Từ trái qua phải: Đại diện Thương mại Mỹ Robert Lighthizer, Phó Thủ tướng Trung Quốc Lưu Hạc và Bộ trưởng Tài chính Mỹ Steven Mnuchin tham gia đàm phán cấp cao tại Bắc Kinh (Trung Quốc), tháng 2/2019. (Ảnh: Xinhua)

Nội dung của cuộc điện đàm chưa được tiết lộ cụ thể, tuy nhiên, mọi việc dường như đã diễn ra suôn sẻ khi Bộ trưởng Tài chính Mỹ Steven Mnuchin đề cập tới khả năng các quan chức Mỹ và Trung Quốc sẽ nối lại các vòng đối thoại trực tiếp sau sự kiện này. Đây cũng là cuộc điện đàm thứ 2 giữa các quan chức Mỹ và Trung Quốc kể từ sau cuộc gặp thượng đỉnh của lãnh đạo hai nước vào cuối tháng 6/2019 với kết quả đạt được một thỏa thuận “tạm ngừng cuộc xung đột thương mại đang tiếp diễn giữa hai nền kinh tế hàng đầu thế giới”.

Trong một tuyên bố đưa ra ngày 18/7, Văn phòng của Đại diện Thương mại Mỹ Robert Lighthizer xác nhận ông Mnuchin và ông Lighthizer đã điện đàm với các đối tác Trung Quốc.

Trước đó, ngày 15/7, Bộ trường Tài chính Mnuchin cho biết, ông và ông Lighthizer dự kiến trong tuần này sẽ điện đàm với các trưởng đàm phán thương mại của Trung Quốc. Hai ông cũng lên kế hoạch sẽ tới Bắc Kinh để gặp gỡ trực tiếp với các đại diện Trung Quốc nếu như các cuộc điện đàm này mang lại kết quả tích cực.

Mỹ và Trung Quốc đã bị đẩy vào một cuộc chiến thuế quan không khoan nhượng từ tháng 7/2018, trong bối cảnh Washington gây sức ép buộc Bắc Kinh thay đổi lối hành xử được cho là “không công bằng và phi pháp trong thương mại”. Mối quan hệ “không cơm lành canh ngọt” về thương mại giữa Mỹ và Trung Quốc đã tác động nghiêm trọng tới chuỗi cung ứng toàn cầu và thị trường tài chính thế giới. Tuy nhiên, cho tới nay, một giải pháp toàn diện cho vấn đề này vẫn còn là điều xa vời khi hai bên vẫn chưa có dấu hiệu thỏa hiệp và xích lại về lập trường để cùng tiến tới thỏa thuận.

Hãng tin Reuters dẫn lời ông Mnuchin cho biết: “Vào thời điểm hiện tại, chúng tôi đang tiến hành các cuộc điện đàm cấp cao và sẽ tiến hành các cuộc gặp gỡ trực tiếp vào thời điểm chín muồi. Theo dự báo của tôi thì điều này sẽ trở thành sự thật”.

Trả lời câu hỏi của phóng viên về khả năng liệu cuộc điện đàm ngày 18/7 có dẫn tới một cuộc gặp gỡ trực tiếp giữa các quan chức Mỹ và Trung Quốc, ông Mnuchin nói: “Điều này có thể xảy ra, tuy nhiên tôi sẽ không nhận định về kết quả”.

Ngay sau tuyên bố của ông Mnuchin, văn phòng của ông Lighthizer đã xác nhận cuộc điện đàm giữa các quan chức cấp cao Mỹ và Trung Quốc đã diễn ra theo dự kiến, song không tiết lộ chi tiết cụ thể.

Phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Trung Quốc Cảnh Sảng cũng vừa xác nhận thông tin Phó Thủ tướng Trung Quốc Lưu Hạc đã tham gia vào các cuộc điện đàm với phía Mỹ, song không cho biết thêm thông tin. Bên cạnh đó, ông Cảnh Sảng cũng không trả lời câu hỏi của phóng viên về việc liệu Bộ trưởng Thương mại Trung Quốc Chung Sơn (Zhong Shan) có tham gia vào cuộc điện đàm này hay không, đồng thời từ chối bình luận về khả năng các đại diện Mỹ và Trung Quốc sẽ tiến hành cuộc gặp gỡ tiếp theo ở Bắc Kinh (Trung Quốc).

Các vòng đàm phán thương mại giữa Mỹ và Trung Quốc đã bị đổ vỡ vào tháng 5/2019 do những bất đồng chưa thể thu hẹp. Tại cuộc gặp gỡ thượng đỉnh diễn ra ở Nhật Bản vào cuối tháng 6/2019, Tổng thống Mỹ D.Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đã nhất trí về một thỏa thuận ngừng các biện pháp gây sức ép về thuế, song diễn biến này cũng chưa đủ để khiến hai nền kinh tế hàng đầu thế giới đạt được những tiến triển quan trọng trong giải quyết xung đột thương mại.

Trong một tuyên bố mới đây, Bộ trưởng Thương mại Mỹ Wilbur Ross đã cảnh báo rằng tiến trình đàm phán thương mại giữa nước này với Trung Quốc sẽ kéo dài và phức tạp.

Trong khi đó, Tổng thống Mỹ D.Trump cũng vừa nhắc lại lời cảnh báo sẽ đánh thuế bổ sung lên hàng hóa nhập khẩu từ Trung Quốc và phàn nàn rằng cho tới giờ, Trung Quốc vẫn chưa tăng cường nhập khẩu hàng nông sản từ Mỹ theo như cam kết mà ông Tập Cận Bình đã đưa ra.

Một “nút thắt khác” trong tiến trình đàm phán thương mại Mỹ-Trung là cách thức mà Mỹ sẽ nới lỏng các lệnh cấm vận thương mại nhằm vào tập đoàn công nghệ khổng lồ Huawei của Trung Quốc. Hiện Quốc hội Mỹ đang có nhiều động thái gây sức ép để buộc chính phủ không nhượng bộ trong vấn đề Huawei. Ngày 17/7, tờ Nikkei Asian Review đưa tin, một nhóm nghị sỹ thuộc lưỡng đảng Mỹ đã trình dự luật mới với tên gọi Đạo luật Bảo vệ tương lai 5G của Mỹ (Defending America’s 5G Future Act) nhằm ngăn chặn việc rút Huawei khỏi danh sách đen của Bộ Thương mại mà không có sự đồng ý từ Quốc hội.

Phát biểu trong cuộc phỏng vấn hãng truyền thông Bloomberg, ngày 18/7, Thượng nghị sỹ Rich Scott khẳng định Huawei không phải là một vấn đề thương mại mà thuộc về phạm trù an ninh quốc gia và không thể mang ra thương lượng./.

Thu Lan (Theo Reuters, Bloomberg)