Mở rộng cơ hội an cư cho người dân

Giai đoạn 2026-2030, Ðồng Nai đặt mục tiêu hoàn thành khoảng 424,2 ngàn căn nhà ở thương mại và hơn 60,3 ngàn căn nhà ở xã hội. Quy mô này đòi hỏi nguồn lực đầu tư lớn, đồng thời đặt ra yêu cầu tháo gỡ các vướng mắc về quỹ đất, thủ tục và vốn.

Dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi) với định hướng đơn giản hóa thủ tục đầu tư, hoàn thiện cơ chế ưu đãi và phát triển đa dạng loại hình nhà ở sẽ góp phần tháo gỡ vướng mắc, tạo thuận lợi để thực hiện các mục tiêu, mở rộng cơ hội an cư cho người dân.

Nhà ở cần sát nhu cầu

Đồng Nai là trung tâm công nghiệp lớn của cả nước. Tuy nhiên, sự phát triển của hạ tầng xã hội nói chung và nhà ở nói riêng chưa tương xứng với tốc độ phát triển kinh tế, đô thị. Đây là vấn đề thành phố đã nhìn nhận và đang nỗ lực tháo gỡ. Theo số liệu từ Sở Xây dựng, tổng nhu cầu nhà ở xã hội của Đồng Nai khoảng 150-160 ngàn căn, trong đó khoảng 70% thuộc nhóm công nhân, người lao động tại các khu, cụm công nghiệp.

Thực tế này đòi hỏi nguồn cung nhà ở đa dạng, phù hợp với khả năng chi trả của từng nhóm dân cư. Trong đó, nhà cho thuê chi phí hợp lý và gần nơi làm việc là nhu cầu thiết yếu trước mắt. Tháng 6-2026, thành phố khởi công Dự án Nhà ở xã hội cho thuê Long Bình giai đoạn 1, quy mô 1 ngàn căn hộ, diện tích từ 30-70m², từ nguồn ngân sách thành phố. Dự án nằm gần các khu công nghiệp: Amata, Biên Hòa II, Hố Nai, Loteco và Agtex Long Bình, tạo điều kiện để công nhân tiếp cận nhà ở.

Theo Quyết định số 1422/QÐ-UBND, ngày 9-4-2026 của UBND tỉnh (nay là thành phố), giai đoạn 2026-2030, Ðồng Nai đặt mục tiêu hoàn thành khoảng 424.200 căn nhà ở thương mại và từ 60.364 căn nhà ở xã hội trở lên. Diện tích nhà ở bình quân đầu người phấn đấu đạt 33m² sàn. Tổng nhu cầu vốn phát triển nhà ở trong giai đoạn này khoảng 627,5 ngàn tỷ đồng.

Bên cạnh đó, thành phố đề xuất và được Chính phủ chấp thuận điều chỉnh cơ cấu chỉ tiêu nhà ở xã hội giai đoạn 2026-2030, dành 3,5 ngàn căn để cho thuê, tăng 500 căn so với phương án trước đó. Điều này cho thấy thành phố đã tính đến nhu cầu thuê nhà của người dân, thay vì chỉ tập trung phát triển nhà ở để bán.

Dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi) đang được Quốc hội xem xét, hướng đến đơn giản hóa thủ tục hành chính, tháo gỡ bất cập trong phát triển nhà ở và cải thiện môi trường đầu tư. Một số nội dung được đề xuất sửa đổi, bổ sung và nhận được sự quan tâm của nhiều đại biểu liên quan đến hình thức đầu tư, điều kiện dự án, chính sách ưu đãi, giá thuê và quản lý, vận hành nhà ở cho thuê.

Nếu được hoàn thiện theo hướng khả thi, các quy định mới có thể tạo thêm cơ sở pháp lý để thu hút doanh nghiệp (DN) đầu tư nhà cho thuê dài hạn, bổ sung lựa chọn cho người chưa đủ khả năng mua nhà. Tuy nhiên, hiệu quả chính sách còn phụ thuộc vào mức độ hấp dẫn của các ưu đãi về đất đai, thuế, tín dụng và cơ chế kiểm soát giá thuê.

Ông Nguyễn Phi Long, Tổng Giám đốc Công ty cổ phần Tập đoàn địa ốc và xây dựng môi trường Khang Nam (Thành phố Hồ Chí Minh) cho biết: DN đang đầu tư dự án nhà ở cho người thu nhập thấp quy mô gần 1 ngàn căn hộ tại phường Trảng Bom. Công trình dự kiến cất nóc vào cuối năm nay và bàn giao nhà cho người mua trong năm 2027. Từ những tác động của Luật Nhà ở (sửa đổi) cùng các chính sách của Trung ương và thành phố, DN đang quan tâm, tìm hiểu để đầu tư thêm một dự án khác tại Đồng Nai.

Đối với nhà ở xã hội, yêu cầu cấp thiết là rút ngắn thời gian chuẩn bị dự án, tháo gỡ khó khăn về quỹ đất, vốn và thủ tục xác nhận đối tượng thụ hưởng. Tại phiên thảo luận ngày 22-10 trong khuôn khổ Kỳ họp thứ hai, Quốc hội khóa XVI, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn cho rằng: Cần tháo gỡ các điểm nghẽn trong phát triển nhà ở xã hội, nhà cho thuê và xử lý dự án tồn đọng để khơi thông nguồn lực.

Một vấn đề khác được các đại biểu quan tâm là khoảng cách giữa giá nhà và thu nhập. Khi căn hộ vẫn vượt khả năng chi trả của người lao động, tăng nguồn cung là chưa đủ. Vì vậy, chính sách cần giúp DN giảm chi phí đầu tư, phát triển sản phẩm có giá bán, giá thuê phù hợp. Việc đơn giản hóa thủ tục mua, thuê nhà ở xã hội cũng phải đi đôi với kiểm soát chặt đối tượng thụ hưởng, ngăn chặn đầu cơ, trục lợi chính sách.

Chuyển cơ hội thành kết quả

Đầu tháng 10-2026, tại phiên họp thứ nhất của Ban Chỉ đạo Trung ương về chính sách nhà ở và thị trường bất động sản, Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc, Trưởng ban Chỉ đạo Trung ương nhận định: Dù các vướng mắc về thể chế đang từng bước được tháo gỡ thông qua việc sửa đổi các dự án luật, giá nhà vẫn vượt khả năng chi trả của đại đa số người dân và người lao động, kể cả cán bộ, công chức và lực lượng vũ trang.

Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc cho biết: Chính phủ đang thúc đẩy sửa đổi các quy định pháp luật về đất đai, nhà ở và kinh doanh bất động sản nhằm tháo gỡ vướng mắc, tạo thuận lợi cho việc triển khai các dự án mới. Chính phủ cũng yêu cầu các bộ, ngành, địa phương đề xuất giải pháp tháo gỡ khó khăn, bảo đảm an sinh nhà ở cho người dân.

Đối với Đồng Nai, việc hoàn thiện luật tạo cơ sở để tiếp tục tháo gỡ vướng mắc. Tuy nhiên, kết quả cuối cùng phải thể hiện ở số căn nhà được xây dựng và đến tay người dân.

Theo Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy, Phó Chủ tịch Thường trực UBND thành phố Nguyễn Kim Long, Đồng Nai đã thực hiện cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục, áp dụng cơ chế “luồng xanh”, ưu tiên giải quyết các dự án nhà ở cho người thu nhập thấp. Thành phố cũng kiểm soát tiến độ, yêu cầu đẩy nhanh các dự án đã khởi công; rà soát nhu cầu tại những địa bàn tập trung đông công nhân như: Long Bình, Nhơn Trạch, Long Thành… để phát triển nhà ở cho thuê.

Trong quy hoạch phát triển nhà ở, thành phố ưu tiên bố trí các dự án gắn với nơi làm việc, giao thông và hạ tầng xã hội. Các dự án cần có công trình đi kèm như: trường học, cơ sở y tế, không gian công cộng, đáp ứng nhu cầu an cư lâu dài của người dân.

Dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi) vẫn đang được Quốc hội xem xét, hoàn thiện. Với Đồng Nai, điều quan trọng là sớm chuẩn bị quỹ đất, khởi công dự án và cơ chế phù hợp để thu hút DN phát triển nhà ở xã hội, nhà cho thuê dài hạn, đáp ứng nhu cầu thực tế của người dân.

Hoàng Lộc