Các đại biểu tham dự chương trình tập huấn về mô hình Tòa ma túy tại Hà Nội
(Ảnh: ĐSQ Hoa Kỳ)

Chương trình nhằm hỗ trợ tập huấn về mô hình Tòa ma túy cho đại diện các cơ quan của Việt Nam gồm: Tòa án nhân dân tối cao, Cục Phòng chống tệ nạn xã hội, Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội (LĐTB&XH), Cục Phòng chống HIV/AIDS (Bộ Y tế), Ban chỉ đạo phòng chống ma túy Thành phố Hà Nội; Tòa án nhân dân, trung tâm y tế, phòng LĐTB&XH, các cơ sở cai nghiện ma túy, cán bộ công tác xã hội các quận Nam Từ Liêm và Long Biên.

Phát biểu tại lễ khai mạc, ông Nguyễn Xuân Lập - Cục trưởng Cục phòng chống tệ nạn xã hội (Bộ LĐTB&XH) đã trình bày về thực trạng sử dụng và nghiện ma túy tại Việt Nam và những kết quả trong đổi mới công tác cai nghiện ma túy thời gian gần đây. Ông Nguyễn Xuân Lập đánh giá cao sự hỗ trợ của Cục phòng chống ma túy quốc tế và thực thi luật pháp (INL) - Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ, Hiệp hội chuyên gia về Tòa ma túy Hoa Kỳ dành cho Việt Nam trong triển khai sáng kiến nói trên.

Tại Hoa Kỳ, Tòa ma túy (Drug Court) còn được gọi là Tòa điều trị nghiện ma túy (Drug Treatment Court) là tòa án đặc biệt được trao trách nhiệm để giải quyết các trường hợp tội phạm có liên quan tới lạm dụng chất gây nghiện, thông qua các biện pháp tổng hợp gồm: giám sát, xét nghiệm ma túy, điều trị nghiện cùng các biện pháp kỷ luật và động viên khuyến khích kịp thời.

Đại diện phía Hoa Kỳ, bà Charlotte Sisson, chuyên viên cấp cao Bộ phận giảm cầu ma tuý, Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ cho biết: “Thông qua Kế hoạch Colombo, Hoa Kỳ đang hỗ trợ Việt Nam tiến hành thí điểm các chương trình Tòa ma túy với mục tiêu nâng cao hiệu quả điều trị và phục hồi cho người mắc các chứng rối loạn do sử dụng chất gây nghiện; Hoa Kỳ sẽ tiếp tục hỗ trợ Việt Nam thực hiện các mục tiêu cải tiến hoạt động điều trị cho người sử dụng ma túy và sự phối hợp chặt chẽ của đại diện các bộ ngành, nhân viên y tế, cán bộ tư pháp, hành pháp, nhân viên công tác xã hội cùng đại diện các cơ sở điều trị methadone, trung tâm điều trị ma túy sẽ góp phần mang lại thành công cho chương trình thí điểm; Mô hình tòa điều trị ma túy sẽ khuyến khích người tham gia thông qua một loạt các lựa chọn điều trị khác nhau”.

Trong khuôn khổ chương trình tập huấn, các học viên được tìm hiểu về Tòa ma túy của Hoa Kỳ - mô hình đã cho thấy có tác dụng giảm tình trạng sử dụng ma túy, giảm tỷ lệ tội phạm và tiết kiệm chi phí thông qua cách tiếp cận phối hợp giữa các ngành tư pháp, hành pháp, xã hội và y tế.

Đại diện Hiệp hội chuyên gia về Tòa ma túy của Hoa Kỳ tiến hành tập huấn về việc phát triển các quy trình, cũng như hướng dẫn để xem xét thí điểm triển khai Tòa ma túy trong hỗ trợ tư vấn pháp lý, xã hội và chuyển gửi điều trị, cai nghiện ma túy tại Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh. Chương trình đào tạo cung cấp các bài giảng về những hoạt động thực tiễn từng đem lại kết quả tích cực tại Hoa Kỳ và một số quốc gia khác, cũng như một số phiên thực hành lập kế hoạch để bắt đầu quá trình xây dựng các Tòa ma túy thí điểm.

Từ năm 1994, Hiệp hội chuyên gia về Tòa ma túy quốc gia Hoa Kỳ (NADCP) đã đào tạo hàng trăm nghìn chuyên gia trên các lĩnh vực pháp lý, lâm sàng, tâm lý xã hội và thực thi pháp luật.

NADCP thường xuyên xuất bản các tài liệu nghiên cứu tiên tiến, bao gồm các tiêu chuẩn thực hành tốt nhất của Tòa ma túy dành cho người trưởng thành ở Hoa Kỳ. Ngoài ra, Hiệp hội luôn nỗ lực cải thiện phản ứng của hệ thống tư pháp Hoa Kỳ đối với những người sử dụng cất gây nghiện mắc chứng rối loạn sức khỏe tâm thần.

Cục Phòng chống ma tuý quốc tế và thực thi luật pháp (INL) Hoa Kỳ áp dụng các chương trình và phương pháp tiên tiến để phòng ngừa và điều trị việc sử dụng chất gây nghiện tại hơn 90 quốc gia trên thế giới.

Hoa Kỳ hỗ trợ Việt Nam trong thực hiện các mục tiêu nâng cao chất lượng điều trị cho người sử dụng ma túy trong quá trình chuyển đổi từ điều trị bắt buộc theo quyết định của tòa án sang điều trị cộng đồng và tự nguyện. Hoa Kỳ cũng mong muốn tiếp tục hợp tác lâu dài với Việt Nam trong điều trị người mắc chứng rối loạn do sử dụng chất gây nghiện thông qua các hoạt động thực hành dựa trên bằng chứng (EBP)./.

Kiều Giang