Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Đắk Lắk tham gia thảo luận tại hội trường dự án Luật Luật sư (sửa đổi)

Chiều 2/11, trong khuôn khổ chương trình làm việc của Kỳ họp thứ Hai, Quốc hội khóa XVI, các đại biểu tiến hành thảo luận ở hội trường về dự án Luật Luật sư (sửa đổi) và dự án Luật Nuôi con nuôi (sửa đổi).

Đại biểu Nguyễn Thái Học - Phó Bí thư Đảng ủy Dân vận, Mặt trận và các đoàn thể Trung ương (Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Đắk Lắk) đã tham gia phát biểu và nêu lên nhiều kiến nghị nhằm hoàn thiện dự thảo Luật Luật sư (sửa đổi).

Quang cảnh phiên thảo luận tại hội trường (Ảnh: quochoi.vn)

Đối với nội dung quy định về quản lý nghề luật sư và chính sách phát triển về nghề luật sư, đại biểu nêu rõ, điều luật này được thiết kế trên cơ sở gộp hai điều luật hiện hành là Điều 6: Nguyên tắc quản lý luật sư và nghề luật sư và Điều 83: Trách nhiệm quản lý nhà nước về luật sư và hành nghề luật sư. Một trong những nguyên tắc quan trọng của luật hiện hành là quản lý nhà nước phải kết hợp chặt chẽ với phát huy vai trò tự quản của tổ chức luật sư. Tuy nhiên, dự thảo luật mới lại chưa đề cập và nhấn mạnh đúng mức vai trò tự quản này.

Đại biểu phân tích, nguyên tắc tự nguyện, tự quản và tự chịu trách nhiệm của các tổ chức hội, trong đó có tổ chức luật sư, đã được khẳng định rõ trong các Chỉ thị của Bộ Chính trị cũng như Quy định của Ban Bí thư. Do đó, đại biểu đề nghị cơ quan chủ trì soạn thảo rà soát lại, khẳng định trong Điều 5 nguyên tắc quản lý nhà nước phải gắn chặt với việc phát huy vai trò tự quản của tổ chức luật sư.

Bên cạnh đó, đại biểu cho rằng, dự án luật cũng chưa đề cập đúng mức vai trò của MTTQ Việt Nam đối với tổ chức luật sư. Mặc dù cơ quan chủ trì soạn thảo đã giải trình, song lập luận đưa ra chưa thực sự thuyết phục khi chỉ nhìn nhận Mặt trận tham gia đề án tổ chức đại hội, phương án nhân sự và thực hiện chức năng giám sát như một tổ chức thành viên. Trong khi đó, các quy định của Bộ Chính trị cũng như pháp luật hiện hành đều xác định các tổ chức hội trực thuộc Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam và cơ quan này quản lý các hội với tư cách là cơ quan chủ quản. Vì vậy, việc xác lập vai trò, trách nhiệm của Ủy ban MTTQ Việt Nam đối với tổ chức luật sư cần được rà soát và quy định một cách cụ thể, chặt chẽ hơn.

Đại biểu Nguyễn Thái Học - Phó Bí thư Đảng ủy Dân vận, Mặt trận và các đoàn thể Trung ương phát biểu thảo luận tại hội trường (Ảnh: Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh cung cấp).

Đóng góp ý kiến về Điều 10 quy định về Hội đồng tuyển chọn và kỳ thi quốc gia về luật sư, đại biểu Nguyễn Thái Học nhận định quy định này còn mâu thuẫn ngay từ tên gọi, bởi bản chất việc tuyển chọn hoàn toàn khác với việc tổ chức thi, do đó không thể giao Hội đồng tuyển chọn nhiệm vụ tổ chức kỳ thi.

Về thẩm quyền chủ trì, đại biểu nêu rõ trước năm 2014, Bộ Tư pháp được giao chủ trì việc kiểm tra sát hạch luật sư tập sự và công nhận luật sư chính thức. Từ năm 2014 đến nay, theo Luật Luật sư hiện hành thì Liên đoàn Luật sư Việt Nam được giao nhiệm vụ tổ chức sát hạch và công nhận luật sư. Việc dự thảo luật lần này lại chuyển nội dung này về cho Bộ Tư pháp là chưa phù hợp với bối cảnh hiện nay.

Các đại biểu thuộc Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh tham dự phiên làm việc tại hội trường. (Ảnh: Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh cung cấp).

Đại biểu cho rằng, chủ trương nhất quán của Đảng và Nhà nước là đẩy mạnh phân cấp, phân quyền, giao quyền tự chủ, tự quản, tự chịu trách nhiệm cho các tổ chức hội. Liên đoàn Luật sư Việt Nam là một tổ chức xã hội – nghề nghiệp, như vậy tổ chức này được quyền sát hạch, lực chọn những người đủ tiêu chuẩn, đủ điều kiện để làm luật sư. Những nhiệm vụ các tổ chức xã hội – nghề nghiệp đủ năng lực đảm đương thì Nhà nước nên mạnh dạn giao quyền.

Bên cạnh đó, thực tế những năm qua Liên đoàn Luật sư Việt Nam đã thực hiện tốt nhiệm vụ tổ chức thi và công nhận luật sư chính thức, điều này cũng đã được Bộ Tư pháp ghi nhận trong báo cáo. Ngoài ra, đại biểu đặc biệt lưu ý về nguyên tắc kiểm soát quyền lực, bởi khi Liên đoàn Luật sư tổ chức thi thì Bộ Tư pháp đóng vai trò kiểm tra, giám sát; còn nếu Bộ Tư pháp trực tiếp đứng ra tổ chức thi thì sẽ tạo ra khoảng trống lớn về cơ chế kiểm tra, giám sát đối với chính hoạt động này. Do đó, quy định trên cần được Quốc hội và cơ quan soạn thảo xem xét, cân nhắc chỉnh lý cho phù hợp.