Ngày 31/1 (tức mùng 7 Tết Canh Tý), tại cánh đồng thôn Đọi Tín, xã Đọi Sơn, huyện Duy Tiên (Hà Nam), UBND huyện Duy Tiên đã tổ chức Lễ hội Tịch điền Đọi Sơn năm 2020.

leftcenterrightdel
Cổng vào khu vực thực hiện nghi lễ chính Lễ hội Tịch Điền Đọi Sơn năm 2020

Về tham dự lễ hội có các lãnh đạo một số bộ, ngành Trung ương, lãnh đạo tỉnh Hà Nam; đại diện các sở, ban, ngành cùng đông đảo nhân dân địa phương và du khách thập phương.

Phát biểu trong không khí trang trọng của lễ hội, đồng chí Nguyễn Xuân Đông, Chủ tịch UBND tỉnh Hà Nam nhấn mạnh: Từ lâu, Lễ hội Tịch điền đã trở thành nét đẹp văn hóa của người dân làng Đọi Sơn nói riêng và của tỉnh Hà Nam nói chung. Lễ hội Tịch Điền tái hiện lại truyền thống "dĩ nông vi bản" để khuyến khích sản xuất nông nghiệp. Kế thừa những giá trị tốt đẹp đó, những năm qua, Hà Nam đã đẩy mạnh phát triển nông nghiệp gắn với công tác xây dựng nông thôn mới trên quy mô toàn địa phương và đạt được nhiều kết quả thiết thực.

leftcenterrightdel
Bô lão xã Đọi Sơn đọc văn trình trước linh vị Vua Lê Đại Hành
leftcenterrightdel
Các đại biểu  thực hiện nghi thức dâng hương Thần Nông 

Năm 2019, tăng trưởng kinh tế của Hà Nam đạt 10,45%, giá trị sản xuất nông nghiệp tăng 1,7% so với năm 2018; toàn tỉnh có thêm 07 xã đạt chuẩn nông thôn mới, nâng tổng số xã đạt chuẩn nông thôn mới lên 98 xã và đưa Hà Nam là 1 trong 8 tỉnh, thành phố của cả nước dẫn đầu về xây dựng nông thôn mới với 100% xã đạt chuẩn nông thôn mới...Đời sống người dân không ngừng được cải thiện, an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội ở đô thị và nông thôn được đảm bảo, các giá trị văn hóa truyền thống được giữ vững và phát huy hiệu quả.

“Lễ hội Tịch điền Đọi Sơn 2020 còn là một hoạt động văn hóa du lịch, hưởng ứng năm du lịch quốc gia năm 2020. Đây cũng là dịp để Hà Nam tiếp tục đẩy mạnh quảng bá tiềm năng du lịch của địa phương; giá trị lịch sử văn hóa và nét đẹp của con người, vùng đất Hà Nam” – đồng chí Nguyễn Xuân Đông cho biết.

leftcenterrightdel
 Nghi thức lễ hội tái hiện hoạt cảnh đích thân Vua Lê Đại Hành cày những sá đất ruộng đầu tiên, mở  mang ra mùa vụ mới

Theo sử sách ghi chép lại, mùa Xuân năm Đinh Hợi (năm 987), Vua Lê Đại Hành - người vốn coi trọng nông nghiệp đã về vùng đất núi Đọi sông Châu khởi xướng và đích thân cầm cày trong lễ hội xuống đồng đầu năm. Được lưu truyền từ đó đến nay, Lễ hội Tịch điền được coi như một ngày Quốc lễ, một lễ hội xuống đồng lớn nhất vùng đồng bằng Bắc Bộ, bởi nó mang ý nghĩa nhân văn sâu sắc, cầu cho một năm mưa thuận gió hòa, khuyến khích người dân chăm chỉ làm ăn trên chính đồng đất quê hương, để có cuộc sống ấm no, hạnh phúc.

Năm 2020 là năm kỷ niệm 1.033 năm ngày Vua Lê Đại Hành về cày Tịch điền trên cánh đồng dưới chân núi xã Đọi Sơn, huyện Duy Tiên. Đây là năm thứ 12 lễ hội được UBND huyện duy trì, tổ chức nhằm quảng bá với du khách trong và ngoài nước về những giá trị văn hóa truyền thống tiêu biểu, độc đáo của địa phương; đồng thời tiếp tục tuyên truyền Nghị quyết Hội nghị Trung ương 7 của Đảng về nông nghiệp, nông dân và nông thôn cũng như kết quả xây dựng nông thôn mới của tỉnh Hà Nam.

leftcenterrightdel
Đại biểu về dự lễ hội tham gia nghi thức cày ruộng tại lễ hội

Trong ngày khai hội Tịch Điền là các nghi thức: rước trống, rước linh vị vua Lê Đại Hành từ chùa Long Đọi Sơn xuống chân núi và nhập với đoàn rước Thành Hoàng Làng cùng tổ nghề trống Đọi Tam dưới chân núi Đọi đoàn rước tiến về khu ruộng mà trước đây vua Lê Đại Hành đã đi cày đầu năm khuyến khích người dân trồng lúa, chăm lo nông nghiệp vào năm 938. Sau đó là lễ bái yết Thần nông cầu một năm mới mùa màng bội thu, nhân khang vật thịnh.

Trong nghi trình lễ hội, một lão nông tái hiện lại hình ảnh vua Lê Đại Hành bước lên lễ đài khấn cáo vua Lê và Thần Nông, sau đó lão nông này sẽ đội mũ Cửu Long, mặc áo Hoàng Bào xuống ruộng đi cày 3 sá, theo sau vua sẽ là đoàn gieo hạt giống bao gồm đỗ xanh, lạc và thóc. Sau khi vua cày xong các vị lãnh đạo địa phương và các lão nông sẽ xuống cày 9 sá. Trong nhiều năm trở lại đây, tỉnh Hà Nam đã phục dựng thành công, tái hiện lại truyền thống "Dĩ nông vi bản" để khuyến khích nông nghiệp, tổ chức các nghi thức trang trọng của Lễ hội với quy mô lớn, thu hút sự quan tâm của đông đảo người dân.

Không gian Lễ hội Tịch điền vẫn giữ nguyên các nghi lễ truyền thống và các trò chơi dân gian như: đánh đu, vẽ trâu, đi cầu phao… Nhiều gian hàng giới thiệu sản phẩm nông nghiệp và thủ công mỹ nghệ nổi tiếng của cư dân địa phương cũng được trưng bày nhằm quảng bá nét văn hóa độc đáo của địa phương./.

Trần Quang Chiến