Đón không khí lạnh tăng cường, nông dân “kích hoạt” chế độ chống rét cho cây trồng, vật nuôi

Gia cố chuồng trại, bảo đảm dinh dưỡng cho gia súc, gia cầm

Tại xã Đồng Thái - địa phương có địa hình bán sơn địa, gió mùa Đông Bắc dường như rít mạnh và buốt giá hơn các vùng khác. Với quy mô tổng đàn gia súc, gia cầm lớn (gần 1.300 con trâu, bò, hơn 16.000 con lợn và 163.000 con gia cầm), công tác phòng, chống rét tại đây đang được chính quyền và người dân đặt lên hàng đầu.

Thực hiện chỉ đạo khẩn của UBND xã, các thôn, xóm đã "kích hoạt" chế độ bảo vệ nghiêm ngặt. Lãnh đạo xã yêu cầu tuyệt đối không chăn thả gia súc trong những ngày rét đậm, rét hại; chuyển hoàn toàn sang nuôi nhốt và cho ăn tại chuồng.

Ông Phạm Ngọc Ủy (xóm Đồi, Yên Tế) đang tất bật gia cố lại chuồng trại cho đàn bò 14 con. Chỉ tay vào kho rơm khô chất cao quá đầu người, ông Ủy chia sẻ: “Nghe đài báo đợt rét này kéo dài, tôi không dám lơ là. Đàn bò là cả cơ nghiệp, sẩy một cái là “mất” Tết. Ngoài rơm và hơn 2 sào cỏ voi trồng sẵn, tôi còn pha nước muối ấm, bổ sung thêm cám gạo, ngô để bò “ấm bụng”, tăng sức đề kháng. Tất nhiên, theo hướng dẫn của cán bộ thú y xã, tôi cũng chuẩn bị củi trấu để đốt sưởi và luôn nhớ để lỗ thoáng phía trên chuồng nhằm tránh ngạt khí độc cho bò khi đốt lửa”.

Không chỉ gia súc, các hộ chăn nuôi gia cầm cũng đang "trực chiến" 24/24h. Tại trang trại gà hơn 3 nghìn con của ông Phạm Duy Bình (thôn Hàn Dưới, xã Đồng Thái) gần chục bóng đèn sưởi hồng ngoại đã được bật sáng.

"Gà con 2 tháng tuổi rất nhạy cảm, tôi phải bật đèn sưởi cả ngày lẫn đêm. Ngoài việc tiêm phủ kín vắc xin, giai đoạn này tôi tăng cường chất vỗ béo cho gà to và bổ sung khoáng chất tạo khung xương, tạo lông cho gà nhỏ để chúng chịu rét tốt hơn. Tết sắp đến, giá gà đang nhích lên nên vất vả mấy cũng phải giữ bằng được đàn gà", ông Bình tâm sự.

Thủy sản: quy tắc “dâng nước, dừng ăn”

Tại vùng nuôi trồng thủy sản xã Nho Quan, anh Lê Như Quỳnh đã lường trước sự khắc nghiệt của thời tiết. Rút kinh nghiệm từ những năm trước, ngay dịp Tết Dương lịch vừa qua, anh đã thu hoạch toàn bộ tôm càng xanh và cá đạt kích cỡ thương phẩm.

Đối với 6 vạn tôm giống 2 tháng tuổi còn lại, anh Quỳnh áp dụng quy trình bảo vệ nghiêm ngặt: "Tôi đã dâng mực nước ao lên cao hơn 3m và làm khung giàn che bớt mặt ao để chắn gió. Quy tắc bất di bất dịch lúc này là: Nhiệt độ nước dưới 14 độ C là ngừng cho ăn tuyệt đối".

Trao đổi về kỹ thuật, Kỹ sư Vũ Thị Hiên (Trung tâm Khuyến nông và xúc tiến thương mại, Sở Nông nghiệp và Môi trường) đưa ra các khuyến cáo chi tiết: Bà con cần theo dõi sát sao nhiệt độ nước. Khi nhiệt độ xuống dưới 18 độ C, phải giảm ngay 1/2 lượng thức ăn. Đặc biệt, khi nhiệt độ dưới 14 độ C, phải ngừng cho ăn hoàn toàn. Lúc này cá gần như ngừng bắt mồi, nếu cố cho ăn sẽ gây dư thừa thức ăn, làm ô nhiễm môi trường nước nghiêm trọng.

Tranh thủ những thời điểm ấm nhất trong ngày, bà con nên bổ sung thêm Vitamin C, B-complex vào thức ăn với lượng 3-5g/kg để tăng sức đề kháng. Nên chọn loại cám có độ đạm cao (>28%) để giúp cá nhanh hồi phục sức khỏe.

Ngoài ra, cần lưu ý tuyệt đối "không làm phiền" cá: không dùng lưới đánh bắt, kiểm tra hay dồn cá. Cá bị xây xát trong thời tiết lạnh rất dễ nhiễm bệnh nấm thủy mi hoặc bệnh đốm đỏ, gây chết hàng loạt. Định kỳ 2 lần/tháng sát khuẩn bằng vôi bột (1-2kg/100m2) hoặc dùng chế phẩm sinh học (EM, Bioflock) để làm sạch nước, giúp cá có môi trường trú ẩn an toàn.

Che phủ mạ “đúng - kín - ấm”

Thời điểm này, bà con nông dân các xã có diện tích lúa cấy ngoài đê, thấp trũng cũng đang tập trung chăm sóc mạ, chuẩn bị gieo cấy lúa vụ Đông Xuân. Trước diễn biến thời tiết rét đậm, rét hại, nhiều biện pháp được áp dụng nhằm giữ ấm cho mạ, đồng thời chủ động ngăn chuột phá hoại.

Vừa nhanh tay buộc lại vòm nilon bị gió lay, chị Nguyễn Thị Huyền (xã Gia Tường) cho biết: Ngay từ lúc gieo, tôi đã phải phủ nilon trắng kín 100% diện tích theo đúng hướng dẫn. Mấy hôm nay gió mùa về mạnh, ngày nào tôi cũng phải ra đồng kiểm tra. Hễ thấy gió làm tung chân nilon hay chuột cắn rách là phải buộc túm lại ngay, chứ để hở một tí là gió lùa vào làm mạ chết rét thì uổng công lắm."

Để việc chống rét cho mạ đạt hiệu quả, ngành chuyên môn lưu ý bà con các kỹ thuật quan trọng. Trong đó, cần chọn nilon trắng trong, không quá dày, không quá mỏng để che mạ. Vòm nilon bảo đảm độ cao từ 50-60cm, tuyệt đối không che dạng "bệt" (trải sát đất) vì nước sương giá lạnh đọng lại trũng nilon sẽ làm mạ chết loang lổ, lá sinh trưởng lướt yếu. Ngoài ra, nếu mạ kém phát triển, tưới bổ sung supe lân pha loãng với nước phân chuồng. Tuyệt đối không tưới đạm urê trong những ngày rét. Nếu trời ấm bất thường (> 25 độ C), cần mở hé hai đầu nilon để thoát hơi nóng. Trước khi cấy 2-3 ngày phải mở nilon hoàn toàn để mạ quen với môi trường.

Theo dự báo, thời tiết rét đậm, rét hại có thể tiếp tục tăng cường trong những ngày tới. Trước tình hình đó, Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh đã ban hành Văn bản hướng dẫn các địa phương chủ động phòng, chống rét đậm, rét hại và bảo vệ sản xuất nông nghiệp. Trong đó yêu cầu thống kê, nắm chắc tổng đàn vật nuôi, đôn đốc từng hộ dân che chắn chuồng trại, dự trữ thức ăn. Kiên quyết không chăn thả trâu bò, không gieo cấy lúa khi nhiệt độ trung bình ngày dưới 15 độ C. Hướng dẫn nông dân bón phân hữu cơ, phân vi sinh để tăng sức chống chịu cho cây trồng.

Sự chủ động của người dân cùng sự chỉ đạo sát sao của ngành chức năng chính là "lá chắn" vững chắc nhất để Ninh Bình bảo vệ thành quả sản xuất trong mùa đông khắc nghiệt này.