Ổn định nguồn điện cho tăng trưởng công nghiệp

Trong bối cảnh tỷ lệ lấp đầy tại các khu công nghiệp ngày một cao, Quảng Ninh trở thành địa phương có tốc độ tăng trưởng phụ tải cao. Điều này đang đặt ra yêu cầu cấp thiết phải đầu tư đồng bộ hạ tầng lưới điện, bảo đảm nguồn cung ổn định để duy trì sản xuất và nâng cao sức hút đầu tư.

Hoạt động sản xuất tại Nhà máy ô tô Thành Công Việt Hưng (KCN Việt Hưng). Ảnh: Nguyễn Thanh

Theo Quyết định số 80/QĐ-TTg, Quảng Ninh quy hoạch 23 khu công nghiệp (KCN) với tổng diện tích trên 18.842ha. Đến nay, đã có 10 dự án đầu tư xây dựng và kinh doanh hạ tầng KCN được chấp thuận chủ trương đầu tư, với tổng diện tích 3.913ha, tổng vốn đăng ký đạt 814 triệu USD và 4.881 tỷ đồng. Trong đó, 8 KCN đã đi vào hoạt động, thu hút các nhà đầu tư thứ cấp với tỷ lệ lấp đầy trung bình khoảng 70%.

Cùng với sự phát triển mạnh mẽ của các KCN, nhu cầu điện năng trên địa bàn tỉnh tăng nhanh, tạo áp lực lớn lên hệ thống hạ tầng điện. Theo Tổng Công ty Điện lực miền Bắc, giai đoạn 2021-2025, đơn vị đã đầu tư 36 dự án lưới điện 110kV với tổng vốn khoảng 3.850 tỷ đồng; trong đó 18 công trình đã hoàn thành và đưa vào vận hành, góp phần nâng cao năng lực cấp điện.

Tuy nhiên, tốc độ tăng trưởng phụ tải vẫn ở mức cao, đặc biệt tại các KCN nơi tập trung nhiều dự án sản xuất quy mô lớn. Năm 2025, công suất cực đại của tỉnh đạt 1.186 MW, sản lượng điện thương phẩm khoảng 6,799 tỷ kWh. Dự báo trong giai đoạn 2026-2027, nhu cầu công suất tại các khu, cụm công nghiệp có thể tăng thêm khoảng 362 MW, cho thấy áp lực ngày càng lớn đối với hệ thống điện hiện hữu.

Tại KCN Sông Khoai, tỷ lệ lấp đầy mới đạt khoảng 40% nhưng công suất điện đăng ký sử dụng đã đạt khoảng 90% tổng công suất khả dụng theo quy hoạch.

Tại KCN Sông Khoai, dù tỷ lệ lấp đầy mới đạt khoảng 40% với 21 nhà đầu tư thứ cấp, nhưng do thu hút nhiều dự án công nghệ cao, công suất điện đăng ký sử dụng đã đạt khoảng 90% tổng công suất khả dụng theo quy hoạch (375 MW).

Ông Takeshi Omika, Phó Tổng Giám đốc Công ty CP Đô thị Amata Hạ Long, cho biết, doanh nghiệp dự kiến nâng công suất trạm biến áp 110kV Amata 2 lên 4x63MVA trong quý III/2026. Đồng thời, việc đầu tư tuyến đường dây 110kV Yên Hưng - Amata 2 là yêu cầu cấp thiết để đảm bảo năng lực truyền tải trong ngắn hạn. Về lâu dài, khi toàn bộ doanh nghiệp đi vào hoạt động, nhu cầu điện của KCN Sông Khoai có thể lên tới 700 MW gấp đôi công suất quy hoạch hiện nay, đòi hỏi ngành điện sớm rà soát, điều chỉnh phân bổ nguồn điện phù hợp.

Tương tự, tại Khu công nghiệp Bắc Tiền Phong, nhu cầu điện cũng tăng trưởng đột biến. Năm 2025, sản lượng điện tiêu thụ tại KCN này tăng gấp 4 lần so với năm trước. Với 14 nhà máy đang hoạt động và dự kiến có thêm 5 khách hàng mới vào cuối năm, sản lượng điện năm 2026 được dự báo tiếp tục tăng khoảng 3 lần so với năm 2025. Ông Nguyễn Văn Tiến, kỹ sư điện (KCN Bắc Tiền Phong), chia sẻ: Để đáp ứng nhu cầu hoạt động của các nhà máy, chúng tôi rất mong Tổng Công ty Truyền tải điện Quốc gia và các đơn vị liên quan sớm đẩy nhanh tiến độ đầu tư TBA 220 kV Nam Hòa và đường dây 220kV Yên Hưng - Nam Hòa, trong năm 2026. Đồng thời, có kế hoạch triển khai đầu tư các tuyến Đường dây 110kV từ TBA 220kV Nam Hòa đến TBA 110kV KCN Bắc Tiền Phong 1.2 và đến TBA 110kV KCN Tiền Phong 1 nhằm bảo đảm cấp điện ổn định, lâu dài cho KCN Bắc Tiền Phong.

Kỹ sư KCN Bắc Tiền Phong trực vận hành hệ thống điện của KCN.

Đáp ứng nhu cầu cấp thiết của các KCN, hiện Tổng Công ty Điện lực miền Bắc đang tiếp tục triển khai 23 dự án lưới điện 110kV trên địa bàn tỉnh. Tuy nhiên, trong quá trình triển khai một số dự án vẫn còn gặp không ít khó khăn, vướng mắc liên quan đến công tác giải phóng mặt bằng và thủ tục đầu tư xây dựng, ảnh hưởng nhất định đến tiến độ thực hiện các công trình điện.

Ông Hà Huy Tâm, Phó Tổng Giám đốc Tổng Công ty Điện lực miền Bắc, cho biết: Quảng Ninh là địa phương có tốc độ phát triển công nghiệp nhanh của khu vực phía Bắc, nhu cầu sử dụng điện phục vụ sản xuất tại các khu công nghiệp ngày càng gia tăng, với mức tăng trưởng phụ tải dự kiến khoảng 10%/năm trong thời gian tới. Đơn vị đã chủ động phối hợp với các đơn vị liên quan rà soát nhu cầu phụ tải, xây dựng phương án cấp điện phù hợp nhằm đảm bảo vận hành hệ thống điện ổn định phục vụ hoạt động sản xuất của các doanh nghiệp. Vì các dự án có khối lượng lớn, địa hình trải dài, liên quan đến nhiều địa phương, chúng tôi rất cần sự vào cuộc đồng bộ của các cấp, ngành và địa phương trong việc tháo gỡ vướng mắc về quy hoạch, thủ tục đầu tư và công tác giải phóng mặt bằng.

Trong bối cảnh Quảng Ninh đang tiếp tục đẩy mạnh thu hút đầu tư, đặc biệt vào các KCN quy mô lớn, việc chủ động phát triển hạ tầng lưới điện, bảo đảm nguồn cung điện ổn định không chỉ là yêu cầu trước mắt mà còn mang ý nghĩa chiến lược lâu dài. Đây chính là điều kiện quan trọng để nâng cao năng lực cạnh tranh, tạo niềm tin cho nhà đầu tư, qua đó góp phần hiện thực hóa mục tiêu phát triển kinh tế nhanh, bền vững của tỉnh trong giai đoạn tới.