leftcenterrightdel
 Những con đường hoa ở Cam Hiếu (Cam Lộ - Quảng Trị) tạo nên cảnh quan nông thôn xanh sạch đẹp (Nguồn: camlo.quangtri.gov.vn)

Một số kết quả tích cực

Theo số liệu của UBND tỉnh Quảng Trị, tính đến tháng 6/2019, toàn tỉnh có 52/117 xã đạt chuẩn nông thôn mới, số tiêu chí đạt bình quân là 14,88 tiêu chí/xã, có 1 huyện đang hoàn thiện hồ sơ đề nghị công nhận đạt chuẩn nông thôn mới (huyện Cam Lộ), không còn xã dưới 5 tiêu chí (năm 2010 có 78 xã dưới 5 tiêu chí). Thu nhập bình quân khu vực nông thôn năm 2018 đạt 25,3 triệu đồng triệu đồng/người, tăng 15,4 triệu đồng so với năm 2010, tỷ lệ hộ nghèo khu vực nông thôn năm 2018 còn 12,03%.

Diện mạo nông thôn có nhiều khởi sắc theo hướng sáng, xanh, sạch đẹp; cơ sở hạ tầng nông thôn được đầu tư hoàn thiện. Nhiều mô hình phát triển sản xuất có hiệu quả đem lại thu nhập cao cho người dân. Lĩnh vực văn hóa, giáo dục, y tế, môi trường có nhiều chuyển biến tích cực; hệ thống chính trị được cũng cố; quốc phòng và an ninh trật tự được giữ vững. Trong 9 năm qua đã huy động được trên 11.400 tỷ đồng đầu tư cho nông nghiệp nông thôn, trong đó người dân đóng góp hơn 2.000 tỷ, ngoài ra nguồn vốn tín dụng bình quân mỗi năm khoảng 7.000 tỷ đồng.

Xác định xây dựng nông thôn mới là quá trình thường xuyên và lâu dài, có điểm khởi đầu nhưng không có điểm kết thúc. Các xã sau khi đạt chuẩn nông thôn mới không dừng lại mà tiếp tục xây dựng nông thôn mới nâng cao, nông thôn mới kiểu mẫu. Từ quan điểm đó, UBND tỉnh Quảng Trị đã ban hành Bộ tiêu chí nông thôn mới kiểu mẫu (ban hành trước Quyết định số 691/QĐ-TTg ngày 5/6/2018 của Thủ tướng Chính phủ). Bộ tiêu chí gồm 12 nội dung chỉ tiêu bao gồm tất cả các lĩnh vực từ kinh tế, xã hội, hệ thống chính trị, an ninh quốc phòng. Để phù hợp với điều kiện thực tế của tỉnh Quảng Trị, Bộ tiêu chí xã nông thôn mới kiểu mẫu có một số quy định ngang bằng và thấp hơn một số chỉ tiêu quy định tại Quyết định số 691/QĐ-TTg ngày 5/6/2018 của Thủ tướng Chính phủ. Các nội dung chỉ đạo trọng tâm trong xây dựng nông thôn mới kiểu mẫu đó là: tạo cảnh quan môi trường nông thôn sáng, xanh, sạch đẹp; tập trung phát triển các mô hình phát triển sản xuất có hiệu quả nhằm nâng cao thu nhập, giảm nghèo bền vững cho người dân; phát triển và nhân rộng các mô hình bảo vệ môi trường trong nông thôn.

Làm điểm để nhân ra diện rộng

Để có sự tập trung chỉ đạo làm điểm rồi nhân ra diện rộng, UBND tỉnh Quảng Trị đã chọn 8 xã đại diện cho các vùng, miền trên địa bàn 8 huyện để chỉ đạo điểm xây dựng nông thôn mới kiểu mẫu. Để tạo phong trào xây dựng nông thôn mới kiểu mẫu lan tỏa các địa phương, UBND tỉnh đã tổ chức Lễ phát động “Quảng Trị xây dựng nông thôn mới kiểu mẫu giai đoạn 2018-2020”. Tổ chức Hội thảo chia sẽ kinh nghiêm và cho các địa phương đi tham quan học tập kinh nghiệm tại một số tỉnh bạn để học tập các mô hình hay trong xây dựng nông thôn mới kiểu mẫu. Ngoài ra, UBND tỉnh đã ưu tiên tập trung nguồn lực để hỗ trợ cho các địa phương xây dựng nông thôn mới kiểu mẫu, trong 2 năm 2018-2019, tổng nguồn lực hỗ trợ cho xây dựng nông thôn mới kiểu mẫu từ nguồn vốn sự nghiệp ngân sách Trung ương là 7.500 triệu đồng.

Ở các địa phương cũng đã tổ chức “Lễ phát động xây dựng nông thôn mới kiểu mẫu” trên địa bàn các xã để phổ biến, tuyên truyền cho cán bộ và nhân dân các địa phương biết về chủ trương xây dựng nông thôn mới kiểu mẫu. Triển khai nhiều hoạt động như trồng hoa, cây xanh tạo cảnh quan môi trường nông thôn; xây dựng các con đường kiểu mẫu, khu vườn mẫu; Xác định xây dựng nông thôn mới kiểu mẫu là dựa vào nội lực là chính, vì vậy các địa phương đã chủ động huy động mọi nguồn lực để tập trung nguồn lực đầu tư hoàn thiện cơ sở hạ tầng nông thôn; đẩy mạnh phát triển sản xuất nâng cao thu nhập cho người dân. Đồng thời tuyên truyền, vận động thay đổi ý thức tự giác, chủ động của người dân nông thôn thôn.

Thực hiện chủ trương triển khai xây dựng mô hình khu dân cư nông thôn mới kiểu mẫu, vườn mẫu, hiện nay, UBND tỉnh Quảng Trị cũng đã ban hành thêm Bộ tiêu chí thôn, bản nông thôn mới kiểu mẫu giai đoạn 2019-2020, áp dụng cho tất cả các thôn, bản trên địa bàn các xã (bao gồm xã đạt chuẩn và không đạt chuẩn). Hiện nay, tỉnh Quảng Trị đang chỉ đạo các huyện chọn các thôn có đủ điều kiện để làm điểm chỉ đạo xây dựng thôn, bản nông thôn mới kiểu mẫu.

Qua gần 2 năm triển khai thực hiện, tại các xã được chỉ đạo điểm diện mạo nông thôn mới ở nông thôn có sự thay đổi rõ rệt theo hướng sáng xanh, sạch đẹp, xuất hiện nhiều đường hoa, cây xanh trên các con đường nông thôn mới; hệ thống điện thắp sáng 100% các thôn, ngõ xóm; môi trường nông thôn cơ bản được cải thiện, nhiều mô hình thu gom, xử lý rác thải được thành lập đi vào hoạt động hiệu quả; an ninh trật tự nông thôn được đảm bảo. Nhiều mô hình sáng tạo được triển khai có hiệu quả ở các địa phương như: mô hình đường hoa, cây xanh (ở Vĩnh Thủy, Vĩnh Kim, Cam Chính), phong trào xây dựng vườn mẫu (Cam Hiếu, Vĩnh Thủy), phong trào thắp sáng đường quê ở Hải Thượng, các mô hình bảo vệ an ninh tổ quốc trên địa bàn tất các các địa phương.

Một số vấn đề đặt ra

Trong quá trình triển khai thực hiện xây dựng nông thôn mới kiểu mẫu tỉnh Quảng Trị đã gặp một số khó khăn như, nguồn lực để hỗ trợ cho các địa phương xây dựng nông thôn mới kiểu mẫu còn hạn chế. Tại các thông tư hướng dẫn về sử dụng vốn không có quy định dòng ngân sách cho các xã xây dựng nông thôn mới kiểu mẫu. Đối với tỉnh Quảng Trị, nguồn lực xây dựng nông thôn mới kiểu mẫu chủ yếu là dựa vào sức dân.

Một số chỉ tiêu, tiêu chí xã nông thôn mới kiểu mẫu tại Quyết định số 691/QĐ-TTg ngày 5/6/2018 của Thủ tướng chính phủ còn cao như tiêu chí thu nhập, tiêu chí hộ nghèo. Đối với địa phương như tỉnh Quảng Trị để đạt theo quy định tại Quyết định số 691/QĐ-TTg là rất khó. Vì vậy, tỉnh Quảng Trị ban hành Bộ tiêu chí nông thôn mới kiểu mẫu trên địa bàn tỉnh nhưng mức quy định có thấp hơn so với một số chỉ tiêu quy định tại Quyết định số 691/QĐ-TTg.

Để triển khai thực hiện giai đoạn tới, Quảng Trị phấn đấu đến năm 2020 có 8 xã được công nhận đạt chuẩn nông thôn mới kiểu mẫu. Để đạt mục tiêu đề ra trong thời gian tới Tỉnh sẽ tiếp tục tập trung chỉ đạo thực hiện Bộ tiêu chí xã nông thôn mới kiểu mẫu; bộ tiêu chí thôn, bản nông thôn mới kiểu mẫu. Nhân rộng các mô hình hay, cách làm tốt cho các địa phương đã đạt chuẩn nông thôn mới. Bên cạnh đó tập trung huy động, lồng ghép các nguồn lực để hỗ trợ cho các địa phương xây dựng nông thôn mới kiểu mẫu…

 

Đ.H