Bảo vệ cây trồng, vật nuôi trong giá rét

Trong những ngày giá rét, việc bảo vệ cây trồng, vật nuôi rất quan trọng nhằm giảm thiểu rủi ro, bảo đảm năng suất, sản lượng và sinh kế của bà con nông dân.

Giữ ấm đàn vật nuôi, bảo vệ cây trồng vụ đông

Rét đậm, rét hại khiến sức đề kháng của đàn gia súc suy giảm nhanh. Nếu không được che chắn, giữ ấm và bổ sung dinh dưỡng kịp thời, vật nuôi rất dễ mắc các bệnh về đường hô hấp, suy kiệt sức khỏe, thậm chí chết rét khi nhiệt độ xuống thấp kéo dài. Thực tế này từng gây ra nhiều thiệt hại trong các đợt rét những năm trước, buộc người dân phải thay đổi cách ứng phó.

Trong đợt rét này, tại nhiều địa phương vùng cao, việc giữ ấm cho đàn gia súc được đặt lên hàng đầu. Thay vì chăn thả tự do, nhiều hộ đã chủ động nuôi nhốt hoàn toàn trong chuồng, che chắn kín gió, gia cố mái và vách chuồng, đồng thời dự trữ đầy đủ rơm khô, thức ăn thô xanh và thức ăn tinh để bảo đảm dinh dưỡng cho vật nuôi.

Người dân thôn Khuổi Nà (xã Xuân Dương) gia cố chuồng trại và che bạt giữ ấm cho đàn bò trong những ngày giá rét.

Gia đình bà Ôn Thị Tuyển, ở thôn Nà Cà, xã Vĩnh Thông, là một trong những hộ chăn nuôi trâu thực hiện rất sát sao các biện pháp phòng, chống rét. Ngay từ đầu mùa đông, bà đã chủ động quây bạt kín chuồng trại để tránh gió lùa, chuẩn bị đầy đủ nguồn thức ăn dự trữ cho đàn gia súc trong trường hợp giá rét kéo dài.

Những ngày gần đây, thường xuyên theo dõi dự báo thời tiết, biết rét đậm, rét hại còn tiếp diễn, gia đình bà đã nấu thêm các loại thức ăn tinh để bổ sung dinh dưỡng, tăng sức đề kháng cho đàn trâu.

“Con trâu là tài sản lớn nhất của cả nhà. Vì vậy, gia đình tăng cường che kín chuồng, tích đủ rơm khô; hôm nào lạnh sâu thì nấu cháo, nấu ngô cho trâu ăn thêm” - bà Tuyển chia sẻ.

Người dân chú trọng dự trữ thức ăn thô, bổ sung nước ấm và thức ăn tinh để tăng sức đề kháng cho gia súc trong những ngày giá rét.

Không chỉ tại Vĩnh Thông, ở nhiều địa phương khác, các biện pháp phòng, chống rét cho đàn gia súc cũng đang được người dân thực hiện khá đồng bộ. Chuồng trại được che chắn kín gió; trong những ngày mưa giá, nhiệt độ xuống thấp, thức ăn tinh được nấu chín để bổ sung dinh dưỡng, tăng sức đề kháng cho vật nuôi.

Khi rét đậm, rét hại kéo dài, một số hộ còn đốt lửa sưởi ấm gần chuồng nuôi, bảo đảm an toàn và giúp gia súc vượt qua thời tiết khắc nghiệt. Thực tế cho thấy, sự chủ động, linh hoạt trong cách ứng phó của người dân đã góp phần quan trọng giảm thiểu thiệt hại do rét đậm, rét hại gây ra, nhất là tại các xã vùng cao, nơi điều kiện thời tiết khắc nghiệt hơn so với vùng thấp.

Đàn trâu được lùa về chuồng tránh rét trong thời tiết lạnh giá.

Không chỉ trong chăn nuôi, sản xuất trồng trọt cũng chịu tác động rõ rệt từ các đợt rét kéo dài. Nhiệt độ xuống thấp, kèm sương muối xuất hiện vào sáng sớm khiến nhiều diện tích rau màu, cây trồng vụ đông và cây mới trồng có nguy cơ chậm sinh trưởng, thậm chí hư hại nếu không được bảo vệ kịp thời.

Trước diễn biến bất lợi của thời tiết, người dân tại nhiều địa phương đã chủ động áp dụng các biện pháp phòng, chống rét cho cây trồng. Việc che phủ nilon, lưới chắn gió, giữ ẩm gốc cây được triển khai rộng rãi nhằm hạn chế tác động trực tiếp của giá rét và sương muối.

Tại nhiều cánh đồng trồng dưa ở xã Cẩm Giàng, những luống cây được phủ kín rơm rạ đã trở thành hình ảnh quen thuộc trong những ngày rét sâu. Đây là biện pháp truyền thống nhưng vẫn phát huy hiệu quả rõ rệt trong việc giữ ấm, giúp cây trồng duy trì sinh trưởng ổn định.

Bà Triệu Thị Chung, hộ trồng dưa ở thôn Phiêng Kham, xã Cẩm Giàng, chia sẻ: Trời lạnh quá nên phải ủ rơm cho cây, giữ ấm thì cây mới khỏe, không bị lụi.

Cùng với các biện pháp che phủ, nhiều hộ trồng trọt còn theo dõi sát diễn biến thời tiết để điều chỉnh thời điểm chăm sóc cho phù hợp, hạn chế tưới nước vào sáng sớm hoặc chiều tối khi nhiệt độ xuống thấp. Theo bà con nông dân xã Vĩnh Thông, việc chủ động nắm bắt thông tin thời tiết đóng vai trò rất quan trọng trong mùa đông; cây trồng được chăm sóc khỏe mạnh thường xuyên sẽ có khả năng chống chịu tốt hơn với giá rét vùng cao.

Bên cạnh kinh nghiệm sản xuất được đúc rút từ thực tiễn, người dân ngày càng quan tâm cập nhật các khuyến cáo kỹ thuật của ngành chuyên môn, tránh gieo trồng trong những ngày nhiệt độ xuống quá thấp, qua đó giảm thiểu rủi ro và bảo vệ năng suất cây trồng.

Đối với các loại rau sắp được thu hoạch, bà con nông dân tưới nước trên mặt lá để rửa sương muối vào buổi sáng.

Chính quyền vào cuộc chủ động, quyết liệt

Song song với sự chủ động của người dân, chính quyền các địa phương đã sớm ban hành kế hoạch phòng, chống rét cho cây trồng, vật nuôi, xác định đây là nhiệm vụ trọng tâm trong mùa đông. Công tác tuyên truyền, hướng dẫn kỹ thuật được đẩy mạnh, tập trung vào các xã vùng núi cao, nơi rét đậm, rét hại có thể diễn biến phức tạp và gây thiệt hại lớn nếu không chủ động ứng phó.

Theo ông Nguyễn Quốc Hội, Chủ tịch UBND xã Vĩnh Thông, ngay từ đầu mùa Đông, địa phương đã chỉ đạo các thôn, bản rà soát tổng đàn gia súc, gia cầm, đồng thời tuyên truyền, hướng dẫn người dân che chắn chuồng trại, chủ động dự trữ thức ăn và tuyệt đối không thả rông gia súc khi nhiệt độ xuống thấp.

Tại xã Thượng Quan, nơi có nhiều thôn bản vùng cao, công tác phòng, chống rét được triển khai với phương án cụ thể, phân công trách nhiệm rõ ràng đến từng bộ phận, từng thôn. Ông Phan Văn Tố, Chủ tịch UBND xã Thượng Quan, cho biết: Địa phương tập trung hướng dẫn kỹ thuật cho người dân, nhất là các hộ chăn nuôi, trồng trọt ở khu vực có nguy cơ sương muối, băng giá cao. Mục tiêu là chủ động phòng, chống, không để xảy ra thiệt hại lớn do rét đậm, rét hại.

Việc chống rét cho thủy sản cũng được chú trọng.

Thực tế cho thấy, khi chính quyền và người dân cùng chung nhận thức, cùng hành động, hiệu quả phòng, chống rét được nâng lên rõ rệt. Những biện pháp tưởng chừng đơn giản như che chắn chuồng trại, dự trữ thức ăn cho vật nuôi, phủ rơm giữ ấm cho cây trồng lại đóng vai trò quyết định trong việc bảo vệ sản xuất nông nghiệp trước thời tiết khắc nghiệt.

Trong bối cảnh rét đậm, rét hại còn khả năng tiếp diễn, việc chủ động phòng, chống rét cho cây trồng, vật nuôi giúp người dân vượt qua mùa đông giá lạnh, góp phần ổn định sản xuất, bảo vệ thành quả lao động và sinh kế lâu dài.

Sự chủ động của người dân cùng với sự vào cuộc kịp thời, đồng bộ của chính quyền địa phương đang giúp nông nghiệp vùng cao phía Bắc của tỉnh đứng vững trước những đợt rét khắc nghiệt của mùa Đông.