“Tết của me tôi”

Thứ tư, 26/01/2022 13:09
(ĐCSVN) - Trong các nhà thơ của phong trào Thơ Mới (1932 - 1945), Nguyễn Bính chắc hẳn là một trong những thi sĩ đưa Tết vào thơ nhiều hơn cả. Tết còn đi vào ngay nhan đề của một số bài thơ như: “Tết”, “Tết của me tôi”, “Tết biên thùy”.

Đi vào thơ Nguyễn Bính, Tết không chỉ gợi ý niệm về thời gian mà còn gợi cả những ý niệm không gian cùng một tấm lòng thiết tha vô hạn với quê hương của tác giả. “Tết của me tôi” là bài thơ đậm chất văn học sử. Bài thơ giúp chúng ta hình dung được một cái Tết đậm đà bản sắc dân tộc Việt. Bằng lối kể chuyện tự nhiên, Nguyễn Bính đã nêu bật sự đảm đang lo cái Tết của gia đình, hoàn toàn nằm trên vai người mẹ:

Tết đến me tôi vất vả nhiều,

Me tôi lo liệu đủ trăm chiều.

Sân gạch tường hoa, người quét lại

Vẽ cung trừ quỷ, trồng cây nêu.

 

Nuôi hai con lợn tự ngày xưa

Me tôi đã tính "Tết thì vừa".

Trữ gạo nếp thơm, mo gói bó

Dọn nhà, dọn cửa, rửa bàn thờ.

 

Này là hăm tám tết rồi đây

(Tháng thiếu cho nên hụt một ngày),

Sắm sửa đồ lễ về việc tết,

Me tôi đi buổi chợ hôm nay.

 

Không như mọi bận, người mua quà

Chỉ mua pháo chuột và tranh gà,

Cho các em tôi, đứa mỗi chiếc

Dán lên khắp cột, đốt inh nhà.

 

Giết lợn, đồ xôi, lại giết gà

Cỗ bàn xong cả từ hôm qua

Suốt đêm giao thừa, mẹ tôi thức

Lẩm nhẩm câu kinh Đức Chúa Ba.

 

Me tôi gọi cả các em tôi

Đến bên mà dặn: "Sáng ngày mai

Các con phải dậy sao cho sớm

Đầu năm, năm mới phải lanh trai.

 

Mặc quần, mặc áo, lên trên nhà

Thắp hương, thắp nến lễ ông bà

Chớ có cãi nhau, chớ có quấy

Đánh đổ, đánh vỡ như người ta...

leftcenterrightdel
Chợ quê ngày Tết. (Ảnh: nongthonviet.com)

Sáng mồng một, sớm tinh sương

Me tôi cấm chúng tôi ra đường

Mở hàng mỗi đứa năm xu rưỡi

Rửa mặt hoa mùi nước đượm hương.

 

Thầy tôi lấy một tờ hoa tiên

Bút lông dầm mực, viết lên trên,

Trên những gì gì, tôi chẳng biết

Giữa đề năm tháng, dưới đề tên.

 

Me tôi thắt lại chiếc khăn sồi,

Rón rén lên bàn thờ ông tôi

Đôi mắt người trông thành kính quá

Ngước xem hương cháy đến đâu rồi.

 

Me tôi uống hết một cốc rượu

Mặt người đỏ tía vì hơi men,

Người rủ cô tôi đánh tam cúc

Cười ầm tốt đỏ đè tốt đen.

 

Tôi mặc một chiếc quần mới may

Áo lương, khăn lượt, chân đi giày,

Cho tôi sang lễ bên quê ngoại

Người dặn con đừng uống rượu say.

 

Xong ba ngày tết me tôi lại

Đầu tắt, mặt tối, nuôi chồng con,

Rồi một đôi khi người giã gạo,

Chuyện trò kể lại tuổi chân son.

Trong thơ nguyễn Bính, cách khắc họa chân dung, bằng lối kể chuyện thật khó ai bằng. Có yêu mẹ lắm, hiểu mẹ lắm, và cả gần mẹ nữa mới viết được đến thế. Bài thơ tròn trặn đầy dư vị, dư âm. Đọc xong, cứ thấp thoáng một nỗi buồn, nỗi thương cảm sâu lắng với người xưa, và những nét xưa một đi không trở lại cứ bám chắc tâm hồn mình. Tài thơ của Nguyễn Bính là ở chỗ đó./.

HN (tổng hợp)
  Ý kiến bình luận
Họ và tên
Email
Lời bình
Xác thực