thủ, Ruốc nấm Heri vị hảo hạng, Muối vừng bát bảo đặc biệt, Ruốc nấm Heri Hương thảo mộc, Giò lụa lúa mì, Muối lạc truyền thống, Chả quế lúa mì, Muối vừng bát bảo, Giò nấm lúa mì, Ruốc nấm truyền thống, Ruốc nấm sả ớt, Ruốc nấm cháy tỏi. Đồng thời, thông tin cảnh báo khẩn cấp cho người tiêu dùng tạm thời không mua, không sử dụng các sản phẩm của Công ty Lối sống mới và thông báo cho cơ quan chức năng y tế tại địa phương nếu còn sản phẩm. Đối với sản phẩm “Pate Minh Chay”, ngừng ngay việc sử dụng sản phẩm, niêm phong sản phẩm và phần sản phẩm còn lại nếu còn, bảo quản ở khu vực riêng biệt; theo dõi, nếu có dấu hiệu bất thường về sức khỏe như trên cần đến ngay cơ sở y tế gần nhất để được khám và xử lý kịp thời. Cục An toàn thực phẩm cũng đã yêu cầu Công ty Lối sống mới ngừng hoạt động sản xuất, kinh doanh từ ngày 20/8; thông báo trực tiếp cho khách hàng ngừng sử dụng sản phẩm “Pate Minh Chay”, niêm phong và bảo quản ở khu vực riêng biệt...

Có thể thấy, với sự vào cuộc kịp thời của cơ quan chức năng, đã góp phần ngăn chặn, hạn chế việc phát sinh thêm các trường hợp ngộ độc do sử dụng sản phẩm “Pate Minh Chay” có chứa độc tố Botulinum. Điều dư luận mong mỏi lúc này là cơ quan chức năng cần tiếp tục xác minh, làm rõ và xử lý trách nhiệm đơn vị cung cấp sản phẩm; qua đó, vừa bảo vệ sức khỏe, tính mạng, quyền lợi chính đáng của người tiêu dùng; vừa nâng cao trách nhiệm của các tổ chức, cá nhân kinh doanh mặt hàng thực phẩm và không để tái diễn những vụ việc tương tự./.

Phạm Minh Hà