Xây dựng tổ chức Đảng và phát triển đảng viên trong doanh nghiệp ngoài nhà nước ở Lào Cai - Yêu cầu tất yếu trong giai đoạn phát triển mới

Trong tiến trình đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa và phát triển kinh tế tư nhân trở thành một động lực quan trọng của nền kinh tế, khu vực doanh nghiệp ngoài nhà nước ở Lào Cai không ngừng mở rộng về quy mô, đa dạng về loại hình, lĩnh vực hoạt động. Cùng với đó, yêu cầu tăng cường sự lãnh đạo của Đảng, xây dựng tổ chức Đảng và phát triển đảng viên trong doanh nghiệp ngoài khu vực Nhà nước ngày càng trở nên cấp thiết, mang ý nghĩa chiến lược đối với công tác xây dựng Đảng, xây dựng hệ thống chính trị và bảo đảm phát triển kinh tế – xã hội bền vững của tỉnh.

Tính đến hết năm 2025, toàn tỉnh Lào Cai có trên 12.600 doanh nghiệp đăng ký hoạt động, với tổng vốn đăng ký hơn 168.000 tỷ đồng; trong đó, doanh nghiệp ngoài khu vực Nhà nước chiếm tỷ lệ tuyệt đối. Khu vực này đã và đang đóng góp quan trọng vào tăng trưởng kinh tế, chuyển dịch cơ cấu kinh tế theo hướng công nghiệp – dịch vụ – du lịch, giải quyết việc làm cho hàng chục nghìn lao động, tăng thu ngân sách và tạo sinh kế bền vững cho người dân.

Tuy nhiên, thực tiễn cũng cho thấy phần lớn doanh nghiệp trên địa bàn tỉnh có quy mô nhỏ và siêu nhỏ; hoạt động phân tán, tính ổn định chưa cao; lực lượng công nhân, người lao động thường xuyên biến động. Đây là những yếu tố tác động trực tiếp đến việc xây dựng tổ chức Đảng, tổ chức chính trị – xã hội và phát triển đảng viên trong doanh nghiệp.

Đến nay, trong các doanh nghiệp trên địa bàn tỉnh đã có 187 tổ chức đảng, với hơn 2.500 đảng viên, chiếm khoảng 2,1% tổng số đảng viên toàn tỉnh. Từ năm 2020 đến nay, toàn tỉnh đã kết nạp 619 đảng viên mới trong doanh nghiệp ngoài khu vực Nhà nước và thành lập thêm 11 tổ chức đảng.

Những con số trên cho thấy sự quan tâm, nỗ lực của các cấp ủy trong việc mở rộng “vùng phủ sóng” của tổ chức Đảng vào khu vực kinh tế tư nhân. Ở nhiều doanh nghiệp có tổ chức đảng, vai trò hạt nhân chính trị được khẳng định rõ nét: tổ chức đảng tham gia định hướng phát triển doanh nghiệp, chăm lo quyền và lợi ích hợp pháp của người lao động, góp phần xây dựng quan hệ lao động hài hòa, ổn định; không ít chủ doanh nghiệp, cán bộ quản lý đã phấn đấu, được kết nạp vào Đảng, tạo hiệu ứng lan tỏa tích cực trong cộng đồng doanh nghiệp.

Tuy nhiên, so với quy mô và tốc độ phát triển của khu vực doanh nghiệp ngoài nhà nước, kết quả xây dựng tổ chức Đảng và phát triển đảng viên vẫn còn khiêm tốn. Tỷ lệ doanh nghiệp có tổ chức đảng còn thấp; nhiều doanh nghiệp có đảng viên nhưng chưa đủ điều kiện thành lập chi bộ; chất lượng sinh hoạt chi bộ ở một số nơi chưa đồng đều; công tác tạo nguồn, bồi dưỡng quần chúng ưu tú gặp khó khăn do đặc thù lao động theo ca kíp, phân tán, áp lực sản xuất – kinh doanh lớn.

Thực tiễn triển khai cho thấy, nhận thức của một bộ phận cấp ủy, tổ chức chính trị – xã hội và chủ doanh nghiệp về vai trò của tổ chức Đảng trong doanh nghiệp chưa đầy đủ; còn tâm lý e ngại việc thành lập tổ chức Đảng sẽ ảnh hưởng đến hoạt động sản xuất, kinh doanh. Nhiều người lao động chủ yếu quan tâm đến thu nhập, việc làm trước mắt, chưa nhận thức rõ ý nghĩa chính trị – xã hội và lợi ích lâu dài của việc phấn đấu vào Đảng.

Bên cạnh đó, công tác bồi dưỡng nhận thức về Đảng, bồi dưỡng lý luận chính trị cho đảng viên mới gặp khó khăn về thời gian, kinh phí; điều kiện sinh hoạt của tổ chức đảng trong doanh nghiệp còn hạn chế; cơ chế, chính sách hỗ trợ cho hoạt động của các tổ chức đảng, tổ chức chính trị – xã hội trong doanh nghiệp ngoài nhà nước chưa đồng bộ, chưa đáp ứng yêu cầu thực tiễn.

Xuất phát từ yêu cầu thực tiễn, tỉnh Lào Cai xác định xây dựng tổ chức Đảng, tổ chức chính trị – xã hội trong doanh nghiệp ngoài khu vực Nhà nước là trách nhiệm của cả hệ thống chính trị, phải được thực hiện đồng bộ, thường xuyên, liên tục từ tỉnh đến cơ sở. Việc phát triển tổ chức đảng, đảng viên không chạy theo số lượng, mà coi trọng chất lượng, tính bền vững, bảo đảm đúng nguyên tắc, điều lệ, quy định của Đảng.

Trong đó, chú trọng củng cố, nâng cao chất lượng hoạt động của các tổ chức đảng đã có; đồng thời, tập trung xây dựng tổ chức đảng tại các doanh nghiệp hoạt động ổn định, có quy mô lao động tương đối, có điều kiện thuận lợi. Phát triển tổ chức Công đoàn được xác định là nền tảng quan trọng, tạo tiền đề để xây dựng tổ chức Đảng và các tổ chức chính trị – xã hội khác trong doanh nghiệp.

Theo định hướng giai đoạn 2026–2030, tỉnh phấn đấu mỗi năm phát triển từ 100 đảng viên trở lên trong doanh nghiệp ngoài khu vực Nhà nước; thành lập từ 10 tổ chức đảng mới mỗi năm tại các doanh nghiệp đủ điều kiện. Song song với đó, tiếp tục mở rộng tổ chức Công đoàn, Đoàn Thanh niên, Hội Cựu chiến binh trong doanh nghiệp, bảo đảm người lao động làm việc ổn định đều được tham gia tổ chức chính trị – xã hội phù hợp.

Để hiện thực hóa mục tiêu trên, tỉnh Lào Cai xác định một số giải pháp trọng tâm là:

Đẩy mạnh tuyên truyền, nâng cao nhận thức cho chủ doanh nghiệp và người lao động – khâu mở đường mang tính quyết định

Trong xây dựng tổ chức Đảng và phát triển đảng viên trong doanh nghiệp ngoài khu vực Nhà nước, công tác tuyên truyền, nâng cao nhận thức cho chủ doanh nghiệp và người lao động có ý nghĩa mở đường, giữ vai trò quyết định. Thực tiễn cho thấy, nơi nào làm tốt công tác tuyên truyền, tạo được sự thống nhất về nhận thức và hành động, thì nơi đó việc xây dựng tổ chức Đảng và phát triển đảng viên diễn ra thuận lợi, bền vững.

Trọng tâm tuyên truyền là làm rõ vị trí, vai trò của tổ chức Đảng trong doanh nghiệp, khẳng định tổ chức Đảng không can thiệp hành chính vào hoạt động sản xuất, kinh doanh mà giữ vai trò hạt nhân chính trị, góp phần định hướng doanh nghiệp phát triển đúng chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; xây dựng quan hệ lao động hài hòa, ổn định, tạo nền tảng cho doanh nghiệp phát triển lâu dài. Đồng thời, tuyên truyền để chủ doanh nghiệp hiểu rõ việc tham gia xây dựng tổ chức Đảng, tổ chức chính trị – xã hội và phấn đấu vào Đảng vừa là trách nhiệm chính trị, vừa mang lại lợi ích thiết thực cho sự phát triển và uy tín của doanh nghiệp.

Đối với người lao động, công tác tuyên truyền cần gắn chặt với chăm lo quyền lợi, việc làm, đời sống, làm cho người lao động thấy rõ vai trò của các tổ chức chính trị – xã hội trong đại diện, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng; từ đó tạo niềm tin, khơi dậy động cơ phấn đấu, rèn luyện để trở thành đảng viên. Nội dung và hình thức tuyên truyền cần được đổi mới theo hướng ngắn gọn, thiết thực, linh hoạt, phù hợp với đặc thù sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp; tăng cường đối thoại, trao đổi trực tiếp, lấy hiệu quả thực tiễn làm thước đo thuyết phục.

Cùng với đó, gắn công tác tuyên truyền với nắm tình hình, đối thoại và đồng hành cùng doanh nghiệp, kịp thời tháo gỡ khó khăn, vướng mắc, tạo sự đồng thuận và ủng hộ của chủ doanh nghiệp và người lao động đối với việc xây dựng tổ chức Đảng. Làm tốt giải pháp này sẽ tạo nền tảng tư tưởng vững chắc, mở đường cho các giải pháp tiếp theo đi vào chiều sâu, thực chất và bền vững.

Tăng cường sự lãnh đạo, chỉ đạo trực tiếp của cấp ủy các cấp

Thực tiễn cho thấy, việc xây dựng tổ chức Đảng và phát triển đảng viên trong doanh nghiệp ngoài khu vực Nhà nước chỉ đạt hiệu quả bền vững khi có sự lãnh đạo, chỉ đạo trực tiếp, thường xuyên và quyết liệt của cấp ủy các cấp, nhất là vai trò, trách nhiệm của người đứng đầu. Đây là yếu tố quyết định nhằm khắc phục tình trạng triển khai hình thức, thiếu chiều sâu hoặc khoán trắng cho cơ quan chuyên môn.

Theo đó, các cấp ủy cần xác định rõ đây là nhiệm vụ chính trị quan trọng, lâu dài, đưa vào chương trình công tác hằng năm và gắn chặt với công tác kiểm tra, giám sát, đánh giá mức độ hoàn thành nhiệm vụ của tổ chức đảng và cán bộ được phân công phụ trách. Việc phân công cấp ủy viên trực tiếp theo dõi, phụ trách địa bàn, doanh nghiệp phải cụ thể, rõ trách nhiệm, bảo đảm thống nhất trong lãnh đạo và tổ chức thực hiện.

Cấp ủy cấp trên cần chủ động tiếp cận, làm việc trực tiếp với chủ doanh nghiệp, tăng cường đối thoại, vận động, thuyết phục trên tinh thần đồng hành, hỗ trợ phát triển, qua đó tạo sự đồng thuận trong việc thành lập, củng cố và nâng cao chất lượng hoạt động của tổ chức Đảng trong doanh nghiệp. Đồng thời, thường xuyên nắm chắc tình hình sản xuất, kinh doanh, quan hệ lao động và tư tưởng người lao động để kịp thời tháo gỡ khó khăn, vướng mắc phát sinh.

Cùng với đó, tăng cường phối hợp giữa cấp ủy với các cơ quan tham mưu và các tổ chức chính trị – xã hội, nhất là tổ chức Công đoàn, trong tạo nguồn, bồi dưỡng, phát triển đảng viên. Thực hiện nghiêm công tác kiểm tra, giám sát, kịp thời chấn chỉnh những nơi triển khai chưa hiệu quả; lấy kết quả xây dựng tổ chức Đảng trong doanh nghiệp làm tiêu chí quan trọng đánh giá chất lượng lãnh đạo của cấp ủy các cấp.

Phân công rõ trách nhiệm, gắn kết quả xây dựng tổ chức Đảng trong doanh nghiệp với đánh giá, thi đua, khen thưởng

Để công tác xây dựng tổ chức Đảng và phát triển đảng viên trong doanh nghiệp ngoài khu vực Nhà nước đạt hiệu quả thực chất, cần phân công rõ trách nhiệm và gắn chặt kết quả thực hiện với công tác đánh giá, thi đua, khen thưởng. Đây là giải pháp quan trọng nhằm khắc phục tình trạng chung chung, hình thức, thiếu quyết liệt trong tổ chức thực hiện.

Theo đó, các cấp ủy cần xác định rõ trách nhiệm của tập thể cấp ủy, của người đứng đầu và của từng cấp ủy viên trong lãnh đạo, chỉ đạo xây dựng tổ chức Đảng, tổ chức chính trị – xã hội và phát triển đảng viên trong doanh nghiệp trên địa bàn. Việc phân công phải cụ thể đến từng địa bàn, từng doanh nghiệp; xác định rõ nhiệm vụ, lộ trình và kết quả cần đạt, bảo đảm thống nhất trong lãnh đạo và thuận lợi trong kiểm tra, giám sát.

Cùng với đó, cần đưa kết quả xây dựng tổ chức Đảng trong doanh nghiệp trở thành một trong những tiêu chí quan trọng để đánh giá mức độ hoàn thành nhiệm vụ của tổ chức đảng, chính quyền, cơ quan, đơn vị và cán bộ lãnh đạo, quản lý có liên quan. Việc đánh giá phải dựa trên kết quả thực chất, như: số lượng và chất lượng tổ chức đảng được thành lập; kết quả phát triển đảng viên; chất lượng sinh hoạt chi bộ; hiệu quả phối hợp giữa tổ chức đảng với chủ doanh nghiệp và các tổ chức chính trị – xã hội.

Trên cơ sở đó, gắn công tác thi đua, khen thưởng với kết quả thực hiện nhiệm vụ xây dựng tổ chức Đảng trong doanh nghiệp; kịp thời biểu dương, tôn vinh các tập thể, cá nhân làm tốt, có cách làm sáng tạo, hiệu quả, tạo sức lan tỏa tích cực. Đồng thời, kiên quyết phê bình, chấn chỉnh những nơi thiếu trách nhiệm, triển khai hình thức, không đạt yêu cầu đề ra.

Việc phân công rõ trách nhiệm, gắn kết quả với đánh giá, thi đua, khen thưởng sẽ tạo động lực, áp lực tích cực trong tổ chức thực hiện, qua đó nâng cao hiệu quả lãnh đạo của cấp ủy các cấp và thúc đẩy công tác xây dựng tổ chức Đảng trong doanh nghiệp ngoài khu vực Nhà nước đi vào chiều sâu, bền vững.

Tiếp tục cải thiện môi trường đầu tư, kinh doanh, tạo điều kiện để doanh nghiệp phát triển ổn định, bền vững

Cải thiện môi trường đầu tư, kinh doanh là nền tảng quan trọng để thúc đẩy phát triển doanh nghiệp, đồng thời tạo điều kiện thuận lợi cho việc xây dựng tổ chức Đảng và phát triển đảng viên trong doanh nghiệp ngoài khu vực Nhà nước. Thực tiễn cho thấy, doanh nghiệp chỉ có thể quan tâm, đồng hành và ủng hộ công tác xây dựng Đảng khi hoạt động sản xuất, kinh doanh ổn định, có niềm tin vào môi trường đầu tư minh bạch, thông thoáng và sự hỗ trợ thực chất của chính quyền.

Theo đó, các cấp, các ngành cần tiếp tục đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước theo hướng công khai, minh bạch, đơn giản hóa quy trình, giảm chi phí tuân thủ cho doanh nghiệp; tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số trong giải quyết thủ tục hành chính, nhất là các lĩnh vực liên quan trực tiếp đến đăng ký kinh doanh, đất đai, đầu tư, xây dựng, thuế, bảo hiểm xã hội. Qua đó, tạo môi trường kinh doanh bình đẳng, thuận lợi, an toàn cho các doanh nghiệp ngoài khu vực Nhà nước phát triển.

Cùng với đó, chú trọng đồng hành, hỗ trợ doanh nghiệp tháo gỡ khó khăn, vướng mắc, nhất là doanh nghiệp nhỏ và vừa; kịp thời nắm bắt, xử lý những bất cập phát sinh trong quá trình hoạt động sản xuất, kinh doanh; bảo đảm việc thực thi chính sách, pháp luật thống nhất, ổn định, hạn chế tối đa tình trạng chồng chéo, gây phiền hà. Việc cải thiện môi trường đầu tư phải gắn với nâng cao chất lượng đối thoại, tiếp xúc giữa chính quyền và doanh nghiệp, qua đó củng cố niềm tin và sự gắn bó lâu dài của doanh nghiệp với địa phương.

Khi môi trường đầu tư, kinh doanh được cải thiện thực chất, doanh nghiệp phát triển ổn định và bền vững sẽ tạo điều kiện thuận lợi để tổ chức Đảng, tổ chức chính trị – xã hội hình thành, hoạt động hiệu quả; người lao động yên tâm gắn bó, phấn đấu rèn luyện, từ đó góp phần mở rộng và nâng cao chất lượng xây dựng tổ chức Đảng trong doanh nghiệp ngoài khu vực Nhà nước.

Việc xây dựng tổ chức Đảng và phát triển đảng viên trong doanh nghiệp ngoài khu vực Nhà nước không chỉ nhằm mở rộng phạm vi lãnh đạo của Đảng, mà còn góp phần trực tiếp nâng cao hiệu quả quản trị doanh nghiệp, xây dựng văn hóa doanh nghiệp lành mạnh, củng cố niềm tin của người lao động, giữ vững ổn định chính trị – xã hội và tạo động lực cho phát triển kinh tế tư nhân theo định hướng xã hội chủ nghĩa.

Với quyết tâm chính trị cao, cách làm bài bản, phù hợp thực tiễn và sự vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống chính trị, công tác xây dựng tổ chức Đảng và phát triển đảng viên trong doanh nghiệp ngoài nhà nước ở Lào Cai sẽ tiếp tục có bước chuyển mạnh mẽ, thực chất hơn, góp phần quan trọng thực hiện thắng lợi các mục tiêu phát triển của tỉnh trong giai đoạn mới.