“Tháng nghe dân nói” - Củng cố sự đồng thuận xã hội và niềm tin của Nhân dân
Thống nhất nhận thức, trách nhiệm và cách thức triển khai
Thực hiện chỉ đạo và kế hoạch của Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam, Ban Thường trực UBMTTQ Việt Nam tỉnh đã ban hành kế hoạch triển khai hoạt động Tháng nghe dân nói trong hệ thống MTTQ, các tổ chức chính trị - xã hội các cấp trên địa bàn tỉnh. Hoạt động Tháng nghe dân nói nhằm tạo thêm một kênh chính thống để người dân trực tiếp bày tỏ tâm tư, nguyện vọng và cùng chính quyền trao đổi, tháo gỡ những vấn đề đặt ra trong đời sống dân sinh.
Ban Thường trực UBMTTQ Việt Nam tỉnh yêu cầu hoạt động phải được triển khai đồng bộ, bảo đảm thực chất, hiệu quả, không hình thức, không phô trương, lấy người dân làm trung tâm của hoạt động. UBMTTQ Việt Nam và các tổ chức chính trị - xã hội các cấp trực tiếp xuống địa bàn tổ chức đối thoại, tiếp xúc, quan tâm các nhóm đối tượng yếu thế, chưa là thành viên, hội viên, đoàn viên. Lấy kết quả xử lý thực tế và mức độ hài lòng của Nhân dân, hội viên và đoàn viên làm thước đo đánh giá hiệu quả hoạt động Tháng nghe dân nói; chủ động theo dõi, đôn đốc việc giải quyết kiến nghị của Nhân dân, phấn đấu các ý kiến, kiến nghị, phản ánh được xem xét, giải quyết, có kết quả rõ ràng, đúng thời hạn theo quy định và được thông tin kịp thời đến Nhân dân.
Mục tiêu cốt lõi của chuỗi hoạt động Tháng nghe dân nói là phát huy mạnh mẽ vai trò của MTTQ cùng các tổ chức chính trị - xã hội trong việc đại diện, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của người dân, đồng thời khẳng định vai trò chủ thể của Nhân dân trong sự nghiệp đổi mới, xây dựng đất nước. Tháng nghe dân nói được tổ chức định kỳ hằng năm, ít nhất 1 lần/năm. Hệ thống MTTQ và tổ chức chính trị - xã hội từ tỉnh tới cơ sở tập trung đối thoại về các vấn đề liên quan đến việc Nhân dân tham gia xây dựng Đảng, xây dựng chính quyền, thực hiện dân chủ ở cơ sở.
Đặc biệt, tập trung vào các vấn đề mang tính thời sự, các chính sách tác động trực tiếp đến người dân như hoàn thiện mô hình tổ chức và phương thức vận hành chính quyền địa phương 2 cấp; đề xuất sáng kiến bảo tồn, phát huy giá trị lịch sử, văn hóa truyền thống, phát huy nguồn lực trong Nhân dân để thúc đẩy phát triển kinh tế tư nhân, đổi mới sáng tạo, ứng dụng khoa học công nghệ trong mọi lĩnh vực; chính sách dân tộc, tôn giáo, chính sách hộ nghèo, cận nghèo, đối tượng yếu thế, đặc biệt là các vấn đề liên quan đến chính sách bồi thường, hỗ trợ giải phóng mặt bằng (GPMB), tái định cư, quy hoạch, đất đai, môi trường, đô thị, nông thôn mới, y tế, giáo dục,...
Ban Thường trực UBMTTQ Việt Nam cấp tỉnh, cấp xã phối hợp văn phòng cấp ủy và các cơ quan liên quan cùng cấp triển khai, thực hiện Quy chế của Ban Thường vụ Tỉnh ủy về tổ chức hội nghị gặp gỡ, tiếp xúc, đối thoại giữa người đứng đầu cấp ủy với MTTQ, Nhân dân định kỳ hằng năm cấp tỉnh ít nhất 1 lần/năm, cấp xã ít nhất 2 lần/năm. Bên cạnh đó, tổ chức các hoạt động văn hóa - cộng đồng gắn với hình thức Tháng nghe dân nói phù hợp với thực tiễn từng tổ chức, từng địa phương nhằm phát huy tinh thần đoàn kết, gắn bó giữa chính quyền, MTTQ, các tổ chức chính trị - xã hội và người dân, đoàn viên, hội viên.
Đa dạng hình thức thực hiện
Trên cơ sở kế hoạch của Ban Thường trực UBMTTQ Việt Nam tỉnh, hệ thống Mặt trận các cấp và các tổ chức chính trị - xã hội trong tỉnh căn cứ điều kiện thực tiễn của địa phương, đặc điểm tình hình khu dân cư để xây dựng, duy trì và thực hiện nhiều mô hình tiếp xúc, lắng nghe Nhân dân. Có thể kể đến như mô hình: Cà phê dân sinh, Cà phê kết nối cử tri, Bàn trà Mặt trận, Hộp thư điện tử - Mặt trận lắng nghe 24/7, Điểm uống trà sáng, tháng nghe dân nói,...
Bên cạnh đó, thiết lập đa dạng kênh tiếp nhận, lắng nghe ý kiến phản ánh, kiến nghị của Nhân dân như tiếp nhận ý kiến Nhân dân trên Cổng Mặt trận số; chuyên mục lắng nghe ý kiến Nhân dân trên Cổng thông tin điện tử, các phương tiện truyền thông của MTTQ, các tổ chức chính trị - xã hội, khai thác hiệu quả các nền tảng mạng xã hội chính thức của tổ chức và các kênh thông tin phù hợp khác.
Phó Bí thư Thường trực Đảng ủy xã, Chủ tịch UBMTTQ Việt Nam xã Phước Chỉ Nguyễn Văn Ngách cho biết: “Đối với thực hiện chủ trương Mặt trận gần dân, sát dân, Ban Thường trực UBMTTQ Việt Nam xã xây dựng chương trình và kế hoạch tổ chức các cuộc hội nghị Tháng nghe dân nói, tổ chức các cuộc gặp gỡ tại điểm cà phê sáng một cách gần gũi để lắng nghe ý kiến Nhân dân phản ánh, kiến nghị về những băn khoăn, bức xúc, tồn tại, hạn chế trong thực thi chính sách, pháp luật. Trên cơ sở nắm tâm tư, nguyện vọng của người dân để tổng hợp, có sự lãnh đạo, chỉ đạo các ngành chuyên môn quan tâm giải quyết các vấn đề người dân kiến nghị chính đáng. Từ đó, góp phần tạo sự đồng thuận xã hội, phát triển kinh tế, văn hóa, xã hội và bảo đảm quốc phòng - an ninh trên địa bàn xã biên giới”.
Đối với những địa bàn có nhiều dự án đầu tư lớn, công tác thu hồi đất, xác định giá bồi thường, hỗ trợ GPMB, tái định cư, các chính sách hỗ trợ chuyển đổi sinh kế luôn là những nội dung dễ phát sinh ý kiến khác nhau. Nếu thông tin không được cung cấp đầy đủ hay việc giải thích, đối thoại chưa thấu đáo, những vướng mắc của người dân có thể kéo dài, ảnh hưởng đến tiến độ thực hiện dự án cũng như sự đồng thuận trong cộng đồng. Xác định đây là vấn đề thời sự, được đông đảo người dân quan tâm, đầu tháng 11/2026, UBMTTQ Việt Nam tỉnh phối hợp cấp ủy, chính quyền các địa phương tổ chức 2 hội nghị Tháng nghe dân nói năm 2026.
Diễn đàn với chủ đề Lắng nghe Nhân dân nói về chính sách bồi thường, GPMB các dự án phát triển kinh tế - xã hội được tổ chức tại xã Hưng Thuận và Lắng nghe Nhân dân nói về phát triển kinh tế - xã hội gắn với bảo đảm quốc phòng, an ninh khu vực biên giới và công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư, GPMB các dự án trọng điểm được tổ chức tại xã Mỹ Quý.
Với tinh thần dân chủ, thẳng thắn, người dân các xã: Hưng Thuận, Truông Mít, Mỹ Quý và Đông Thành đã phản ánh những khó khăn, vướng mắc trong quá trình GPMB các dự án. Nhiều ý kiến tập trung vào công tác thu hồi đất, phương án bồi thường, chính sách hỗ trợ GPMB, tái định cư trên địa bàn các xã, nhất là xác định nguồn gốc, diện tích đất bị ảnh hưởng, đơn giá bồi thường, chính sách hỗ trợ, thời gian chi trả... Ngoài các vấn đề trên, người dân còn kiến nghị một số vấn đề liên quan đến chính sách bảo hiểm y tế, chính sách cho người cao tuổi và các vấn đề về quản lý đất đai, tài nguyên, môi trường.
Các phản ánh, kiến nghị thuộc thẩm quyền đã được lãnh đạo địa phương và các ngành chức năng trao đổi, giải đáp tại hội nghị. Các kiến nghị thuộc lĩnh vực chuyên môn của sở, ngành cấp tỉnh được Ban Thường trực UBMTTQ Việt Nam tỉnh tổng hợp, chuyển đến cơ quan chức năng để xem xét, trả lời và thông tin kết quả đến người dân. Theo Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Phó Chủ tịch Thường trực UBMTTQ Việt Nam tỉnh Nguyễn Thị Thu Trinh, việc các cấp chính quyền lắng nghe, tiếp nhận ý kiến Nhân dân là khâu quan trọng trong quá trình triển khai các chủ trương, chính sách và dự án phát triển kinh tế - xã hội.
Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Phó Chủ tịch Thường trực UBMTTQ Việt Nam tỉnh Nguyễn Thị Thu Trinh đề nghị cấp ủy, chính quyền địa phương và các cơ quan chức năng cần phát huy tinh thần trách nhiệm, tăng cường đối thoại, công khai thông tin, chủ động nắm tâm tư, nguyện vọng của người dân; thực hiện đầy đủ, đúng quy định các chính sách bồi thường, hỗ trợ, tái định cư, bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của người dân. Đặc biệt, những kiến nghị đã được ghi nhận phải được theo dõi, đôn đốc giải quyết đến cùng, đồng thời thông tin kịp thời kết quả để người dân biết và giám sát.
Tháng nghe dân nói không chỉ là hoạt động tiếp xúc, đối thoại mà từ sự đa dạng hóa cách làm đã góp phần đổi mới phương thức hoạt động của hệ thống Mặt trận các cấp và các tổ chức chính trị - xã hội trong nắm tâm tư, nguyện vọng người dân, hội viên, đoàn viên. Mỗi ý kiến của người dân được lắng nghe là một kênh thông tin để cấp ủy, chính quyền nhìn nhận những điểm còn bất cập trong quá trình thực thi chính sách, nhất là những lĩnh vực tác động trực tiếp đến quyền lợi và đời sống để có giải pháp tháo gỡ, giải quyết. Khi tiếp xúc, đối thoại đi cùng trách nhiệm giải trình, giải quyết, Tháng nghe dân nói sẽ thực sự trở thành một kênh quan trọng, gần gũi để phát huy quyền làm chủ của Nhân dân, góp phần củng cố niềm tin và tạo sự đồng thuận trong quá trình phát triển của tỉnh./.
