Vận dụng sáng tạo tư tưởng của V.I. Lênin trong phát huy vai trò thanh niên thực hiện khát vọng phát triển đất nước
(Dangbodanang.vn) - Kế thừa và phát triển những luận điểm của C. Mác và Ph. Ăngghen về vai trò của thanh niên trong tiến trình lịch sử, V.I. Lênin đã bổ sung và hoàn thiện hệ thống quan điểm về vị trí, vai trò của thanh niên trong điều kiện mới của cách mạng vô sản và sự nghiệp xây dựng xã hội mới. Những tư tưởng của Lênin về thanh niên và công tác thanh niên đến nay vẫn giữ nguyên giá trị lý luận và thực tiễn sâu sắc. Việc nghiên cứu và vận dụng sáng tạo các quan điểm này có ý nghĩa to lớn trong việc phát huy trí tuệ, sức trẻ và tinh thần cống hiến của thanh niên, góp phần xây dựng đất nước phồn vinh, văn minh, hạnh phúc, vững bước đi lên chủ nghĩa xã hội như tinh thần Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV.
Thanh niên là lực lượng xung kích, sáng tạo, đi đầu trong công cuộc đổi mới, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Trong ảnh: Thành đoàn Đà Nẵng tổ chức lễ phát động Tháng Thanh niên năm 2026. Ảnh: NGỌC PHÚ/Báo và phát thanh, truyền hình Đà Nẵng
Tư tưởng của V.I. Lênin về vị trí, vai trò của thanh niên trong cách mạng và xây dựng xã hội mới
Trong hệ thống tư tưởng của Lênin, vấn đề thanh niên và tổ chức thanh niên giữ vị trí đặc biệt quan trọng. Lênin không chỉ nhìn nhận thanh niên như một bộ phận của lực lượng xã hội mà còn coi đây là nguồn sinh lực mới của cách mạng, lực lượng kế tục sự nghiệp của giai cấp công nhân và của Đảng Cộng sản trong tiến trình cải biến xã hội. Quan điểm của Lênin về thanh niên được hình thành và phát triển trong bối cảnh phong trào cách mạng Nga đầu thế kỷ XX, khi lực lượng sinh viên, trí thức trẻ và công nhân trẻ ngày càng đóng vai trò tích cực trong các phong trào đấu tranh chống chế độ chuyên chế Nga hoàng. Trên cơ sở vận dụng và phát triển học thuyết của C. Mác và Ph. Ăngghen về vai trò của con người trong lịch sử, Lênin đã đưa ra nhiều luận điểm sâu sắc về vị trí, vai trò của thanh niên trong cách mạng xã hội chủ nghĩa và trong công cuộc xây dựng xã hội mới.
Trước hết, Lênin khẳng định thanh niên là lực lượng xã hội giàu tiềm năng cách mạng, mang trong mình sức sống, tinh thần đổi mới và khả năng tiếp nhận những tư tưởng tiến bộ của thời đại. Theo Lênin, mọi đảng phái chính trị đều nhận thức rõ tầm quan trọng của việc thu hút và tổ chức thanh niên, bởi đây là lực lượng có ảnh hưởng lớn đến tương lai chính trị của xã hội. Trong tác phẩm “Nhiệm vụ của thanh niên cách mạng (1903)”, Lênin nhấn mạnh rằng: “Trong một đất nước văn minh, không một đảng phái chính trị nào lại không hiểu được lợi ích to lớn của những tổ chức sinh viên và công đoàn được xây dựng rộng rãi và vững chắc; mọi đảng phái đều cố gắng mở rộng ảnh hưởng của mình trong các tổ chức ấy”[1]. Nhận định này cho thấy Lênin nhìn nhận thanh niên không chỉ với tư cách lực lượng dự bị của cách mạng, mà còn là môi trường cạnh tranh ảnh hưởng chính trị giữa các khuynh hướng tư tưởng khác nhau trong xã hội.
Quan điểm này tiếp tục được Lênin khẳng định rõ hơn khi phân tích vai trò của thế hệ trẻ trong tiến trình phát triển của phong trào cách mạng. Theo Lênin, cách mạng xã hội chủ nghĩa không chỉ là sự thay đổi về chế độ chính trị mà còn là quá trình thay đổi thế hệ lịch sử, trong đó thanh niên giữ vai trò chủ thể kế tục và phát triển những thành quả của cách mạng. Trong tác phẩm “Cuộc khủng hoảng của chủ nghĩa Menshevism (1906)”, Lênin trích dẫn nhận định của Engels để nhấn mạnh vai trò tiên phong của thanh niên: “Không phải thanh niên thống trị đảng cách mạng của chúng ta sao? Chúng ta là đảng của tương lai, mà tương lai thuộc về thanh niên. Chúng ta là đảng của những người đổi mới, và thanh niên luôn sẵn sàng đi theo”[2]. Luận điểm này thể hiện cách nhìn chiến lược của Lênin trong nhìn nhận sức mạnh của một đảng cách mạng không chỉ nằm ở đội ngũ lãnh đạo hiện tại, mà còn phụ thuộc vào khả năng thu hút, giáo dục và tổ chức thế hệ trẻ.
Một nội dung quan trọng khác trong tư tưởng của Lênin là nhấn mạnh mối quan hệ giữa thanh niên và tổ chức cách mạng. Theo Lênin, thanh niên chỉ có thể phát huy đầy đủ vai trò của mình khi được tổ chức và định hướng bởi một lực lượng chính trị tiên phong. Chính vì vậy, ông đặc biệt quan tâm đến việc xây dựng các tổ chức thanh niên gắn bó chặt chẽ với Đảng Cộng sản. Trong nhiều bài viết và bài phát biểu, Lênin khẳng định rằng việc tổ chức thanh niên không chỉ nhằm mục đích giáo dục chính trị, mà còn tạo môi trường để thanh niên rèn luyện trong thực tiễn đấu tranh xã hội. Ông nhấn mạnh rằng nhiệm vụ của tổ chức thanh niên cộng sản là huy động thanh niên tham gia trực tiếp vào các hoạt động xã hội, từ sản xuất, lao động đến đấu tranh chính trị. Lênin từng chỉ rõ: “Sứ mệnh của Đoàn Thanh niên Cộng sản là giúp làm một việc gì đó ở nông thôn hoặc trên chính con phố của mình”[3]. Như vậy, đối với Lênin, thanh niên không chỉ là lực lượng cần được rèn luyện trên mặt trận tư tưởng mà phải được rèn luyện trong thực tiễn xã hội cụ thể.
Đặc biệt, sau thắng lợi của Cách mạng Tháng Mười Nga, tư tưởng của Lênin về thanh niên tiếp tục được phát triển trong bối cảnh mới phù hợp hơn khi nhiệm vụ trung tâm của cách mạng không còn là lật đổ chế độ cũ mà là xây dựng xã hội xã hội chủ nghĩa. Trong giai đoạn này, Lênin nhấn mạnh vai trò của thanh niên trong việc học tập, tiếp thu tri thức khoa học và tham gia xây dựng nền kinh tế - xã hội mới. Trong bài phát biểu nổi tiếng “Nhiệm vụ của Đoàn Thanh niên” tại Đại hội III Đoàn Thanh niên Cộng sản Nga năm 1920, Lênin khẳng định: “Nhiệm vụ của thanh niên là học tập… Học tập chủ nghĩa cộng sản không phải chỉ học thuộc lòng những khẩu hiệu, mà phải biết kết hợp tri thức của toàn nhân loại với thực tiễn xây dựng xã hội mới”. Quan điểm này thể hiện tầm nhìn sâu rộng của Lênin về vai trò của tri thức và giáo dục đối với thế hệ trẻ trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội.
Một điểm đặc sắc trong tư tưởng của Lênin là sự kết hợp giữa niềm tin mạnh mẽ vào tiềm năng của thanh niên với yêu cầu nghiêm khắc về kỷ luật và rèn luyện. Lênin luôn khuyến khích các cán bộ đảng tin tưởng và giao nhiệm vụ cho thanh niên, đồng thời cảnh báo về tâm lý bảo thủ, e dè của một số cán bộ khi sử dụng lực lượng trẻ. Trong nhiều bức thư gửi các đồng chí Bônsêvích đầu thế kỷ XX, Lênin từng nhấn mạnh cần “tin cậy hơn nữa vào thanh niên, mạnh dạn dựa vào những người cộng sản trẻ trong công tác thực tế hằng ngày, và lôi cuốn đông đảo thanh niên vào cuộc đấu tranh cách mạng”[4]. Lời kêu gọi này phản ánh quan điểm nhất quán của Lênin rằng sự phát triển của phong trào cách mạng gắn liền với khả năng, sức sáng tạo của thế hệ trẻ.
Từ những phân tích trên có thể thấy, tư tưởng của Lênin về thanh niên bao gồm ba nội dung cơ bản. Thứ nhất, thanh niên là lực lượng xã hội có tiềm năng cách mạng to lớn, là nguồn sinh lực và là đội quân dự bị của cách mạng. Thứ hai, thanh niên cần được tổ chức, giáo dục và rèn luyện trong các tổ chức cách mạng dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản. Thứ ba, trong giai đoạn xây dựng xã hội mới, nhiệm vụ trung tâm của thanh niên là học tập, tiếp thu tri thức khoa học và tích cực tham gia vào quá trình lao động sáng tạo nhằm kiến thiết đất nước.
Những luận điểm đó không chỉ có ý nghĩa đối với phong trào cách mạng Nga đầu thế kỷ XX, mà còn có giá trị lý luận và thực tiễn sâu sắc đối với nhiều quốc gia trong quá trình xây dựng và phát triển đất nước. Trong bối cảnh hiện nay, khi nhiều quốc gia đang bước vào kỷ nguyên của kinh tế tri thức và chuyển đổi số, vai trò của thế hệ trẻ càng trở nên quan trọng hơn. Việc nghiên cứu và vận dụng sáng tạo tư tưởng của Lênin về thanh niên vì thế vẫn giữ nguyên giá trị thời sự, góp phần định hướng cho công tác thanh niên và phát huy nguồn lực trẻ trong sự nghiệp phát triển bền vững của mỗi quốc gia.
Yêu cầu phát huy vai trò thanh niên theo tinh thần Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng
Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng diễn ra trong bối cảnh đất nước đứng trước những thời cơ và thách thức đan xen, yêu cầu đổi mới mạnh mẽ hơn về tư duy và hành động. Trong bối cảnh tình hình thế giới và khu vực biến động nhanh, phức tạp, cơ hội phát triển luôn song hành với nguy cơ tụt hậu, Đại hội lần thứ XIV của Đảng đã đặt ra yêu cầu phải đổi mới mạnh mẽ hơn nữa về tư duy và hành động. Nghị quyết Đại hội đưa ra quan điểm chỉ đạo: “Kiên định, vận dụng và phát triển sáng tạo chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh… tự chủ chiến lược, đổi mới mô hình phát triển, lấy phát triển để ổn định, ổn định để thúc đẩy phát triển nhanh, bền vững đất nước”[5]. Đây không chỉ là định hướng mang tính lý luận, mà là mệnh lệnh đối với hệ thống chính trị và toàn lực lượng xã hội. Trong đó, thanh niên trở thành lực lượng đặc biệt, giữ vai trò bản lề giữa hiện tại và tương lai của đất nước.
Theo đó, trước hết, yêu cầu “kiên định và phát triển sáng tạo” đặt lên vai thế hệ trẻ một trách nhiệm kép: vừa giữ vững nền tảng tư tưởng, vừa chủ động đổi mới trong phương thức hành động. Thanh niên là lực lượng có ưu thế nổi trội về khả năng tiếp nhận cái mới, thích ứng nhanh với sự thay đổi của khoa học - công nghệ và môi trường quốc tế. Tuy nhiên, sự năng động ấy chỉ thực sự trở thành nguồn lực tích cực khi được đặt trên nền tảng bản lĩnh chính trị vững vàng, hiểu biết sâu sắc về chủ nghĩa Mác - Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh. Trong điều kiện các giá trị đa chiều, các trào lưu tư tưởng, văn hóa ngoại lai tác động mạnh mẽ qua không gian mạng và hội nhập quốc tế, thanh niên càng phải là lực lượng tiên phong trong bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng bằng lập luận khoa học, bằng thái độ tỉnh táo, và bằng chính những thành tựu sáng tạo của mình.
Tuổi trẻ thành phố Đà Nẵng sôi nổi hoạt động trong Tháng Thanh niên năm 2026. Ảnh: HỒNG NGỌC/Báo và phát thanh, truyền hình Đà Nẵng
Thứ hai, định hướng “đổi mới mô hình phát triển, lấy phát triển để ổn định, ổn định để thúc đẩy phát triển nhanh, bền vững” hàm chứa yêu cầu tái cấu trúc toàn diện nền kinh tế theo hướng dựa trên tri thức, công nghệ và đổi mới sáng tạo. Đại hội XIV nhấn mạnh nhiệm vụ “nhận diện sớm, tận dụng mọi thuận lợi, thời cơ, vượt qua mọi khó khăn, thách thức tiếp tục phát triển nhanh và bền vững đất nước; đẩy mạnh đột phá về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và chủ động hội nhập quốc tế…”[6]. Trong cấu trúc này, nguồn nhân lực trẻ giữ vị trí trung tâm. Thanh niên hôm nay là thế hệ sinh ra và trưởng thành trong môi trường số, có khả năng tiếp cận nhanh với trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn, công nghệ sinh học, năng lượng tái tạo, kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn. Nếu được đào tạo bài bản và trao cơ chế phát huy phù hợp, họ chính là lực lượng trực tiếp tạo ra các đột phá về năng suất, chất lượng và sức cạnh tranh quốc gia.
Quan trọng hơn, thanh niên không chỉ là đối tượng thụ hưởng chính sách phát triển, mà phải trở thành chủ thể sáng tạo chính sách và thực thi chính sách. Điều này đòi hỏi phải tạo môi trường khởi nghiệp đổi mới sáng tạo thuận lợi, khuyến khích nghiên cứu khoa học, phát triển doanh nghiệp công nghệ do thanh niên làm chủ, đồng thời nâng cao năng lực tham gia quản trị xã hội của thế hệ trẻ. Khi thanh niên được trao quyền tham gia vào quá trình hoạch định và giám sát chính sách công, sức sống của cải cách sẽ được nhân lên, bởi họ mang theo tinh thần dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm - những phẩm chất đặc biệt cần thiết trong giai đoạn chuyển đổi mô hình phát triển.
Thứ ba, Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV kêu gọi toàn Đảng, toàn dân và toàn quân “phát huy cao độ tinh thần yêu nước, khát vọng phát triển, sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc; đổi mới mạnh mẽ tư duy, thống nhất ý chí và hành động; quyết tâm thực hiện thắng lợi Nghị quyết Đại hội vì một nước Việt Nam… phồn vinh, văn minh, hạnh phúc”[7]. Khát vọng phát triển, dưới góc nhìn chuyên sâu, không chỉ là trạng thái tâm lý tích cực, mà là một nguồn vốn xã hội đặc biệt - vốn niềm tin và vốn động lực. Thanh niên chính là lực lượng có khả năng chuyển hóa nguồn vốn này thành hành động cụ thể. Họ có thể biến khát vọng thành các dự án khởi nghiệp, các công trình nghiên cứu, các sáng kiến cải tiến trong sản xuất, kinh doanh, trong quản lý nhà nước và trong đời sống cộng đồng.
Để làm được điều đó, thanh niên cần được trang bị năng lực tư duy chiến lược, kỹ năng quản trị hiện đại và tinh thần trách nhiệm xã hội cao. Khát vọng phát triển chỉ thực sự có ý nghĩa khi được gắn với đạo đức nghề nghiệp, với ý thức thượng tôn pháp luật và với mục tiêu phụng sự Tổ quốc, phục vụ Nhân dân. Chính ở điểm này, vai trò giáo dục lý tưởng cách mạng và xây dựng môi trường rèn luyện thực tiễn cho thanh niên trở nên đặc biệt quan trọng. Thế hệ trẻ phải là lực lượng nòng cốt để giải được “bài toán lớn” của thời đại, của quốc gia, dân tộc; phải là lực lượng chủ lực trong hành trình chuyển đổi số trong khu vực công, bảo vệ môi trường, ứng phó biến đổi khí hậu, đến nâng cao chất lượng dịch vụ công và phát triển kinh tế tri thức, để khát vọng không dừng lại ở lời kêu gọi, mà trở thành năng lực kiến tạo.
Thứ tư, Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV nhấn mạnh phát huy sức mạnh văn hóa và con người như nguồn lực nội sinh, động lực bền vững của phát triển. Trong chiến lược phát triển hiện đại, văn hóa không chỉ là lĩnh vực tinh thần thuần túy, mà là nền tảng định hình hệ giá trị, chuẩn mực hành vi và chất lượng nguồn nhân lực. Thanh niên là lực lượng đi đầu trong kiến tạo môi trường văn hóa lành mạnh, đề cao các giá trị trung thực, trách nhiệm, sáng tạo và nhân văn.
Trong không gian số hiện nay, nơi các xu hướng lệch chuẩn, thông tin xấu độc có thể lan truyền nhanh chóng, thanh niên càng phải thể hiện vai trò “bộ lọc” và “người dẫn dắt” dư luận tích cực. Họ không chỉ tiếp nhận thông tin, mà còn sản xuất nội dung, lan tỏa giá trị tốt đẹp, quảng bá hình ảnh đất nước và con người Việt Nam ra thế giới. Đồng thời, thanh niên phải là lực lượng tiên phong trong phòng, chống các biểu hiện suy thoái đạo đức, lối sống thực dụng, vô cảm trước các vấn đề xã hội. Khi thế hệ trẻ giữ vững bản sắc văn hóa dân tộc, kết hợp hài hòa giữa truyền thống và hiện đại, thì sức mạnh nội sinh của quốc gia sẽ được củng cố vững chắc.
Tóm lại, các định hướng lớn của Đại hội XIV đặt ra yêu cầu cấp thiết cần chuyển hóa thời cơ thành động lực phát triển bằng sức mạnh trí tuệ, bản lĩnh và khát vọng của con người Việt Nam. Trong tiến trình đó, thanh niên có vai trò quan trọng, thể hiện ở ba phương diện cốt lõi: giữ vững nền tảng tư tưởng và bản lĩnh chính trị; tạo đột phá về khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo; đồng thời xây dựng hệ giá trị văn hóa, con người đáp ứng yêu cầu phát triển nhanh và bền vững. Khi thanh niên thực sự trở thành chủ thể của quá trình đổi mới, những định hướng chiến lược của Đại hội XIV mới có thể được hiện thực hóa bằng những thành tựu cụ thể, thiết thực và lâu dài.
Vận dụng sáng tạo tư tưởng của V.I. Lênin trong phát huy vai trò, trách nhiệm của thanh niên
Trên nền tảng vận dụng những luận điểm cơ bản của V.I. Lênin về thanh niên, đặt trong bối cảnh yêu cầu chiến lược mà Đại hội lần thứ XIV của Đảng đã đề ra, cần cụ thể hóa thành những định hướng phù hợp với mục tiêu phát triển mới của đất nước. Cụ thể như sau:
Một là, tăng cường giáo dục lý tưởng cách mạng, củng cố bản lĩnh chính trị cho thanh niên trong bối cảnh mới
Một trong những chỉ dẫn xuyên suốt của Lênin là thanh niên phải được giáo dục lý tưởng cách mạng, được trang bị thế giới quan khoa học và phương pháp luận đúng đắn. Đại hội XIV của Đảng tiếp tục khẳng định quan điểm “kiên định, vận dụng và phát triển sáng tạo chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh; kiên định mục tiêu độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội”. Điều này không chỉ là định hướng chung cho toàn Đảng, mà còn là yêu cầu cụ thể đối với công tác giáo dục thế hệ trẻ. Trong điều kiện toàn cầu hóa, chuyển đổi số và hội nhập sâu rộng, thanh niên có điều kiện tiếp cận nhiều nguồn thông tin đa chiều; nếu không được trang bị nền tảng tư tưởng vững chắc, rất dễ dao động trước những quan điểm sai trái, thù địch.
Do đó, vận dụng tư tưởng của Lênin hiện nay cần được hiểu là đổi mới mạnh mẽ nội dung, phương thức giáo dục lý luận chính trị cho thanh niên. Không thể chỉ dừng ở việc truyền đạt kiến thức một chiều, mà phải gắn lý luận với thực tiễn phát triển đất nước, với các vấn đề thời sự như chuyển đổi số, kinh tế xanh, đổi mới sáng tạo, bảo vệ chủ quyền quốc gia trên không gian mạng. Khi thanh niên hiểu rõ vì sao Đảng xác định “phát triển kinh tế, xã hội, bảo vệ môi trường là trung tâm; xây dựng Đảng là then chốt; phát triển văn hoá, con người là nền tảng”[8], họ sẽ thấy được trách nhiệm cụ thể của mình trong từng lĩnh vực, nỗ lực hoàn thành trách nhiệm của “thế hệ vươn mình” trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc.
Giáo dục lý tưởng còn phải gắn với xây dựng đạo đức, lối sống, tinh thần trách nhiệm xã hội. Và trung thành với lý tưởng cộng sản không phải là lời nói suông, mà phải được thể hiện bằng hành động cụ thể trong việc đưa chủ trương, đường lối của Đảng vào thực tiễn. Thanh niên, đặc biệt là thanh niên trong các cơ quan nhà nước, cần ý thức rằng mỗi quyết định, mỗi hành vi công vụ đều gắn với uy tín của Đảng và niềm tin của Nhân dân.
Hai là, phát huy vai trò xung kích, sáng tạo của thanh niên trong đột phá khoa học - công nghệ, chuyển đổi số và hội nhập quốc tế
Lênin từng khẳng định nhiệm vụ trung tâm của thanh niên trong thời kỳ xây dựng chủ nghĩa xã hội là học tập để làm chủ khoa học, kỹ thuật và tổ chức xã hội mớ. Tinh thần ấy đặc biệt phù hợp với yêu cầu mà Đại hội XIV đặt ra về “đẩy mạnh đột phá về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và chủ động hội nhập quốc tế”.
Trong bối cảnh cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư, thanh niên là lực lượng có khả năng thích ứng nhanh nhất với công nghệ mới, tư duy mới và mô hình phát triển mới. Do đó, vận dụng sáng tạo tư tưởng của Lênin hiện nay chính là tạo điều kiện để thanh niên đi đầu trong các lĩnh vực trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn, kinh tế số, chính phủ số, xã hội số. Không chỉ là người sử dụng công nghệ, thanh niên phải trở thành người sáng tạo công nghệ, làm chủ nền tảng, sản phẩm và dịch vụ mới.
Đại hội XIV nhấn mạnh yêu cầu “nhận diện sớm, tận dụng mọi thuận lợi, thời cơ, vượt qua mọi khó khăn, thách thức” để phát triển nhanh và bền vững. Điều này đòi hỏi tinh thần dám nghĩ, dám làm, dám đột phá phản ánh đúng tinh thần, phẩm chất vốn là thế mạnh của tuổi trẻ. Tuy nhiên, để tinh thần xung kích ấy phát huy hiệu quả, cần có cơ chế khuyến khích, bảo vệ cán bộ trẻ năng động, sáng tạo, đồng thời kiểm soát quyền lực và phòng ngừa rủi ro. Thanh niên cần được giao nhiệm vụ trong các đề án trọng điểm, được tham gia hoạch định chính sách ở những lĩnh vực mới nổi, từ đó tích lũy kinh nghiệm và khẳng định năng lực.
Bên cạnh đó, hội nhập quốc tế cũng là một không gian rộng mở để thanh niên thể hiện vai trò. Đại hội XIV xác định phải “kết hợp sức mạnh dân tộc với sức mạnh thời đại”. Thanh niên với trình độ ngoại ngữ, kỹ năng số và khả năng thích ứng cao chính là cầu nối quan trọng giữa Việt Nam với thế giới. Việc tham gia các chương trình hợp tác quốc tế, nghiên cứu khoa học chung, trao đổi học thuật và khởi nghiệp toàn cầu sẽ góp phần nâng cao vị thế quốc gia, đồng thời giúp thanh niên mở rộng tầm nhìn, củng cố niềm tin vào con đường phát triển mà Đảng đã lựa chọn.
Ba là, bồi dưỡng tinh thần trách nhiệm xã hội, ý thức phụng sự Nhân dân và khát vọng cống hiến
Trong giai đoạn hiện nay, việc nâng cao trách nhiệm tự thân của mỗi thanh niên trong việc bồi dưỡng năng lực, tăng cường trách nhiệm giải quyết các vấn đề xã hội. Thanh niên không chỉ chờ đợi chính sách hỗ trợ, mà phải chủ động rèn luyện, nêu cao tinh thần xung kích, sẵn sàng đến những nơi khó khăn, vùng sâu, vùng xa để đóng góp cho sự phát triển chung. Đại hội XIV kêu gọi toàn Đảng, toàn dân và toàn quân “phát huy cao độ tinh thần yêu nước, khát vọng phát triển, sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc”. Lời kêu gọi ấy càng có ý nghĩa đối với thế hệ trẻ, những người đang trực tiếp sống và làm việc trong kỷ nguyên mới. Khát vọng phát triển đất nước không thể tách rời khát vọng lập thân, lập nghiệp của mỗi thanh niên. Khi cá nhân thành công gắn với sự phát triển của quốc gia, khi lợi ích cá nhân hài hòa với lợi ích cộng đồng, thì khát vọng phát triển mới trở thành động lực bền vững.
Vận dụng tư tưởng của Lênin ở phương diện này còn là xây dựng tổ chức Đoàn vững mạnh, thực sự là môi trường rèn luyện, cống hiến và trưởng thành của thanh niên. Tổ chức Đoàn cần đa dạng hóa hình thức hoạt động, gắn với các phong trào tình nguyện, khởi nghiệp, sáng tạo, bảo vệ môi trường, chuyển đổi số cộng đồng… để thanh niên có cơ hội thể hiện trách nhiệm xã hội. Đồng thời, cần phát hiện, bồi dưỡng và giới thiệu những đoàn viên ưu tú cho Đảng, bảo đảm sự kế tục liên tục và vững chắc của đội ngũ cán bộ.
Tóm lại, vận dụng sáng tạo tư tưởng của V.I. Lênin trong thực hiện khát vọng phát triển đất nước theo tinh thần Đại hội XIV đòi hỏi sự kết hợp đồng bộ giữa giáo dục lý tưởng, phát huy vai trò xung kích trong đổi mới sáng tạo và bồi dưỡng tinh thần trách nhiệm xã hội. Thanh niên phải vừa vững vàng về chính trị, vừa giỏi chuyên môn, vừa giàu khát vọng cống hiến; đồng thời Đảng và Nhà nước phải tạo cơ chế, môi trường và điều kiện để sức trẻ được phát huy tối đa.
ThS. TRƯƠNG THỊ ĐIỆP
Trường Chính trị thành phố Đà Nẵng
TÀI LIỆU THAM KHẢO
[1] V.I. Lênin, Toàn tập, Nhà xuất bản Sự thật, Hà Nội, tập 7, tr. 329.
[2] V.I. Lênin, Toàn tập, Nhà xuất bản Sự thật, Hà Nội, tập 14, tr. 161.
[3] V.I. Lênin (1969), Toàn tập, Nhà xuất bản Sự thật, Hà Nội, tập 39, tr. 310.
[4] V.I. Lênin, Toàn tập, Nhà xuất bản Sự thật, Hà Nội, tập 9, tr. 356
[5] Đảng Cộng sản Việt Nam: Văn kiện Đảng Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV, Nxb. Chính trị quốc gia, Hà Nội, 2026, tr.372.
[6] Đảng Cộng sản Việt Nam: Văn kiện Đảng Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV, Nxb. Chính trị quốc gia, Hà Nội, 2026, tr.372.
[7] Đảng Cộng sản Việt Nam: Văn kiện Đảng Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV, Nxb. Chính trị quốc gia, Hà Nội, 2026, tr.390.
[8] Đảng Cộng sản Việt Nam: Văn kiện Đảng Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV, Nxb. Chính trị quốc gia, Hà Nội, 2026, tr.373.
