Thanh Hóa đẩy mạnh tuyên truyền, nâng cao nhận thức về di cư an toàn
Theo ông Mai Văn Thoại, Phó Giám đốc Sở Ngoại vụ tỉnh Thanh Hóa, toàn tỉnh hiện có gần 40.000 công dân đang lao động, học tập tại 63 quốc gia và vùng lãnh thổ, tăng hơn 3.000 người so với năm 2020. Đây là nguồn lực đóng góp cho phát triển kinh tế - xã hội địa phương, đồng thời đặt ra yêu cầu đối với công tác quản lý, bảo hộ công dân và phòng ngừa những rủi ro liên quan đến di cư không an toàn.
Thống kê giai đoạn 2020-2025 cho thấy, toàn tỉnh có hơn 25.000 lượt người xuất, nhập cảnh qua biên giới. Trong đó, 789 học sinh, sinh viên ra nước ngoài học tập theo diện tự túc hoặc tham gia các chương trình liên kết đào tạo; số còn lại chủ yếu là người lao động đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng, bình quân khoảng 3.500 lượt người mỗi năm.
Nhu cầu di cư để lao động, học tập ngày càng tăng cũng kéo theo những nguy cơ phát sinh vi phạm pháp luật, nhất là xuất cảnh trái phép, môi giới việc làm bất hợp pháp và mua bán người. Trước thực tế đó, Thanh Hóa đã triển khai nhiều hoạt động tuyên truyền với nội dung và hình thức đa dạng, hướng đến từng nhóm đối tượng, địa bàn dân cư.
Theo ông Mai Văn Thoại, trong 5 năm qua, tỉnh Thanh Hóa đã phát sóng, đăng tải 132 tin, bài, phóng sự và 22 video clip tuyên truyền về Thỏa thuận toàn cầu về di cư hợp pháp, an toàn và trật tự (Thỏa thuận GCM), cùng các thỏa thuận hợp tác giữa Việt Nam và các quốc gia liên quan đến hoạt động di cư.
Các nội dung được truyền tải trên hệ thống truyền thanh cấp tỉnh và cấp huyện, góp phần cung cấp thông tin chính thống, giúp người dân nâng cao hiểu biết về các vấn đề di cư quốc tế. Bên cạnh đó, địa phương thực hiện 34 phóng sự, video clip chuyên đề về phòng, chống xuất cảnh, nhập cảnh trái phép.
Cùng với tuyên truyền trên các phương tiện thông tin đại chúng, Thanh Hóa chú trọng nâng cao năng lực cho đội ngũ cán bộ trực tiếp tham gia công tác quản lý và hỗ trợ người di cư. Trong 5 năm, tỉnh tổ chức 5 lớp tập huấn về thực hiện Thỏa thuận GCM, thu hút 1.681 lượt học viên là cán bộ các sở, ban, ngành, địa phương, lực lượng công an, bộ đội biên phòng và đại diện các hộ dân.

Người dân tham gia tập huấn phòng, chống mua bán người. Ảnh: Hagar Việt Nam.
Các cơ quan chức năng cũng phối hợp tổ chức 2.484 hội nghị, buổi tập huấn hoặc lồng ghép nội dung tuyên truyền về di cư an toàn, phòng, chống mua bán người vào các cuộc họp thường xuyên tại xã, phường, thị trấn, thôn, bản, tổ dân phố. Qua đó, thông tin được phổ biến trực tiếp đến người dân, nhất là tại những địa bàn có hoạt động di cư lao động diễn ra phổ biến.
Lực lượng công an các cấp giữ vai trò nòng cốt trong công tác tuyên truyền, phòng ngừa và phát hiện vi phạm. Trên địa bàn tỉnh, lực lượng công an đã tổ chức hơn 250.000 lượt phát sóng tuyên truyền trên hệ thống loa truyền thanh cấp xã; vận động 1.500 công dân từng cư trú, lao động trái phép ở nước ngoài trở về địa phương ký cam kết không tái phạm.
Gần 3.000 lượt chủ phương tiện kinh doanh vận tải hành khách đã ký cam kết không tham gia vận chuyển người xuất cảnh trái phép. Đại diện 4.351 thôn, bản, tổ dân phố cũng được vận động ký cam kết tham gia phát hiện, tố giác các trường hợp nhập cảnh trái phép.
Đáng chú ý, 150 cơ sở kinh doanh dịch vụ môi giới đưa người lao động đi làm việc ở nước ngoài và tư vấn du học trên địa bàn tỉnh đã ký cam kết không sử dụng lao động nước ngoài nhập cảnh trái phép; đồng thời phối hợp phát hiện, tố giác các trường hợp lợi dụng hoạt động lao động, du học để cư trú, làm việc trái phép ở nước ngoài.
Bên cạnh các hình thức tuyên truyền trực tiếp, Thanh Hóa đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin và các nền tảng truyền thông số để mở rộng phạm vi tiếp cận. Các cơ quan chức năng phối hợp với các nhà mạng VinaPhone, MobiFone và Viettel gửi gần 22 triệu tin nhắn tuyên truyền đến khoảng 2,6 triệu thuê bao di động trên địa bàn tỉnh.
Trên các nền tảng mạng xã hội, gần 1.000 tin, bài được đăng tải, chia sẻ thông qua các tài khoản cá nhân và fanpage, thu hút gần 200.000 lượt tương tác, góp phần lan tỏa thông tin về di cư an toàn đến đông đảo người dân.
Trong lĩnh vực đưa người lao động đi làm việc ở nước ngoài, tỉnh đã tổ chức hơn 30 hội nghị tập huấn, tư vấn, giới thiệu việc làm cho hơn 10.000 lao động; tập huấn nâng cao năng lực cho 360 cán bộ cấp huyện, cấp xã phụ trách lĩnh vực này. Đồng thời, 16 hội nghị tư vấn, giới thiệu việc làm ở nước ngoài theo hợp đồng được tổ chức, thu hút 1.920 người lao động và thân nhân tham gia.
Hằng năm, địa phương còn tổ chức 2 hội nghị, mỗi hội nghị có khoảng 200 người tham dự, nhằm phổ biến các quy định về hôn nhân, gia đình, đăng ký hộ tịch đối với người di cư và các trường hợp kết hôn không giá thú.
Cùng với hoạt động tuyên truyền, công tác bảo hộ công dân được tỉnh quan tâm triển khai. Trong giai đoạn 2020-2025, Thanh Hóa đã thực hiện bảo hộ gần 400 trường hợp công dân của tỉnh gặp khó khăn ở nước ngoài và hơn 50 trường hợp người nước ngoài trên địa bàn.
Những kết quả trên cho thấy Thanh Hóa đã triển khai công tác tuyên truyền về di cư an toàn theo nhiều hướng, kết hợp giữa truyền thông đại chúng, tuyên truyền trực tiếp tại cơ sở và ứng dụng nền tảng số.
Trong bối cảnh hoạt động di cư ngày càng đa dạng, việc tiếp tục đổi mới nội dung, phương thức truyền thông, cung cấp thông tin chính thống về các kênh di cư hợp pháp, cảnh báo thủ đoạn lừa đảo, mua bán người và hướng dẫn bảo vệ dữ liệu cá nhân trên môi trường số có ý nghĩa thiết thực.
Đây cũng là cơ sở để nâng cao khả năng tự bảo vệ của người dân, giúp người có nhu cầu lao động, học tập ở nước ngoài chủ động tiếp cận thông tin, dịch vụ hỗ trợ cần thiết, hướng tới môi trường di cư an toàn, hợp pháp và trật tự.


