(ĐCSVN) - Sử dụng điện thoại di động (ĐTDĐ) ở cây xăng, sẽ bị phạt đến 5 triệu. Đó là mức phạt cao nhất đối với người sử dụng ĐTDĐ ở những nơi bị cấm do có nguy cơ cháy nổ. Thông tin này được đề cập tại Nghị định 52/2012 của Chính phủ quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực phòng cháy và chữa cháy (thay thế Nghị định 123/2005) đã có hiệu lực thi hành từ ngày 5/8/2012.

Người dân vẫn quen sử dụng ĐTDĐ tại cây xăng (Ảnh: PV)

Từ sự kiện này, đã có rất nhiều ý kiến khác nhau. Chỉ một câu hỏi đơn giản: “Bạn thấy việc cấm nghe điện thoại ở cây xăng và xử phạt hành vi nghe điện thoại ở cây xăng có khả thi không ?”, nhiều ý kiến đã thể hiện rõ ràng và dứt khoát: Không khả thi. Vì lưu lượng người đổ xăng nhiều, khó kiểm soát. Do đó, chỉ nên mở rộng tuyên truyền. Các ý kiến đồng tình việc cấm sử dụng là đúng nhưng xử phạt thì không khả thi vì ý thức người dân vẫn kém, thậm chí nhiều người còn chưa biết đến quy định này. Thêm nữa, việc áp dụng chế tài ra sao cũng chưa rõ, cơ quan nào sẽ xử phạt và có bộ phận giám sát thường xuyên hay không hay quy định vẫn chỉ nằm trên giấy. Có lẽ, rồi lại giống cái xử phạt hút thuốc lá nơi công cộng, cấm thì cấm mà hút thì vẫn cứ hút.

Các ý kiến cùng chung nhận định, khó có thể có hiệu quả và không khả thi. Muốn thực hiện được phải chia thành nhiều bước mà trước tiên phải tuyên truyền một cách bài bản để cho người dân hiểu rõ về hậu quả của việc sử dụng điện thoại tại cây xăng. Sau đó, nếu không có chuyển biến tốt, thậm chí có chiều hướng xấu đi thì mới tiến hành xử phạt.

Ý kiến khác lại cho rằng, vì thiếu lực lượng kiểm soát, chỉ có cách dùng camera tự động nhưng vấn đề là camera quay xong thì không biết tìm ai để phạt. Nếu là người đi xe máy thì có thể truy qua biển số nhưng nếu là người ngồi sau thì sao?. Có thể ủng hộ nhưng phải có phương pháp làm hữu hiệu với những quy định chặt chẽ và rõ ràng.

Có ý kiến bày tỏ sự tin tưởng nếu Nhà nước có biện pháp mạnh tay, kiểu như bắt đội mũ bảo hiểm thì sẽ làm được. Hay có ý kiến lại cho rằng, cứ xử phạt như quy định và khi đã thành quy định thì bắt buộc mọi người phải tuân theo. Tuy nhiên, phải có văn bản đàng hoàng, chế tài xử lý cụ thể nếu không sẽ khó hiệu quả và thiếu khả thi.

Có ý kiến khác thì chỉ ra, chưa có kết quả chứng minh rõ ràng điện thoại có thể có nguy cơ gây ra cháy nổ cao. Hơn nữa, do thói quen của người dân, sẽ có không ít người theo phản xạ sẽ nghe điện thoại khi có người gọi đến cho mình dù họ có đang ở cây xăng hay không.

Nói cho cùng, nếu được sự ủng hộ của dân, thành luật và xử lý nghiêm một số trường hợp trọng điểm, kết hợp với các phương tiện truyền thông tất sẽ thành công bởi thực ra, các quy định cấm cũng chỉ nhằm mục tiêu cuối cùng là đảm bảo an toàn cho mọi người.

Ngay sau những ngày đầu Nghị định có hiệu lực, nhiều người dân vẫn tỏ ra ngỡ ngàng và cho biết mới được nghe lần đầu về quy định xử phạt khi nghe ĐTDĐ tại cây xăng. Một số thì lại cho biết, có nghe báo đài đăng về quy định cấm này nhưng chưa thấy ai phạt. Thực tế trên cho thấy, vấn đề đặt ra ở đây là cần thời gian để thay đổi thói quen. Bởi việc nghe hay không nghe chỉ là thói quen của người dân thôi và thói quen thì có thể thay đổi.

Thực tế, cách thức tuyên truyền chưa rõ ràng cũng được nhiều người nêu ra để lý giải cho việc nhiều người vẫn không hề biết đến quy định mới, trong khi các nhân viên cây xăng thì chẳng thể phạt được ai vì chẳng có quyền. Mà lực lượng chức năng thì làm nhiệm vụ chính còn luôn kêu là “quá mỏng”, lấy đâu ra nhân lực, vật lực để triển khai, ví dụ như ít nhất mỗi cây xăng một người túc trực để phạt cho xuể? Vậy nên xem ra phạt để răn đe, đảm bảo an toàn phòng chống cháy nổ là cần thiết. Nhưng vấn đề là cần có thời gian để thực thi tốt công tác tuyên truyền cho người dân có ý thức hơn, và cái chính là để thay đổi được thói quen để tránh vi phạm tràn lan rất khó phạt. Do đó, dư luận vẫn còn đặt ra nhiều câu hỏi cũng là lẽ đương nhiên.

Đơn cử như với Nghị định số 45/2005/NĐ-CP từ năm 2005 quy định về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực y tế, thì các hành vi “Hút thuốc lá, thuốc lào ở nơi công cộng như: trong rạp hát, rạp chiếu phim, phòng họp, phòng làm việc, bệnh viện, thư viện, phòng đợi của nhà ga, bến xe, sân bay, bến cảng, trên các phương tiện giao thông công cộng hoặc ở những nơi công cộng khác có quy định cấm sẽ bị “cảnh cáo hoặc phạt tiền từ 50.000 đồng đến 100.000 đồng”. Tuy nhiên, quy định này gần như "có cũng như không". Mặc dù văn bản có đề cập đến thanh tra y tế có thẩm quyền xử phạt, nhưng trong thực tế thanh tra y tế  không có được bao nhiêu người có mặt ở những nơi công cộng như: nhà ga, bến tàu, bến xe, trường học, các cơ sở y tế…

Hay liên hệ ngay như việc thực hiện quy định bắt buộc phải đội mũ bảo hiểm khi đi môtô, xe máy khi tham gia giao thông, chúng ta đã phải tuyên truyền rất nhiều về tác hại của việc không đội mũ bảo hiểm cũng như những cái lợi khi đội mũ nhằm để thay đổi nhận thức của người dân, nhưng phải đến khi ban hành quy định nếu không đội mũ bảo hiểm thì sẽ bị phạt và chúng ta tổ chức tốt được mạng lưới tham gia giám sát xử phạt, thậm chí giao việc giám sát xử phạt đến tận lực lượng dân phòng thì lúc đó quy định này mới được thực hiện nghiêm túc.

Vậy là, dù Nghị định đã chính thức có hiệu lực nhưng xem ra, để việc cấm và xử phạt nghiêm minh vẫn còn cần phải sự chung tay, đồng lòng của mọi cấp ngành, sự ủng hộ và quyết tâm của cả cộng đồng.