(
Các thành viên của một tổ đò đoàn kết đảm bảo an ninh trật tự tại thị trấn Cát Bà (Cát Hải, Hải Phòng) 
(Ảnh Hoàng Tản)

Huyện Cát Hải là một trong những địa có vị trí chiến lược quan trọng về quốc phòng-an ninh của thành phố Hải Phòng và khu vực phía Đông Bắc Tổ quốc. Cùng với nhịp độ phát triển của đất nước, ngành kinh tế du lịch huyện đảo dần dần xác lập vị trí quan trọng trong chuyển đổi cơ cấu kinh tế của huyện. Phát triển kinh tế gắn liền với đảm bảo an ninh trật tự, nhất là an ninh vùng biển đảo, xây dựng thế trận an ninh nhân dân vững mạnh, giữ vững an ninh chính trị, trật tự, an toàn xã hội, tạo môi trường thuận lợi cho phát triển kinh tế - xã hội là quan điểm xuyên suốt trong lãnh đạo, chỉ đạo của Huyện ủy, Ủy ban nhân dân huyện Cát Hải. Từ đó, các cấp ủy đã có sự quan tâm, lãnh đạo, chỉ đạo chặt chẽ nhiệm vụ quốc phòng - an ninh, nhất là công tác xây dựng các mô hình tự quản về an ninh trật tự tại các xã ven biển.

Huy động sức mạnh toàn dân

Mô hình “Khu dân cư xã, phường ven biển, hải đảo an toàn, lành mạnh”  do Ban Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam thành phố Hải Phòng và Bộ chỉ huy Bộ đội Biên phòng thành phố khởi xướng đã được huyện Cát Hải triển khai thành công. Thời gian qua, Ủy ban MTTQ Việt Nam huyện Cát Hải, Đồn Biên phòng Cát Hải, Đồn Biên phòng Cát Bà đã triển khai đồng bộ 4 nội dung trọng tâm được ký kết, từng bước đẩy mạnh công tác tuyên truyền, vận động các tầng lớp nhân dân tích cực tham gia các phong trào thi đua yêu nước; tiếp tục tăng cường, củng cố và mở rộng khối đại đoàn kết toàn dân tộc, chăm lo cho sự nghiệp phát triển văn hóa, y tế, giáo dục; làm tốt công tác hòa giải ở cơ sở, giữ vững ổn định an ninh, chính trị, trật tự an toàn xã hội trên địa bàn.

Bà Nguyễn Thị Hương – Chủ tịch UBMTTQVN huyện Cát Hải cho biết, từ  năm 2010 đến nay, Ủy ban MTTQ Việt Nam huyện đã phối hợp với 2 Đồn Biên phòng tổ chức hàng trăm buổi tuyên truyền vận động nhân dân về chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách pháp luật của nhà nước. Trong đó đặc biệt coi trọng công tác tuyên truyền về bảo vệ chủ quyền an ninh biển, đảo như: Luật Biển Việt Nam, Hiệp định phân định Vịnh Bắc Bộ và Hiệp định Hợp tác nghề cá giữa Việt Nam - Trung Quốc trong Vịnh Bắc Bộ, Luật Giao thông đường thủy nội địa... Cấp phát trên 300 đĩa DVD, hàng nghìn tờ rơi, hàng trăm đầu sách pháp luật và gần 2000 tờ bản đồ Việt Nam cho các xã, thị trấn. Đến nay, trên địa bàn huyện Cát Hải đã có 100% tổ dân phố, khu dân cư và 98% hộ gia đình đăng ký thực hiện phong trào “khu dân cư xã, thị trấn ven biển, hải đảo an toàn lành mạnh”. Đây là một phong trào có ý nghĩa rất lớn, góp phần nâng cao nhận thức cho người dân về việc chấp hành chủ trương của Đảng, chính sách pháp luật của nhà nước, qua đó huy động được sức mạnh của khối đại đoàn kết toàn dân trong việc giữ gìn an ninh trật tự, nhất là việc nhận thức về trách nhiệm bảo vệ chủ quyền biển, đảo và an ninh biên giới quốc gia.

Từ phong trào này đã xuất hiện  nhiều mô hình hay, cách làm sáng tạo trong công tác bảo vệ an ninh trật tự, nhất là các mô hình tự quản ra đời đã làm tăng thêm tình đoàn kết giúp đỡ lẫn nhau trong cuộc sống và tham gia xây dựng Đảng, chính quyền, MTTQ, các đoàn thể; xây dựng thế trận biên phòng toàn dân vững mạnh.

Trong 5 năm 2010 - 2015, trên địa bàn huyện Cát Hải đã có 14 tổ đò, tổ tàu thuyền  đoàn kết giữ gìn an ninh trật tự với 332 phương tiện tham gia; 73 mô hình tự quản “Cụm gia đình an toàn lành mạnh” tại 12 xã, thị trấn;  duy trì 53 cụm dân cư an toàn, 22 khu dân cư an toàn và cụm bè an toàn. Các mô hình này ra đời đã gắn kết các chủ phương tiện thủy, các hộ gia đình, khu dân cư thành khối đại đoàn kết tham gia giữ gìn an ninh trật tự, an toàn xã hội, giúp nhau phát triển kinh tế, phát triển đời sống văn hóa ở khu dân cư góp phần xây dựng phong trào “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa” ở cơ sở. Qua phong trào này, ý thức mỗi người dân được nâng lên rõ rệt, nhất là việc chấp hành chính sách pháp luật của nhà nước, quy định của địa phương, tham gia giữ gìn an ninh chính trị, an toàn xã hội khu vực biên giới biển.

Trung tá Vũ Quang San, Chính trị viên Đồn Biên phòng Cát Bà cho biết: Từ năm 2010, Đồn Biên phòng Cát Bà đã phối hợp với UBMTTQVN huyện thành lập 2 tổ đò đoàn kết đảm bảo an ninh trật tự tại vịnh Cát Bà. Sau khi tổng kết mô hình, đến năm 2014 tiếp tục thành lập 2 tổ đò đoàn kết đảm bảo an ninh trật tự tại vịnh Bến Bèo. Từ khi thành lập đến nay, 100% các thành viên trong tổ đã ký cam kết  thực hiện các tiêu chuẩn về an toàn kỹ thuật, trang bị đầy đủ các phương tiện cứu sinh, yêu cầu khách đi đò mặc áo phao, không chở quá số người quy định khi tham gia chở khách trên vịnh. Đối với chủ phương tiện, người điều khiển phương tiện đã được Đồn Biên phòng mở lớp đào tạo nghề cấp chứng chỉ chuyên môn. Ngoài ra, các thành viên của tổ đò đã cung cấp hàng trăm tin báo thiết thực, giúp cho lực lượng biên phòng triệt xóa  nhiều tụ điểm tệ nạn xã hội. Các thành viên trong tổ đò cũng đã tham gia 25 đợt ra quân vớt rác trên vịnh, thu gom hàng tấn rác thải góp phần làm sạch môi trường biển.

Bên cạnh các mô hình tự quản về an ninh trật tự UBMTTQVN huyện và 2 Đồn Biên phòng còn duy trì mô hình quân dân y kết hợp tại xã Xuân Đám, Việt Hải, tổ chức tốt chương trình chăm sóc sức khỏe cộng đồng. Mô hình “Khu dân cư đoàn kết bảo vệ môi trường xanh -  sạch – đẹp” cũng được duy trì có hiệu quả tại 12 xã, thị trấn, vào ngày 15 hàng tháng cộng đồng dân cư các địa phương tổ chức tổng vệ sinh môi trường đường làng, ngõ xóm góp phần xây dựng thương hiệu du lịch Cát Bà xanh.

Mặt trận Tổ quốc Việt Nam huyện còn phối hợp với các ngành thành viên của Mặt trận xây dựng mô hình mới như: “Cụm gia đình tương đồng”, “Cụm gia đình mừng Đảng mừng xuân”, mô hình “Ứng phó với biến đổi khí hậu và nước biển dâng tại cộng đồng dân cư ven biển hải đảo”, “Câu lạc bộ phụ nữ xây dựng tuyến đường văn minh, an toàn”, “Dịch vụ gia đình”; Mô hình “Ngõ phố tự quản”, “Tổ hợp tác kinh tế”, “Nông dân với pháp luật” của Hội Nông dân; Phong trào “Xây dựng cơ quan, đơn vị đạt chuẩn văn hoá”; phong trào “Cựu chiến binh hiến kế, góp công xây dựng nông thôn mới” của Hội Cựu chiến binh huyện và nhiều mô hình tự quản hoạt động nề nếp, góp phần xây dựng đời sống văn hóa vùng biển đảo Cát Hải.

Những chương trình xã hội mang tính nhân văn

Nhằm phát huy sức mạnh đại đoàn kết toàn dân, giúp nhau phát triển kinh tế - xã hội trên địa bàn, 5 năm qua, Ủy ban MTTQ và lực lượng Biên phòng đã triển khai nhiều chương trình hỗ trộ, giúp đỡ nhân dân giảm nghèo, nâng cao đời sống kinh tế. Cũng theo Bà Nguyễn Thị Hương - Chủ tịch UBMTTQVN huyện, trong 5 năm từ 2010 đến 2015 Ban vận động quỹ ngày vì người nghèo của huyện đã huy động được 13 tỷ đồng. Từ nguồn kinh phí trên đã hỗ trợ xây 59 nhà “Đại đoàn kết”; cấp kinh phí cho 109 hộ gia đình phát triển sản xuất; trao học bổng cho 159 cháu học sinh nghèo vượt khó học tập tốt; 320 hộ cận nghèo có thẻ bảo hiểm y tế và 1.858 lượt hộ gia đình được hỗ trợ khó khăn đột xuất, và tặng quà vào dịp lễ,t tết. Trợ cấp khó khăn thường xuyên cho người già cô đơn không nơi nương tựa, học sinh nghèo vượt khó từ 300.000 đồng – 500.000 đồng/người/tháng.

Ngoài ra, Ban vận động quỹ Vì người nghèo của huyện phối hợp với Đồn biên phòng Cát Hải và Cát Bà xây 34 nhà “Mái ấm biên cương” cho người nghèo nơi biên giới, hải đảo với tổng kinh phí gần 01 tỷ đồng; tuyên truyền vận động nhân dân và các nhà hảo tâm, các cán bộ chiến sĩ Biên phòng ủng hộ gần 2 tỷ đồng và hàng trăm ngày công giúp nhân dân 2 xã Gia Luận, Việt Hải bị ngập lụt; xây 35 nhà “Mái ấm tình thương”, 24 nhà “Mái ấm Công đoàn” cho hội viên, đoàn viên có hoàn cảnh khó khăn ổn định cuộc sống. Cuộc vận động “NVNN” tại huyện đã góp phần giảm nghèo, bảo đảm an sinh xã hội trên địa bàn huyện. Đến nay, tỷ lệ  hộ nghèo tại Cát Hải còn 3,02%.

Mô hình “Khu dân cư xã, phường ven biển, hải đảo an toàn, lành mạnh” ở huyện Cát Hải đã thực sự đi vào thực tiễn cuộc sống, từ đó tạo nên sức mạnh tổng hợp quân dân, thế trận Biên phòng toàn dân ngày càng vững chắc. Trong 5 năm qua nhờ sự chung tay vào cuộc của quần chúng nhân dân, phối hợp chặt chẽ với các lực lượng vũ trang, nhất là lực lượng Biên phòng tham gia bảo vệ an ninh chính trị, trật tự an toàn tại huyện đảo và khu vực biên giới biển. Đến nay, tình hình an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội tại Cát Hải luôn được giữ vững, qua đó thúc đẩy các nhiệm vụ kinh tế - xã hội ngày càng phát triển. Hàng năm, trên địa bàn huyện có 80 đến 83% hộ gia đình đạt danh hiệu gia đình văn hóa. Công tác bảo vệ biển đảo được tăng cường, trong 5 năm lực lượng Biên phòng đã vận động  nhân dân đã tự giác giao nộp nhiều loại vũ khí vật liệu nổ  như  pháo nổ, thuốc nổ, kíp nổ, đạn AK, vũ khí tự chế... Nhân dân còn cung cấp hàng trăm  nguồn tin báo có giá trị giúp lực lượng Biên phòng bắt trên 20 phương tiện tàng trữ kích điện, bắt giữ 6 vụ ma túy và tìm kiếm, cứu hộ, cứu nạn. Lực lượng Biên phòng còn tham gia hòa giải và tham mưu giải quyết  đơn thu, khiếu kiện tại cơ sở.

Trong những năm qua, nhờ triển khai hiệu quả các mô hình tự quản tại khu dân cư, tại các bến đò, bến tàu và làng chài nên tình hình an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội, an toàn giao thông đường bộ, đường thủy tại Cát Hải luôn được giữ vững và ổn định. 

Hoàng Tản