Tổng Bí thư Tô Lâm chỉ đạo xây dựng Quy hoạch Thủ đô tầm nhìn 100 năm, hoàn thiện thể chế, xác lập mô hình tăng trưởng hai con số
Phó Bí thư Thường trực Thành ủy Nguyễn Văn Phong trình bày thông báo kết luận làm việc của đồng chí Tổng Bí thư Tô Lâm
Nội dung Thông báo nêu rõ, ngày 10-01-2026, đồng chí Tô Lâm, Tổng Bí thư Ban Chấp hành Trung ương Đảng cùng các đồng chí lãnh đạo Đảng, Nhà nước đã thăm và làm việc với Ban Thường vụ Thành ủy Hà Nội về việc xây dựng Quy hoạch Thủ đô tầm nhìn 100 năm gắn với hoàn thiện thể chế đáp ứng yêu cầu phát triển; dự kiến mô hình phát triển kinh tế - xã hội và thực hiện mục tiêu tăng trưởng 2 con số. Tham dự làm việc với đồng chí Tổng Bí thư có đồng chí Phạm Minh Chính, Ủy viên Bộ Chính trị, Thủ tướng Chính phủ nước CHXHCN Việt Nam; đồng chí Trần Thanh Mẫn, Ủy viên Bộ Chính trị, Chủ tịch Quốc hội nước CHXHCN Việt Nam; đồng chí Lương Tam Quang, Ủy viên Bộ Chính trị, Bộ trưởng Bộ Công an; các đồng chí đại diện lãnh đạo: Văn phòng Trung ương Đảng, Văn phòng Quốc hội, Văn phòng Tổng Bí thư; Ban Chính sách và Chiến lược Trung ương; Ủy ban Pháp luật và Tư pháp, Ủy ban Kinh tế - Tài chính của Quốc hội; các Bộ, ngành: Quốc phòng, Tư pháp, Tài chính, Xây dựng; đại diện Thường trực thành ủy: Thành phố Hồ Chí Minh, Hải Phòng, Cần Thơ, Đà Nẵng, Huế; các đồng chí trợ lý, thư ký của các đồng chí Lãnh đạo Đảng, Nhà nước.
Tại hội nghị, sau khi nghe báo cáo, ý kiến phát biểu của các đồng chí đại biểu, đồng chí Tổng Bí thư Tô Lâm kết luận như sau:
1. Ghi nhận, biểu dương và đánh giá cao những kết quả, thành tựu phát triển toàn diện mà Đảng bộ, Chính quyền và Nhân dân Thủ đô đã đạt được trong năm 2025 nhất là những kết quả hết sức nổi bật, rõ nét, thực chất trong những tháng cuối năm 2025. Các chỉ số nêu trong báo cáo đã khẳng định kết quả đạt được khá toàn diện trên các lĩnh vực, nổi bật là tốc độ tăng trưởng kinh tế GRDP đạt 8,16%, vượt mục tiêu đề ra (8,0%) và cao hơn nhiều so với năm 2024 (6,52%). Quy mô kinh tế đạt khoảng 63,5 tỷ USD. Thu nhập bình đầu người đạt 7.200 USD; Tổng thu NSNN thực hiện 711 nghìn tỷ đồng, đạt 138,4% dự toán, tăng 38,4%, cao nhất trong nhiều năm gần đây; Giải ngân vốn đầu tư công đạt gần 90 nghìn tỷ đồng, đạt 106,8% kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao; Công tác an sinh xã hội tiếp tục được Thành phố quan tâm triển khai thực hiện; chủ động ứng phó phòng chống thiên tai và thích ứng biến đổi khí hậu đã góp phần giảm thiểu thiệt hại, đảm bảo an sinh xã hội ổn định...
Phương thức lãnh đạo, chỉ đạo, điều hành của Thành ủy đã có sự chuyển biến rất tích cực, quyết liệt, làm ngay, làm đến cùng, làm hiệu quả; kỷ luật, kỷ cương hành chính được tăng cường; trách nhiệm của các tập thể, cá nhân trong thực thi nhiệm vụ với tinh thần: “rõ người, rõ việc, rõ thời gian, rõ trách nhiệm, rõ sản phẩm, rõ thẩm quyền”. Thành ủy Hà Nội đã tập trung lãnh đạo, chỉ đạo vừa toàn diện nhưng cũng đảm bảo có trọng tâm, trọng điểm, không né tránh để giải quyết các vấn đề bức xúc, các điểm nghẽn kéo dài của Thủ đô như: ùn tắc giao thông, ô nhiễm môi trường, ngập úng, trật tự đô thị, vệ sinh an toàn thực phẩm; công tác giải phóng mặt bằng, tổ chức thực hiện các dự án hạ tầng đô thị được triển khai nhanh, hiệu quả; chủ động ứng phó, khắc phục hậu quả thiên tai, thích ứng biến đổi khí hậu, đảm bảo an sinh xã hội... Những kết quả này cho thấy Hà Nội đang hình thành phương thức lãnh đạo, điều hành dựa trên kỷ cương, kiểm soát tiến độ, hiệu quả thực chất, kiểm chứng và đo lường được.
Thành phố Hà Nội đã rất chủ động trong đề xuất xây dựng quy hoạch tổng thể Thủ đô tầm nhìn 100 năm, gắn với hoàn thiện thể chế, giải quyết các điểm nghẽn, khơi thông các nguồn lực, xác lập mô hình tăng trưởng mới để Hà Nội đạt mục tiêu tăng trưởng 2 con số liên tục. Đây là các luận cứ quan trọng, cấp thiết và phù hợp với định hướng của Trung ương về đổi mới mô hình phát triển đất nước, xác lập mô hình tăng trưởng mới lấy khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia làm động lực chính, góp phần thực hiện mục tiêu tăng trưởng 2 con số được đề ra tại dự thảo báo cáo chính trị trình Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng.
Tuy nhiên, Thủ đô vẫn còn nhiều tiềm năng chưa được khai thác tương xứng; các tồn tại về giao thông, môi trường, hiệu quả sử dụng nguồn lực và chất lượng quản trị tiếp tục đặt ra những thách thức trực tiếp đối với năng lực lãnh đạo, quản trị và tổ chức thực hiện. Vì vậy, những chuyển biến bước đầu cần tiếp tục được đẩy mạnh, nâng tầm và chuyển hóa thành kết quả cụ thể, kiểm chứng được, đáp ứng yêu cầu phát triển của Thủ đô và đóng góp quan trọng cho sự phát triển của đất nước trong kỷ nguyên mới.
2. Đất nước đang đứng trước một bước ngoặt phát triển có ý nghĩa lịch sử. Trong bối cảnh đó, vai trò, trách nhiệm của Hà Nội có ý nghĩa đặc biệt quan trọng trong sự phát triển chung của cả nước; để đáp ứng được những yêu cầu, nhiệm vụ trong giai đoạn mới, đề nghị Thành ủy Hà nội tập trung thực hiện một số nhiệm vụ chủ yếu như sau:
Về tư duy chiến lược: Tầm nhìn phát triển của Thủ đô được đặt trong tổng thể tầm nhìn quốc gia và vươn tầm quốc tế. Hà Nội là trung tâm chính trị - hành chính quốc gia, nơi hội tụ và lan tỏa tinh hoa văn hóa, trí tuệ và nguồn lực của đất nước; vì vậy, phải được định vị và vận hành như một trung tâm kiến tạo phát triển quốc gia, có vai trò dẫn dắt, định hình các mô hình phát triển mới với tư duy mới. Hà Nội phải phát triển dựa trên tri thức, khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, nguồn lực văn hóa và nguồn nhân lực chất lượng cao, hướng tới tăng trưởng nhanh, bền vững, hiện đại nhưng giàu bản sắc, đóng vai trò là trung tâm lan tỏa và động lực phát triển quốc gia.
Về quy hoạch tổng thể Thủ đô: Cơ bản thống nhất với những định hướng lớn trong Quy hoạch tổng thể Thủ đô tầm nhìn 100 năm theo đề xuất của thành phố Hà Nội. Đây phải là công trình của trí tuệ, trách nhiệm và khát vọng phát triển đột phá của Thủ đô, thể hiện tư duy đổi mới, tầm nhìn dài hạn và cách tiếp cận đột phá. Việc chuyển từ Quy hoạch “05 vùng đô thị, 05 trục không gian, 05 khu vực đô thị, đô thị vệ tinh” sang mô hình quy hoạch “Đa cực - Đa trung tâm - Đa tầng - Đa lớp” sẽ định hình Hà Nội sau 50 năm, 100 năm tới là một Thủ đô phát triển, văn hiến, văn minh, hiện đại, hạnh phúc trong khu vực và trên thế giới.
Đề nghị thành phố Hà Nội bám sát 07 yêu cầu, nhiệm vụ xuyên suốt như sau:
(1) Quy hoạch Thủ đô phải đặt Hà Nội trong tổng thể chiến lược phát triển đất nước, gắn chặt với quy hoạch quốc gia, quy hoạch vùng. Hà Nội không phát triển theo cách tập trung hút nguồn lực, mà phải được định vị là trung tâm dẫn dắt, lan tỏa và điều phối phát triển của cả vùng.
(2) Quy hoạch Thủ đô phải lấy con người làm trung tâm, chất lượng sống làm thước đo cao nhất. Mục tiêu cao nhất của quy hoạch không chỉ là những con số tăng trưởng, mà là một Hà Nội đáng sống, nơi người dân được thụ hưởng môi trường trong lành, không gian văn hóa đặc sắc, dịch vụ công chất lượng cao, an sinh xã hội vững chắc; nơi mỗi người dân cảm thấy tự hào, hạnh phúc, gắn bó và có cơ hội phát triển toàn diện.
(3) Phát triển Hà Nội phải hài hòa giữa hiện đại và truyền thống, giữa mở rộng và bảo tồn. Hà Nội phải phát triển hiện đại nhưng vẫn giữ được hồn cốt Thăng Long - Hà Nội, giữ được chiều sâu văn hóa, bản sắc riêng có của Thủ đô ngàn năm văn hiến.
(4) Quy hoạch Thủ đô phải đi trước một bước, có tầm nhìn dài hạn, có không gian phát triển mở và chủ động tính đến những xu hướng lớn của thế giới: chuyển đổi số, kinh tế xanh, kinh tế sáng tạo, thích ứng với biến đổi khí hậu, già hóa dân số, an ninh phi truyền thống... Quy hoạch không chỉ cho hôm nay, mà phải đủ dư địa cho các thế hệ mai sau.
(5) Hà Nội phải được quy hoạch là một trung tâm sáng tạo, tri thức, đổi mới của quốc gia. Phát triển mạnh các không gian sáng tạo, khoa học - công nghệ, giáo dục, y tế chất lượng cao, công nghiệp văn hóa; thu hút và giữ chân nhân tài trong nước và quốc tế; thực sự là nơi hội tụ tinh hoa trí tuệ trong nước và quốc tế, nơi khởi nguồn những giá trị mới cho đất nước.
(6) Bảo đảm quốc phòng, an ninh, an toàn xã hội là yêu cầu xuyên suốt trong quy hoạch Thủ đô. Quy hoạch phải gắn chặt với xây dựng thế trận quốc phòng toàn dân, an ninh nhân dân; bảo đảm an ninh đô thị, an ninh mạng, an ninh môi trường, an ninh con người; giữ vững ổn định chính trị - xã hội trong mọi tình huống.
(7) Phải tổ chức xây dựng quy hoạch một cách khoa học, dân chủ, công khai, minh bạch, lắng nghe ý kiến của Nhân dân, các nhà khoa học, trí thức, chuyên gia trong và ngoài nước. Đồng thời, phải kiên định, nhất quán trong tổ chức thực hiện, không để quy hoạch bị chi phối, phá vỡ bởi lợi ích cục bộ, lợi ích nhóm hay tư duy nhiệm kỳ.
Về thể chế phát triển Thủ đô: Đánh giá cao sự chủ động của Hà Nội và cơ bản thống nhất với đề xuất của thành phố Hà Nội về các nội dung đề xuất ban hành Nghị quyết mới của Bộ Chính trị thay thế Nghị quyết số 15-NQ/TW ngày 05-5-2022 và các nội dung sửa đổi Luật Thủ đô. Việc sửa đổi Luật Thủ đô phải đặt trong tổng thể thống nhất, đồng bộ với Quy hoạch tổng thể Thủ đô có tầm nhìn dài hạn (100 năm) và Nghị quyết mới thay thế Nghị quyết số 15-NQ/TW của Bộ Chính trị đảm bảo tạo lập hệ thống thể chế toàn diện, ổn định, thuận lợi và đủ khả năng giải quyết hiệu quả các vấn đề cả trước mắt và lâu dài. Thành phố Hà Nội phải xác định xây dựng và hoàn thiện thể chế phát triển Thủ đô là khâu đột phá then chốt, có ý nghĩa quyết định đối với chất lượng, tốc độ phát triển lâu dài và hiện thức hóa tầm nhìn 100 năm của Thủ đô. Không có thể chế phù hợp thì không thể có quy hoạch tốt; không có thể chế vượt trội thì không thể tạo ra không gian phát triển vượt trội. Vì vậy, việc hoàn thiện thể chế, sửa đổi Luật Thủ đô lần này phải được tiếp cận với tư duy đổi mới, tầm nhìn dài hạn, tạo cơ sở pháp lý vượt trội đủ mạnh để Hà Nội phát huy tối đa tiềm năng, lợi thế đặc thù, mạnh dạn thí điểm những mô hình mới, cách làm mới, nhưng đồng thời phải bảo đảm kỷ cương, kỷ luật, minh bạch và lợi ích chung. Tinh thần xuyên suốt là “Trao quyền mạnh hơn - Phân cấp, phân quyền toàn diện, triệt để hơn - Trách nhiệm giải trình rõ ràng hơn”, đúng với yêu cầu “Hà Nội quyết - Hà Nội làm - Hà Nội chịu trách nhiệm” đảm bảo đồng bộ của hệ thống pháp luật.
Sửa đổi Luật Thủ đô không chỉ là việc riêng của Hà Nội, mà là trách nhiệm chung của Quốc hội, Chính phủ và các bộ, ngành Trung ương và các địa phương trong việc tháo gỡ các rào cản pháp lý, hoàn thiện thể chế tạo điều kiện để Thủ đô Hà Nội phát triển xứng tầm với vai trò, vị thế và yêu cầu mới.
Về xác lập mô hình tăng trưởng mới và mục tiêu tăng trưởng 02 con số: Đánh giá cao Hà Nội là địa phương đi đầu trong việc đề xuất mô hình tăng trưởng mới với tinh thần gương mẫu của Thủ đô trong phát triển đất nước và cơ bản thống nhất với đề xuất của thành phố Hà Nội về đổi mới mô hình phát triển kinh tế - xã hội, xác lập mô hình tăng trưởng kinh tế gắn với giải pháp chiến lược thúc đẩy tăng trưởng hai con số. Hà Nội cần khai mở những động lực mới, quyết tâm kiên định mục tiêu tăng trưởng liên tục 2 con số, trước mắt phải hoàn thành mục tiêu tăng trưởng năm 2026 như đã đề ra.
Để đạt được mục tiêu này, thành phố Hà Nội cần xác lập mô hình tăng trưởng mới, dựa chủ yếu vào tăng năng suất lao động bằng tri thức, khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và chất lượng nguồn nhân lực. Mô hình tăng trưởng mới của Thủ đô phải đảm bảo tính bền vững trong dài hạn và gắn chặt với cải cách thể chế, cải thiện mạnh mẽ môi trường đầu tư kinh doanh, thu hút và trọng dụng nhân tài, hình thành các cực tăng trưởng, không gian sáng tạo và hệ sinh thái đổi mới sáng tạo, qua đó tạo nền tảng và động lực phát triển nhanh, bền vững, đủ sức dẫn dắt Vùng Thủ đô và đóng góp xứng đáng vào tăng trưởng của cả nước.
Về xử lý 05 “điểm nghẽn”: Cơ bản thống nhất những giải pháp của Hà Nội về đẩy mạnh phân cấp, phân quyền, ủy quyền và giải quyết “05 điểm nghẽn” của Thủ đô. Những vấn đề như ùn tắc giao thông, ô nhiễm môi trường, ngập úng, trật tự đô thị, an toàn thực phẩm phải được xác định là nhiệm vụ chính trị trọng tâm, phải quyết tâm giải quyết bằng được các điểm nghẽn này, tạo chuyển biến rõ nét, cảm nhận được trong đời sống hằng ngày của Nhân dân.
Nội dung Thông báo nêu rõ, đề nghị Đảng ủy Chính phủ, Đảng ủy Quốc Hội, các ban, bộ, ngành của Trung ương, các địa phương đồng hành, chia sẻ và tạo điều kiện tối đa để Hà Nội có đủ không gian pháp lý, đủ công cụ và đủ thẩm quyền cần thiết nhằm phát huy vai trò Thủ đô là trung tâm dẫn dắt, lan tỏa phát triển của Vùng Thủ đô và cả nước. Đồng thời, đề nghị đánh giá lại cơ chế điều phối vùng và đề xuất các giải pháp hoạt động thật sự đồng bộ, hiệu quả và thực chất theo hướng trao quyền tối đa cho Hà Nội để tiên phong thực hiện những việc lớn, việc khó và giải quyết dứt điểm các điểm nghẽn với tinh thần “Hà Nội đã nói là làm, làm nhanh, làm đúng, làm hiệu quả, làm đến cùng”, thay vì chờ phê duyệt nhiều tầng nấc.
Đề nghị Thành uỷ Hà Nội phối hợp chặt chẽ với các cơ quan Trung ương để hoàn thiện hồ sơ, tài liệu trình Bộ Chính trị ban hành Nghị quyết mới về phát triển Thủ đô; trình Quốc hội thông qua Luật Thủ đô sửa đổi; trình xin ý kiến cấp có thẩm quyền về Quy hoạch tổng thể Thủ đô nhanh nhất khi đủ điều kiện.
Hồng Hạnh - Vân Anh
