Hội thảo định hướng nhiệm vụ, giải pháp tiến tới chấm dứt dịch bệnh AIDS tại Việt Nam trước năm 2030

Tham dự Hội thảo, có đại diện lãnh đạo các vụ, đơn vị thuộc Ban Tuyên giáo Trung ương, Bộ Y tế và một số cơ quan trực thuộc; đại diện các ban, ngành Trung ương; cùng lãnh đạo Ban Tuyên giáo Tỉnh ủy, Sở Y tế, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật và Công an các tỉnh, thành phố.

Tại Hội thảo, đại biểu đã nghe lãnh đạo Ban Tuyên giáo Trung ương báo cáo kết quả 5 năm thực hiện Chỉ thị số 07-CT/TW, ngày 6/7/2021 của Ban Bí thư về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác phòng, chống HIV/AIDS, tiến tới chấm dứt dịch bệnh AIDS tại Việt Nam trước năm 2030.

Sau 5 năm triển khai thực hiện Chỉ thị số 07-CT/TW, công tác phòng, chống HIV/AIDS ngày càng được quan tâm, gắn với nhiệm vụ bảo đảm an sinh xã hội. Công tác điều trị đạt nhiều kết quả tích cực, với 96% người đang điều trị ARV đạt mức tải lượng vi-rút dưới ngưỡng ức chế, vượt mục tiêu chiến lược 95%. Đến nay, cả nước có 258.047 người nhiễm HIV còn sống.

Đối với nhóm có nguy cơ cao, các chương trình can thiệp đã cung cấp bao cao su cho hơn 1,43 triệu lượt người, chất bôi trơn cho hơn 481.000 lượt người và kim tiêm sạch cho hơn 475.000 lượt người tiêm chích ma túy. Tính đến ngày 14/6, cả nước có 514 cơ sở y tế triển khai điều trị HIV, với 191.706 bệnh nhân đang được theo dõi, điều trị bằng thuốc ARV.

Bên cạnh đó, ngành Y tế đẩy mạnh chuyển đổi số trong phòng, chống HIV/AIDS giai đoạn 2025–2030, tăng cường cung cấp dịch vụ trên nền tảng số và triển khai chiến dịch 90 ngày làm sạch, làm giàu cơ sở dữ liệu. Tỷ lệ người nhiễm HIV sử dụng thuốc ức chế virus đạt 95,6%; tỷ lệ nam quan hệ tình dục đồng giới sử dụng PrEP đạt 29,7%; tỷ lệ người điều trị ARV có bảo hiểm y tế đạt 96%.

Công tác truyền thông tiếp tục được triển khai tại trường học, cơ sở giáo dục nghề nghiệp, khu công nghiệp và khu chế xuất, tập trung vào nhóm có nguy cơ cao. Các hoạt động đồng thời chú trọng giảm kỳ thị, phân biệt đối xử với người nhiễm HIV, phát huy vai trò của cộng đồng trong nỗ lực hướng tới mục tiêu chấm dứt dịch AIDS vào năm 2030.

Các tham luận tại Hội thảo đã chỉ ra một số khó khăn, thách thức trong công tác phòng, chống HIV/AIDS hiện nay. Đó là nhận thức của một bộ phận người dân về các con đường lây truyền HIV và khả năng điều trị bệnh vẫn còn hạn chế; hình thức lây truyền HIV qua đường tình dục ngày càng chiếm tỷ trọng lớn, với số ca nhiễm gia tăng nhanh trong giới trẻ, đặc biệt là nhóm nam quan hệ tình dục đồng giới,... Thực trạng này đặt ra yêu cầu cần tăng cường công tác truyền thông, nâng cao nhận thức cộng đồng và triển khai các biện pháp dự phòng phù hợp với từng nhóm đối tượng.

Phát biểu kết luận Hội thảo, đồng chí Phan Xuân Thủy - Phó Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương nhấn mạnh, sau 5 năm triển khai thực hiện Chỉ thị số 07-CT/TW, nhận thức và trách nhiệm của cấp ủy, chính quyền và toàn hệ thống chính trị đối với công tác phòng, chống HIV/AIDS tiếp tục được nâng lên. Các cấp ủy, chính quyền đã quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo và tổ chức thực hiện nhiệm vụ này, gắn với công tác bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân, bảo đảm an sinh xã hội và thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội. Cùng với đó, sự phối hợp giữa ngành y tế với các ban, bộ, ngành, đoàn thể, địa phương và tổ chức xã hội ngày càng chặt chẽ. Công tác phòng, chống HIV/AIDS từng bước chuyển mạnh theo hướng chủ động, chú trọng dự phòng và dựa trên bằng chứng, góp phần nâng cao hiệu quả triển khai các hoạt động can thiệp, xét nghiệm, điều trị và chăm sóc người nhiễm HIV.

Những kết quả đạt được trong 5 năm qua là cơ sở quan trọng để tiếp tục củng cố và nâng cao hiệu quả công tác phòng, chống HIV/AIDS trong thời gian tới. Tuy nhiên, theo đồng chí Phó Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương, dịch HIV/AIDS vẫn còn diễn biến phức tạp và nguy cơ lây nhiễm mới vẫn tồn tại. Do đó, yêu cầu đặt ra đối vối các cấp, các ngành là phải chuyển từ tâm thế duy trì kết quả sang tăng tốc để về đích. Điều này đòi hỏi các cấp, các ngành và toàn xã hội tiếp tục nâng cao tinh thần trách nhiệm, chủ động triển khai các giải pháp phù hợp, quyết liệt và đồng bộ, bảo đảm công tác phòng, chống HIV/AIDS được thực hiện thường xuyên, liên tục và hiệu quả.

Để đạt mục tiêu đó, phải tiếp tục nỗ lực đạt các mục tiêu 95-95-95 (95% người nhiễm HIV biết tình trạng nhiễm HIV của mình; 95% người được chẩn đoán nhiễm HIV được điều trị bằng thuốc ARV; 95% người điều trị bằng thuốc ARV đạt tải lượng virus dưới ngưỡng ức chế). Đồng thời, bảo đảm các dịch vụ dự phòng, xét nghiệm, điều trị và chăm sóc HIV/AIDS được tiếp cận thuận lợi, liên tục và có chất lượng.

Chấm dứt dịch bệnh AIDS không chỉ là mục tiêu của riêng ngành y tế mà còn là trách nhiệm của cả hệ thống chính trị và toàn xã hội. Vì vậy, công tác phòng, chống HIV/AIDS cần tiếp tục nhận được sự quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo của các cấp ủy, chính quyền; sự phối hợp chặt chẽ giữa các ban, bộ, ngành, đoàn thể, địa phương; cùng sự tham gia tích cực của các tổ chức xã hội và cộng đồng, góp phần thực hiện mục tiêu chấm dứt dịch bệnh AIDS tại Việt Nam trước năm 2030.

Minh Chánh