Tăng tốc giải ngân vốn đầu tư công

Chú trọng trong thực hiện

Đầu tư công được xem là một trong những động lực quan trọng của tăng trưởng, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội nên ngay từ đầu năm, tỉnh chủ động, quyết tâm trong công tác triển khai thực hiện.

Theo Sở Tài chính, tính đến khoảng cuối tháng 10, tổng nguồn vốn đầu tư công UBND tỉnh đã phân bổ năm 2026 hơn 37.000 tỉ đồng, giải ngân đạt khoảng 23.000 tỉ đồng, đạt 62,74% kế hoạch tỉnh, cao hơn 1,07 điểm phần trăm so cùng kỳ năm 2025. Theo báo cáo của Bộ Tài chính, đến ngày 22/10/2026, tỷ lệ giải ngân vốn đầu tư công của tỉnh đạt 75,5% kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao, xếp thứ 10/34 tỉnh, thành phố và thứ 14/67 chủ đầu tư.

Năm 2026, kế hoạch vốn đầu tư công của xã Cần Đước hơn 100 tỉ đồng để triển khai 45 danh mục dự án đầu tư, đến nay, xã đã giải ngân nguồn vốn đạt hơn 80% kế hoạch vốn được giao. Theo Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND xã Nguyễn Tuấn Thanh, đầu tư công là nhiệm vụ trọng tâm được cấp ủy, chính quyền địa phương tập trung lãnh đạo, chỉ đạo. Xã chủ động xây dựng kế hoạch, lộ trình thực hiện; phân công nhiệm vụ cụ thể, quyết liệt triển khai, thường xuyên nắm bắt và tháo gỡ khó khăn, vướng mắc, đôn đốc nhà thầu đẩy nhanh tiến độ thi công, sớm đưa các công trình vào sử dụng, phục vụ phát triển kinh tế - xã hội và nâng cao đời sống người dân.

Trong thời gian còn lại của năm 2026, xã tiếp tục tập trung lãnh đạo, chỉ đạo, quyết tâm hoàn thành các công trình theo kế hoạch, bảo đảm hiệu quả đầu tư, tạo động lực thúc đẩy kinh tế - xã hội địa phương phát triển, góp phần cùng tỉnh thực hiện mục tiêu tăng trưởng kinh tế 2 con số trong năm 2026.

Xã Tân Trụ bố trí vốn đầu tư công năm 2026 là 142 tỉ đồng để thực hiện 44 dự án, công trình. Đến nay, xã khởi công, triển khai các dự án và giải ngân vốn đạt hơn 70% so với kế hoạch đề ra, trong đó vốn tỉnh giải ngân đạt hơn 95%.

Chủ tịch UBND xã Nguyễn Thị Phúc cho biết: “Địa phương tích cực đôn đốc các đơn vị thi công đẩy nhanh tiến độ thực hiện tại từng công trình, dự án; thường xuyên bám sát hiện trường, kịp thời tháo gỡ khó khăn, vướng mắc phát sinh trong quá trình thi công. Đồng thời, xã đẩy nhanh công tác nghiệm thu khối lượng hoàn thành, hoàn thiện hồ sơ thanh toán ngay khi đủ điều kiện để giải ngân kịp thời, phấn đấu sớm hoàn thành các công trình, dự án và giải ngân đạt theo đúng kế hoạch, bảo đảm sử dụng hiệu quả nguồn vốn được phân bổ”.

Phấn đấu hoàn thành

Tính đến cuối tháng 10/2026, Ban Quản lý dự án Đầu tư xây dựng Công trình giao thông tỉnh được giao gần 24.800 tỉ đồng vốn đầu công, đến nay, đã giải ngân hơn 17.000 tỉ đồng, gần 70% kế hoạch. Theo Giám đốc Ban Quản lý dự án Đầu tư xây dựng Công trình giao thông tỉnh Nguyễn Văn Hùng, xác định nhiệm vụ các tháng còn lại hết sức nặng nề, tổng vốn cần giải ngân rất lớn, chúng tôi sẽ quyết liệt triển khai, xem xét, rà soát đánh giá cụ thể để có phương án thực hiện, kịp thời tháo gỡ đối với từng dự án,... phấn đấu hoàn thành giải ngân vốn đầu tư công theo kế hoạch đề ra.

Theo Sở Tài chính, kế hoạch đầu tư công năm 2026 ngân sách cấp tỉnh quản lý đã phân bổ cho 110 chủ đầu tư, trong đó có 36 chủ đầu tư giải ngân đạt tốt trên 75% kế hoạch, 74 chủ đầu tư giải ngân dưới 75% kế hoạch. Điều này làm ảnh hưởng không nhỏ đến tỷ lệ giải ngân nguồn vốn đầu tư công của tỉnh.

Trên cơ sở kiểm tra, đánh giá, rà soát toàn diện, Sở Tài chính nhận định một số nguyên nhân tạo “điểm nghẽn” trong công tác này thời gian qua: Việc triển khai, quản lý các dự án đầu tư công còn lúng túng (đặc biệt là các dự án chuyển giao từ Ban Quản lý dự án khu vực về cấp xã quản lý, tiếp tục triển khai). Công tác lập thủ tục, lựa chọn nhà thầu, theo dõi thi công và nghiệm thu thanh toán còn chậm; nhiều dự án chọn nhà thầu thi công chưa bảo đảm năng lực dẫn đến kéo dài, gia hạn hợp đồng nhiều lần nhưng không xử lý dứt điểm.

Công tác giải phóng mặt bằng, tái định cư vẫn là “điểm nghẽn” lớn tại một số dự án trọng điểm; phối hợp xử lý nghiệp vụ giữa các đơn vị đôi lúc chưa bảo đảm kế hoạch. Một số đơn vị tư vấn có dấu hiệu quá tải, chất lượng lập hồ sơ chưa bảo đảm dẫn đến kéo dài thời gian thẩm định, phê duyệt dự án. Đồng thời, thời gian qua, do giá xăng, dầu tăng, thiếu nhựa đường nên các đơn vị thi công đôi lúc chưa đạt yêu cầu về tiến độ;...

Sở Tài chính đề xuất một số giải pháp, trong đó đề nghị các chủ đầu tư khẩn trương hoàn chỉnh thủ tục trình UBND tỉnh phê duyệt quyết định đầu tư để làm cơ sở phân bổ kế hoạch đầu tư công năm 2026.

Các sở, ngành tỉnh, UBND các xã, phường, các chủ đầu tư nghiêm túc tổ chức triển khai thực hiện các giải pháp đã được UBND tỉnh chỉ đạo; tập trung hoàn thiện thủ tục tiến hành chi trả giải phóng mặt bằng cho người dân tại các dự án; chuẩn bị tốt công tác chuẩn bị đầu tư để đủ kiện phân bổ kế hoạch đầu tư công trung hạn 2026-2030 khi được Trung ương giao vốn chính thức và đủ điều kiện phân bổ kế hoạch đầu tư công năm 2027 (tránh trường hợp như năm 2026, HĐND tỉnh đã phân bổ nhưng chưa được UBND tỉnh phân bổ cho các chủ đầu tư do dự án chưa được UBND tỉnh phê duyệt).

Đồng thời, các địa phương phối hợp chặt chẽ, kịp thời tháo gỡ các vướng mắc về mặt bằng để các dự án triển khai hiệu quả, nhất là giải phóng mặt bằng Dự án đường Vành đai 4 TP.Hồ Chí Minh, các công trình trọng điểm để làm cơ sở giải ngân kế hoạch năm 2026.

Tại cuộc làm việc của lãnh đạo UBND tỉnh với Ban Giám đốc Sở Tài chính, Tỉnh ủy viên, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Huỳnh Văn Sơn nhấn mạnh, công tác giải ngân vốn đầu tư công là nhiệm vụ cấp bách, trực tiếp đóng góp vào tăng trưởng kinh tế. Thủ tướng Chính phủ quy định phương án chấm điểm giải ngân, đã thử nghiệm từ tháng 7 đến tháng 9 và áp dụng chính thức từ kỳ báo cáo tháng 10/2026, Sở Tài chính phải chủ trì phối hợp Kho bạc Nhà nước khu vực XVIII, các chủ đầu tư và địa phương tổ chức thực hiện nghiêm túc. Sở Tài chính báo cáo kết quả chấm điểm thử nghiệm, tình hình triển khai chính thức, các tiêu chí đạt và chưa đạt; đối chiếu kết quả giải ngân của tỉnh với bình quân cả nước để tham mưu cải thiện.

Bên cạnh đó, Sở phối hợp hướng dẫn các chủ đầu tư đăng ký giải ngân hằng tháng, hằng quý sát khối lượng, tiến độ và khả năng thanh toán; theo dõi chênh lệch giữa số đăng ký và thực hiện, tránh đăng ký hình thức. Sở phối hợp Kho bạc đối chiếu, cập nhật đầy đủ, chính xác số liệu trên hệ thống Bộ Tài chính, chấp hành thời hạn báo cáo.

Mặt khác, Sở tổ chức rà soát vốn không còn nhu cầu sử dụng, vốn tiết kiệm đấu thầu, vốn giảm sau quyết toán, dự phòng không sử dụng; chủ động tham mưu điều chỉnh, điều chuyển vốn từ dự án không có khả năng giải ngân sang dự án có khối lượng và khả năng giải ngân tốt, đúng thẩm quyền, thủ tục; phải báo cáo rõ các chủ đầu tư, địa phương giải ngân thấp, không đăng ký hoặc đăng ký không sát thực tế, báo cáo chậm; phân tích nguyên nhân, xác định trách nhiệm và đề xuất xử lý. Không chỉ báo cáo một tỷ lệ chung mà phải chỉ ra từng dự án, từng “điểm nghẽn” và hướng khắc phục.

Các tổ công tác đôn đốc giải ngân của tỉnh cần phát huy hiệu quả, kịp thời theo dõi, kiểm tra, đôn đốc và giải quyết khó khăn trong thực hiện, giải ngân kế hoạch đầu tư vốn ngân sách nhà nước. Các vấn đề thuộc thẩm quyền cơ quan, địa phương phải yêu cầu xử lý ngay; vấn đề vượt thẩm quyền phải tổng hợp, đề xuất UBND tỉnh chỉ đạo. Hoạt động tổ công tác phải tạo chuyển biến thực tế, không dừng ở hội họp và báo cáo; kết quả giải ngân phải được tổng hợp trong báo cáo kinh tế - xã hội hằng tháng.

Ngoài ra, các đơn vị liên quan, chủ đầu tư phải phối hợp, rà soát, theo dõi chặt chẽ tỷ lệ giải ngân của từng đơn vị, nhất là đối với các chủ đầu tư có tỷ lệ thấp và yêu cầu phải có kế hoạch cụ thể, đánh giá khả năng thực hiện, kịp thời tháo gỡ khó khăn, tập trung đẩy nhanh tiến độ giải ngân vốn đầu tư công, bảo đảm đạt kế hoạch được giao./.