Tổng Bí thư, Chủ tịch nước: Dứt khoát không thể dùng tư duy cũ để vận hành chính quyền mới
(ĐCSVN) – Đồng chí Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cho rằng, kết quả đạt được cũng chỉ là bước đầu, thành công của giai đoạn sắp xếp không đồng nghĩa với thành công của giai đoạn vận hành. Do đó, đồng chí Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm yêu cầu, dứt khoát không thể dùng tư duy cũ để vận hành chính quyền mới. Từ nay trở đi phải chuyển trạng thái từ sắp xếp xong bộ máy sang vận hành tốt bộ máy; từ ổn định tổ chức sang nâng cao chất lượng quản trị, từ phân cấp phân quyền sang đảm bảo năng lực thực thi.
Chiều 2/6, tại trụ sở Trung ương Đảng, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, Trưởng Ban Chỉ đạo chủ trì cuộc họp Ban chỉ đạo Trung ương về sơ kết 1 năm vận hành mô hình tổ chức tổng thể của hệ thống chính trị và mô hình chính quyền 3 cấp.
Cùng dự có đồng chí Trần Cẩm Tú, Uỷ viên Bộ Chính trị, Thường trực Ban Bí thư; các đồng chí Ủy viên Bộ Chính trị, Ủy viên Ban Bí thư, Ủy viên Trung ương Đảng là thành viên Ban chỉ đạo và các ban, bộ, ngành Trung ương.
Kết luận cuộc họp, đồng chí Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nêu rõ, báo cáo sơ kết nếu chỉ đánh giá giảm được bao nhiêu đầu mối, sắp xếp bao nhiêu tổ chức, xử lý được bao nhiêu trụ sở, phân cấp được bao nhiêu nhiệm vụ thì chưa đủ. Những số liệu này cũng rất quan trọng, nhưng quan trọng hơn là phải đánh giá được chất lượng vận hành của mô hình mới.
“Điều cần trả lời là bộ máy có tinh gọn hơn không, vận hành có thông suốt hơn không, quyền hạn có rõ hơn không, trách nhiệm cụ thể hơn không, phục vụ nhân dân và doanh nghiệp có tốt hơn không, mô hình mới có tạo thêm ra động lực phát triển hay không và quan trọng nhất là có nâng cao được hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả của hệ thống chính trị hay không. Đây là tinh thần, tư tưởng xuyên suốt khi hoàn thiện báo cáo” – đồng chí Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nêu rõ.
Biểu dương các cấp, các ngành, địa phương đã triển khai thực hiện được những kết quả bước đầu khá rõ nét, cho thấy chúng ta đã triển khai được một khối lượng công việc rất lớn và phạm vi rộng, yêu cầu cao, tuy nhiên, đồng chí Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cho rằng, kết quả đạt được cũng chỉ là bước đầu, thành công của giai đoạn sắp xếp không đồng nghĩa với thành công của giai đoạn vận hành. Do đó, đồng chí Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm yêu cầu, dứt khoát không thể dùng tư duy cũ để vận hành chính quyền mới. Từ nay trở đi phải chuyển trạng thái từ sắp xếp xong bộ máy sang vận hành tốt bộ máy; từ ổn định tổ chức sang nâng cao chất lượng quản trị, từ phân cấp phân quyền sang đảm bảo năng lực thực thi.
Về một số những nội dung cần tiếp tục phải làm rõ, đồng chí Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đề nghị phải nhìn thẳng, đánh giá đúng những điểm nghẽn lớn đang đặt ra. Thứ nhất là điểm nghẽn về thể chế và cơ chế vận hành. Một số các quy định, quy trình hướng dẫn tuy đã được ban hành nhưng chưa thực sự đồng bộ, chưa theo kịp với yêu cầu vận hành mô hình mới, có việc phân cấp nhưng điều kiện để thực hiện chưa đầy đủ, có nhiệm vụ còn có cách hiểu khác nhau, có lĩnh vực còn chồng chéo, giao thoa hoặc chưa rõ đầu mối chịu trách nhiệm. Thứ hai là điểm nghẽn về phân cấp, phân quyền gắn với giao quyền, phải đi đôi với giao trách nhiệm, giao tài chính, giao nhân lực, giao dữ liệu, công cụ thực hiện. Nếu chỉ giao việc mà không giao đủ những điều kiện thì cấp dưới rất khó làm, cán bộ rất khó thực thi. Tuy nhiên, nếu phân cấp mạnh mà thiếu kiểm tra, giám sát thì dễ phát sinh rủi ro trong thực thi quyền lực, thậm chí dẫn đến vi phạm và thậm chí ngược lại là cũng không dám làm, không dám thực hiện – đồng chí Tổng Bí thư, Chủ tịch nước phân tích.
Điểm nghẽn thứ 3 đồng chí Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nêu rõ liên quan tới chính quyền cấp xã. Sau khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp thì cấp xã đang trở thành trung tâm vận hành mới ở cơ sở. Nhiều nhiệm vụ trước đây thuộc cấp huyện thì nay chuyển xuống cấp xã, nhưng năng lực cán bộ, hạ tầng số, cơ sở vật chất, điều kiện làm việc, nguồn lực tài chính và cơ chế hỗ trợ chuyên môn giữa các địa bàn còn chưa đồng đều.
Điểm nghẽn thứ tư theo đồng chí Tổng Bí thư, Chủ tịch nước là về chuyển đổi số và dữ liệu.
Điểm nghẽn thứ năm là về năng lực tổ chức thực hiện. Đây là điểm nghẽn có tính quyết định. Chủ trương đúng, thể chế đúng, mô hình đúng, nhưng nếu tổ chức thực hiện yếu thì kết quả không đạt yêu cầu.
Nêu rõ, yêu cầu này là rất quyết định, đồng chí Tổng Bí thư, Chủ tịch nước yêu cầu trong báo cáo phải chỉ rõ nơi nào làm tốt, nơi nào làm còn lúng túng, cấp nào còn yếu, khâu nào còn chậm, trách nhiệm của người đứng đầu đến đâu?
Đồng chí Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cũng gợi ý một số định hướng lớn để hoàn thiện báo cáo trình Bộ Chính trị. Theo đó, cần tiếp tục hoàn thiện báo cáo theo hướng nâng cao hơn nữa tầm khái quát, chiều sâu lý luận, tính thực tiễn và sức thuyết phục. Trong báo cáo phải có luận điểm trung tâm rõ ràng, từ sắp xếp tổ chức bộ máy để nâng cao năng lực lãnh đạo, năng lực quản trị và năng lực tổ chức thực hiện của toàn hệ thống chính trị. Cách viết báo cáo cần phải chuyển mạnh từ liệt kê kết quả sang phân tích tác động, từ mô tả công việc sang đánh giá chất lượng vận hành, từ nêu những thuận lợi, khó khăn sang thể hiện đúng những điểm nghẽn, từ kiến nghị chung sang những kiến nghị rõ việc, rõ thẩm quyền, rõ trách nhiệm, rõ lộ trình, rõ địa chỉ.
Đồng chí Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nêu rõ, đặc biệt, báo cáo cần phải bổ sung sâu hơn 6 nội dung: Phải đánh giá sự đổi mới phương thức lãnh đạo của Đảng trong mô hình mới; Phải đánh giá năng lực vận hành của chính quyền địa phương hai cấp, nhất là cấp xã, trong đó chú trọng là chất lượng cán bộ cơ sở; Phải đánh giá hiệu quả phân cấp, phân quyền gắn với nguồn lực và kiểm soát quyền lực; Phải đánh giá chuyển đổi số dữ liệu, khả năng quản trị dựa trên dữ liệu bắt buộc; Đề xuất bộ tiêu chí đánh giá hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả vận hành mô hình mới trong giai đoạn mới; Phải rà soát chức năng, nhiệm vụ để có thể là điều chỉnh.
Đồng chí Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh: "Cuộc cải cách tổ chức bộ máy lần này có ý nghĩa rất lớn, không chỉ là đối với hiện tại mà còn đối với tương lai phát triển của đất nước. Điều chúng ta hướng tới không phải chỉ là một bộ máy ít đầu mối hơn mà là một bộ máy mạnh hơn, thông suốt hơn, trách nhiệm hơn, hiệu quả hơn và phục vụ nhân dân tốt hơn, không phải chỉ là sắp xếp tổ chức bộ máy mà là đổi mới phương thức lãnh đạo, phương thức quản lý, phương thức điều hành, phương thức làm việc, phương thức tổ chức thực hiện; không phải chỉ giải quyết yêu cầu trước mắt mà phải tạo nền tảng cho mô hình quản trị quốc gia hiện đại, hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả, đáp ứng nhu cầu phát triển nhanh, bền vững của đất nước trong giai đoạn mới"./.
