Việt Nam - Thụy Sỹ: Hài hòa lợi ích, hướng tới tương lai xanh

Trong bối cảnh Việt Nam đẩy mạnh đa dạng hóa thị trường và nâng cao chất lượng tăng trưởng, việc tìm kiếm và thúc đẩy cơ hội hợp tác thương mại với Thụy Sỹ, một thành viên của Hiệp hội Mậu dịch tự do Châu Âu (EFTA được kỳ vọng sẽ góp phần kiến tạo các khuôn khổ hợp tác “xanh”, bền vững, dồi dào nguồn vốn về tài chính và công nghệ tiên tiến.

Tại cuộc làm việc với bà Helene Budliger Artieda, Quốc vụ khanh phụ trách kinh tế của Thụy Sĩ, Thứ trưởng Thường trực Bộ Nông nghiệp và Môi trường Trịnh Việt Hùng nhấn mạnh yêu cầu xuyên suốt đối với FTA đang đàm phán là phải gắn với phát triển bền vững, thích ứng biến đổi khí hậu và thúc đẩy đổi mới sáng tạo.

Việt Nam đánh giá Thụy Sĩ là đối tác giàu kinh nghiệm trong phát triển kinh tế xanh, đặc biệt ở các lĩnh vực nông nghiệp thông minh, tiêu chuẩn kỹ thuật cao và bảo vệ môi trường. Trong bối cảnh các thị trường lớn như EU ngày càng nâng cao tiêu chuẩn kỹ thuật, việc hai bên phối hợp xây dựng hệ thống tiêu chuẩn kỹ thuật tương thích được xem là bước đi chiến lược.

Thứ trưởng Thường trực Trịnh Việt Hùng đề nghị hai bên thúc đẩy các chương trình cụ thể như phát triển nông nghiệp xanh, bền vững, thích ứng biến đổi khí hậu. Đồng thời, triển khai các giải pháp sáng tạo nhằm thực hiện các cam kết khí hậu, bảo đảm hài hòa lợi ích.

Không dừng ở chính sách, Việt Nam còn kỳ vọng đoàn công tác do bà Helene Budliger Artieda dẫn đầu sẽ đóng vai trò cầu nối giữa doanh nghiệp và chính phủ hai nước, mở rộng hợp tác trong các lĩnh vực kinh tế, thương mại dịch vụ, giáo dục, văn hóa và khoa học công nghệ.

Hiện Thụy Sĩ là nhà đầu tư lớn thứ 20 tại Việt Nam, với kế hoạch đầu tư khoảng 50 triệu USD giai đoạn 2025-2028, tập trung vào thương mại, dịch vụ, khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo.

Ông cho biết, trong tâm trí nhiều người Việt Nam, Thụy Sĩ là hình ảnh của một quốc gia xanh, sạch và phát triển bền vững. Hiệp định thương mại cũng như các chương trình hợp tác giữa hai bên, vì thế, không đơn thuần vì mục tiêu tăng trưởng, mà còn hướng tới tương lai xanh cho cả hai nền kinh tế nói riêng, và toàn cầu nói chung.

Đồng tình quan điểm này, bà Helene Budliger Artieda bày tỏ mong muốn nâng vị trí lên tốp 10, hoặc tốp 15 nhà đầu tư hàng đầu tại Việt Nam trong thời gian tới. Theo Quốc vụ khanh, doanh nghiệp Thụy Sĩ không những quan tâm xuất khẩu, mà còn muốn đầu tư lâu dài tại Việt Nam, thị trường hơn 100 triệu dân với lực lượng lao động trẻ, có thể trở thành cầu nối tới các thị trường khu vực.

Bà đánh giá Việt Nam là đối tác tuyệt vời trong các nỗ lực giảm phát thải, đồng thời nhấn mạnh vai trò của khu vực tư nhân trong triển khai các chương trình khí hậu. Thụy Sĩ đặc biệt quan tâm đến thương mại hàng hóa carbon thấp và kỳ vọng các nội dung này sẽ được tích hợp vào FTA. Tại cuộc họp, hai Bên cũng thống nhất quyết tâm thúc đẩy sớm kết thúc đàm phán FTA giữa Việt Nam và khối EFTA.Sau 19 vòng đàm phán trong 14 năm, hai bên cho rằng các khác biệt còn lại không lớn và có thể thu hẹp trong thời gian ngắn.

Tại buổi gặp, Bà Quốc vụ khanh bày tỏ sự đánh giá cao tinh thần hợp tác và sự linh hoạt của Việt Nam, đặc biệt trong việc triển khai thảo luận một số vấn đề mới nổi trong thương mại quốc tế như phát triển bền vững. Tại đây, Bà đã bày tỏ mong muốn Việt Nam và các thành EFTA sẽ sớm đạt được tiếng nói chung, tiến tới kết thúc đàm phán hiệp định. Phía Thụy Sĩ kỳ vọng hiệp định có thể được ký kết vào tháng 10/2026, nhân chuyến thăm của Tổng thống Thụy Sĩ, sau khi tiếp tục nhận được sự ủng hộ từ các bộ, ngành của Việt Nam như Công Thương, Tài chính, Nội vụ và Ngoại giao.

Một điểm nhấn trong đàm phán là việc thiết lập khuôn khổ hợp tác cấp chính phủ về tín chỉ carbon và giảm phát thải, tạo cơ sở pháp lý để doanh nghiệp hai nước triển khai các dự án cụ thể.

“Muốn kinh doanh an toàn, cần có những người bạn tốt”, bà Quốc vụ khanh nhấn mạnh, đồng thời đánh giá cao khả năng cân bằng thương mại của Việt Nam với các cường quốc, cũng như vai trò dẫn dắt của Việt Nam trong ASEAN thể hiện qua năm Chủ tịch CPTPP.

Trước đó, trong khuôn khổ phiên đàm phán thứ 19 của FTA giữa Việt Nam và khối EFTA diễn ra tại Geneva từ ngày 24 đến 27/2, Việt Nam và các nước Thụy Sĩ, Na Uy, Iceland, Liechtenstein ghi nhận những tiến triển đáng kể trong đàm phán. Hai bên tái khẳng định quyết tâm sớm hoàn tất FTA này.

Thứ trưởng Thường trực Trịnh Việt Hùng bày tỏ sự đánh giá cao đối với những nỗ lực của các nước EFTA, đồng thời ghi nhận những chia sẻ của Bà Helene, mong muốn Bà có chỉ đạo kỹ thuật để sớm đạt được kết quả cân bằng, đem lại cơ hội và lợi ích thiết thực cho cả hai phía. Ông cũng nêu rõ quan điểm của Việt Nam trong một số vấn đề còn tồn tại sự khác biệt mà hai Bên cần nỗ lực thu hẹp trong thời gian tới.

Hiệp định Thương mại tự do Việt Nam - EFTA khi được ký kết, thực thi sẽ tạo cú hích mạnh mẽ cho hợp tác thương mại và đầu tư giữa Việt Nam và các nền kinh tế phát triển hàng đầu châu Âu, đóng góp tích cực vào chuỗi cung ứng khu vực và thúc đẩy tăng trưởng bền vững.

Trong bối cảnh thương mại toàn cầu biến động, Việt Nam xác định đa dạng hóa thị trường và đối tác. Quan hệ với Thụy Sĩ nói riêng và khối EFTA nói chung được xem là bước bổ khuyết quan trọng trong quá trình này.