Các bị can trong vụ án gồm: Nguyễn Đức Chung, cựu Chủ tịch UBND TP Hà Nội; Nguyễn Trường Giang, Giám đốc Công ty TNHH thương mại dịch vụ Arktic và Võ Tiến Hùng, Tổng Giám đốc Công ty TNHH MTV thoát nước Hà Nội, cùng bị C03 đề nghị Viện kiểm sát Nhân dân Tối cao truy tố tội “lợi dụng chức vụ quyền hạn trong khi thi hành công vụ” theo Khoản 3 Điều 356 Bộ luật Hình sự năm 2015, sửa đổi bổ sung năm 2017.

leftcenterrightdel

Lực lượng chức năng thực hiện lệnh khám xét nhà ông Nguyễn Đức Chung tại số 88 phố Trung Liệt, phường Trung Liệt, quận Đống Đa, Hà Nội, chiều tối ngày 28/8/2020 (Ảnh: Thái Sơn)

Cụ thể, kê biên tài sản đối với 3 nhà, đất của ông Nguyễn Đức Chung gồm nhà, đất có diện tích 102,7 m2 tại 88 phố Trung Liệt (phường Trung Liệt, quận Đống Đa, Hà Nội); căn hộ chung cư diện tích 175,7 m2 số 2B12A, nhà R3- 72A Nguyễn Trãi (phường Thượng Đình, quận Thanh Xuân, Hà Nội), căn hộ chung cư diện tích 175,7 m2 số 12B15, nhà R3- 72A Nguyễn Trãi (phường Thượng Đình, quận Thanh Xuân, Hà Nội), và đất diện tích hơn 139 m2 của bị can Võ Tiến Hùng tại quận Hai Bà Trưng (Hà Nội); căn hộ chung cư diện tích hơn 114 m2 của bị can Nguyễn Trường Giang tại quận Hoàng Mai (Hà Nội).

Trong vụ án này, Cơ quan Cảnh sát điều tra xác định ông Nguyễn Đức Chung đã lợi dụng chức vụ quyền hạn để chỉ đạo Công ty TNHH MTV thoát nước Hà Nội - doanh nghiệp trực thuộc UBND TP Hà Nội mua chế phẩm Redoxy 3C (có nguồn gốc từ Đức, được sử dụng để xử lý ô nhiễm môi trường) từ Công ty Arktic, là công ty gia đình của ông Nguyễn Đức Chung, do vợ ông Chung là Nguyễn Thị Trúc Chi Hoa thành lập và con trai ông Chung là Nguyễn Đức Hạnh đứng tên.

Giai đoạn 2016-2019, Công ty TNHH MTV thoát nước Hà Nội đã ký 15 hợp đồng kinh tế mua chế phẩm Redoxy 3C với tổng khối lượng 489.080 kg, trị giá hơn 167 tỷ đồng. Mặc dù nhà sản xuất (hãng Watch Water GmbH) chào bán cho Hà Nội với giá 8,5 EURO/1kg, song ông Nguyễn Đức Chung chỉ đạo Công ty TNHH MTV thoát nước Hà Nội phải mua với giá từ 295.000 đồng/1kg đến 326.000 đồng/1kg, qua đó giúp Công ty Arktic hưởng lợi không chính đáng số tiền hơn 36 tỷ đồng.

Trao đổi với Báo điện tử Đảng Cộng sản Việt Nam, Luật gia Nguyễn Thế Hiển, Công ty luật TNHH Trường Sơn nêu quan điểm, trong vụ việc trên, với tội danh bị đề nghị truy tố, người nào vì vụ lợi hoặc động cơ cá nhân khác mà lợi dụng chức vụ, quyền hạn làm trái công vụ gây thiệt hại về tài sản từ 10-200 triệu đồng hoặc gây thiệt hại đến lợi ích của Nhà nước, quyền, lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân, thì bị phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm hoặc phạt tù từ 01 năm đến 05 năm. Nếu phạm tội gây thiệt hại về tài sản 1 tỷ đồng trở lên thì bị phạt tù từ 10 năm đến 15 năm.

Người phạm tội còn có thể bị áp dụng hình phạt bổ sung tại Khoản 4 Điều 356 Bộ luật Hình sự năm 2015, sửa đổi bổ sung năm 2017 là bị cấm đảm nhiệm chức vụ nhất định từ 01 năm đến 05 năm hoặc bị phạt tiền từ 10-100 triệu đồng.

Trong thực tiễn giải quyết vụ án hình sự, các cơ quan tố tụng cũng cần phải xem xét cả vấn đề dân sự. Do đó, nếu có đủ căn cứ cho thấy các bị can phạm tội “lợi dụng chức vụ quyền hạn trong khi thi hành công vụ” và gây thiệt hại đến tài sản, lợi ích của nhà nước thì sẽ phải bồi thường thiệt hại theo quy định tại Khoản 1 Điều 584 Bộ luật Dân sự năm 2015 và Điểm b Khoản 1 Điều 46 hoặc bị tịch thu số tài sản bất chính do phạm tội mà có theo quy định tại Điểm a Khoản 1 Điều 46 và Điểm b Khoản 1 Điều 47 Bộ luật Hình sự năm 2015, sửa đổi bổ sung năm 2017.

leftcenterrightdel
 Luật gia Nguyễn Thế Hiển 

Pháp luật tố tụng hình sự cũng quy định để đảm bảo thi hành phần dân sự của vụ án hình sự, nếu bị can, bị cáo phạm tội mà Bộ luật Hình sự quy định hình phạt tiền hoặc có thể bị tịch thu tài sản hoặc để bảo đảm bồi thường thiệt hại thì các bị can, bị cáo bị áp dụng kê biên tài sản, theo quy định tại Khoản 1 Điều 128 Bộ luật Tố tụng Hình sự năm 2015.

Do đó, để tránh trường hợp trong các vụ án hình sự có số tiền, tài sản của Nhà nước bị thiệt hại lớn nhưng không thu hồi được, thì quy định pháp luật về kê biên tài sản có vai trò vô cùng quan trọng./.

Anh Tuấn