5 nhiệm vụ trọng tâm trong quan hệ Việt Nam - Philippines

Chiều 14/1, Hội Hữu nghị Việt Nam - Philippines đã tổ chức Hội nghị tổng kết năm 2025 và triển khai nhiệm vụ năm 2026. Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Phùng Đức Tiến, Chủ tịch Hội chủ trì hội nghị với thông điệp: Năm 2026 phải là năm tăng tốc và bứt phá về hợp tác thực chất.

Tại hội nghị, thay mặt Ban Lãnh đạo Hội, ông Nguyễn Thạc Dĩnh, Phó Chủ tịch thường trực, Nguyên Đại sứ Việt Nam tại Philippines đã trình bày báo cáo tổng kết trong bối cảnh tình hình thế giới và khu vực năm qua có nhiều biến động phức tạp.

Theo ông Dĩnh, năm 2025 Philippines phải đối mặt với nhiều thách thức từ thiên tai, bão lũ nghiêm trọng đến những xáo trộn trong nội bộ chính trị. Tuy nhiên, quan hệ Đối tác Chiến lược Việt Nam - Philippines vẫn giữ vững đà phát triển ổn định, đặc biệt là các cuộc tiếp xúc cấp cao bên lề các hội nghị đa phương đã củng cố lòng tin chính trị giữa hai nước.

Đi sâu phân tích về bức tranh kinh tế - vấn đề được cộng đồng doanh nghiệp nông nghiệp đặc biệt quan tâm, ông Nguyễn Thạc Dĩnh cho biết kim ngạch thương mại hai chiều năm 2025 đã đạt mục tiêu đề ra là gần 10 tỷ USD. Mặc dù vậy, lĩnh vực xuất khẩu lúa gạo (mặt hàng chiến lược của Việt Nam) đã gặp những trở ngại nhất định. Do chính sách tạm ngừng nhập khẩu để bảo vệ sản xuất trong nước của Philippines, lượng gạo xuất khẩu của Việt Nam sang thị trường này giảm khoảng 20%, đạt mức 3,2 triệu tấn. Dù sản lượng giảm, nhưng nhờ giá trị gia tăng cao, kim ngạch xuất khẩu lúa gạo vẫn đạt trên 4 tỷ USD, đóng góp lớn vào thành tích chung của ngành nông nghiệp.

Bên cạnh thương mại, vấn đề an ninh biển cũng được hội nghị thảo luận sôi nổi. Ông Nguyễn Thạc Dĩnh nhấn mạnh rằng Philippines sẽ đảm nhận vai trò Chủ tịch ASEAN năm 2026, đây là cơ hội để hai nước tăng cường phối hợp nhằm duy trì hòa bình, ổn định ở Biển Đông và thúc đẩy sớm đạt được Bộ Quy tắc ứng xử (COC). Sự ổn định này là điều kiện tiên quyết để ngư dân hai nước yên tâm khai thác hải sản và các doanh nghiệp vận tải biển hoạt động an toàn. Hoạt động hợp tác biển, cứu hộ cứu nạn và ứng phó sự cố trên biển tiếp tục là điểm sáng trong quan hệ đối ngoại nhân dân giữa hai quốc gia.

Thảo luận về phương hướng hoạt động năm 2026 - năm kỷ niệm 50 năm thiết lập quan hệ ngoại giao (1976 - 2026), các đại biểu thống nhất quan điểm cần đổi mới cách thức hoạt động theo hướng thiết thực hơn. Bà Trần Thị Xuân Oanh, Trưởng ban Ban Á - Phi (Liên hiệp các tổ chức hữu nghị Việt Nam) đề xuất Hội cần tận dụng các chuyến thăm cấp cao để lồng ghép các hoạt động xúc tiến thương mại.

Dẫn chứng kinh nghiệm từ các hội hữu nghị khác, bà Oanh cho rằng việc tổ chức các gian hàng triển lãm nông sản hay tọa đàm doanh nghiệp ngay trong các sự kiện ngoại giao sẽ mang lại hiệu quả kép, vừa thắt chặt tình hữu nghị, vừa mở ra cơ hội thị trường cho doanh nghiệp Việt.

Đồng tình với quan điểm này, đại diện Đại học Thái Nguyên cam kết sẽ đẩy mạnh hợp tác giáo dục thông qua việc cấp học bổng toàn phần (bao gồm cả sinh hoạt phí) cho sinh viên Philippines và hoàn thành tu bổ tượng đài Bác Hồ cùng anh hùng dân tộc Jose Rizal trong khuôn viên trường đúng dịp kỷ niệm.

Kết luận hội nghị, Thứ trưởng Phùng Đức Tiến, Chủ tịch Hội đánh giá cao những nỗ lực của tập thể Hội trong bối cảnh khó khăn chung. Nhấn mạnh năm 2026 là năm bản lề mở ra một giai đoạn mới, Thứ trưởng đã trực tiếp chỉ đạo 5 nhiệm vụ trọng tâm mà Hội cần dồn lực thực hiện. Cụ thể: (1) Tổ chức đoàn Lãnh đạo Hội thăm và làm việc tại Philippines, kết hợp chặt chẽ với lực lượng kiểm ngư và thủy sản để thúc đẩy hợp tác nghề cá; (2) Tổ chức các hội thảo chuyên sâu về giáo dục và đào tạo; (3) Hoàn thành công trình tu bổ hai tượng đài lãnh tụ tại Thái Nguyên; (4) Chuẩn bị chu đáo nhân sự và văn kiện cho Đại hội đại biểu Hội nhiệm kỳ III; (5) Đẩy mạnh hỗ trợ doanh nghiệp tìm hiểu thị trường, xúc tiến thương mại.