Động lực mới cho cực tăng trưởng phía Bắc

Giai đoạn 2026-2030, tỉnh Quảng Ninh đặt ra nhiều mục tiêu cho phát triển kinh tế - xã hội như: Tốc độ tăng trưởng tổng sản phẩm trên địa bàn (GRDP) bình quân đạt trên 12%/năm, tỷ trọng công nghiệp chế biến, chế tạo đến năm 2030 đạt trên 18%, GRDP bình quân đầu người đạt trên 20.000 USD… Kỳ vọng cao, quyết tâm lớn, tỉnh xác định sẽ lấy KHCN, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh làm động lực chính cho phát triển, phấn đấu sớm trở thành thành phố trực thuộc Trung ương.

Đồng chí Bùi Văn Khắng, Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh, kiểm tra quá trình triển khai xây dựng cửa khẩu thông minh tại Cửa khẩu quốc tế Móng Cái, tháng 12/2025. Ảnh: Minh Đức

Nền tảng vững chắc, tạo đà cho tương lai bứt phá

Giai đoạn 2021-2025 khép lại với nhiều dấu ấn quan trọng, toàn diện trên các lĩnh vực kinh tế - xã hội của tỉnh Quảng Ninh. Trong bối cảnh thế giới và khu vực diễn biến phức tạp, chịu tác động nặng nề của đại dịch Covid-19 và thiên tai cực đoan, Quảng Ninh vẫn giữ vững nhịp độ tăng trưởng, khẳng định bản lĩnh, tư duy đổi mới và năng lực điều hành linh hoạt, hiệu quả, tiếp tục lan tỏa tinh thần “Kỷ luật và Đồng tâm”.

Trong 5 năm qua, bức tranh kinh tế Quảng Ninh ghi nhận nhiều gam màu tích cực khi tốc độ tăng trưởng GRDP luôn duy trì ở mức trên 10%/năm, thuộc nhóm địa phương dẫn đầu cả nước, tạo nền tảng vững chắc cho mục tiêu phát triển dài hạn. Đặc biệt, riêng năm 2025, tốc độ tăng trưởng đạt 11,89%, xếp thứ nhất toàn quốc. GRDP bình quân đầu người đạt mức cao, đạt 10.042 USD năm 2025, gấp 2,23 lần bình quân chung cả nước, phản ánh rõ nét chất lượng tăng trưởng và hiệu quả lan tỏa của các chính sách phát triển.

Sản xuất hàng hóa tại Công ty TNHH May mặc Hoa Lợi Đạt (KCN Texhong Hải Hà).

Quy mô nền kinh tế không ngừng mở rộng, cơ cấu kinh tế tiếp tục chuyển dịch tích cực, trong đó khu vực dịch vụ chiếm trên 45% GRDP, công nghiệp - xây dựng chiếm khoảng 45%, nông, lâm, thủy sản còn dưới 10%. Thu ngân sách nhà nước trên địa bàn giai đoạn 2021-2025 duy trì ổn định ở mức cao với tổng thu 5 năm đạt xấp xỉ 300.000 tỷ đồng, trong đó, năm 2025 đạt 84.500 tỷ đồng, kỷ lục cao nhất từ trước đến nay, tạo dư địa quan trọng cho đầu tư phát triển và bảo đảm an sinh xã hội.

Công nghiệp tiếp tục giữ vai trò trụ cột với bước chuyển mạnh sang công nghiệp chế biến, chế tạo, công nghiệp công nghệ cao, công nghiệp sạch. Toàn tỉnh hiện có 15 khu công nghiệp, khu kinh tế đang hoạt động và triển khai đầu tư, thu hút hàng trăm dự án trong và ngoài nước. Tổng vốn FDI giai đoạn 2021-2025 đạt gần 10 tỷ USD, gấp hơn 5 lần giai đoạn trước; trong đó, trên 68% vốn đầu tư vào lĩnh vực chế biến, chế tạo, góp phần hình thành các chuỗi sản xuất có quy mô lớn, khả năng cạnh tranh quốc tế.

Dây chuyền lắp ráp ô tô tại Nhà máy ô tô Thành Công Việt Hưng. Ảnh: Đỗ Phương

Kinh tế Quảng Ninh cũng ghi nhận sự phục hồi nhanh và tăng trưởng mạnh của ngành Du lịch sau đại dịch. Giai đoạn 2021-2025, Quảng Ninh đón trên 50 triệu lượt khách/năm, với tổng doanh thu từ du lịch đạt trên 110.400 tỷ đồng. Đáng chú ý, riêng năm 2025, Quảng Ninh đón 21,28 triệu lượt khách, tăng 12% so với cùng kỳ; trong đó, khách quốc tế đạt 5,2 triệu lượt, mức cao kỷ lục từ trước đến nay. Không chỉ lấy lại đà tăng trưởng, du lịch Quảng Ninh còn tái cấu trúc theo hướng chất lượng cao, bền vững, gắn với bảo tồn di sản, văn hóa và môi trường sinh thái. Tỉnh tiếp tục khẳng định vị thế là một trong những trung tâm du lịch hàng đầu cả nước và khu vực.

Nông nghiệp chuyển mạnh sang phát triển sinh thái, hiện đại, gắn với xây dựng nông thôn mới nâng cao, kiểu mẫu. Chương trình OCOP trở thành điểm sáng mang tầm quốc gia với 437 sản phẩm OCOP được xếp hạng từ 3 sao trở lên, góp phần nâng cao thu nhập cho người dân nông thôn, thúc đẩy kinh tế tập thể và khởi nghiệp tại chỗ.

Một trong những dấu ấn đậm nét, được dư luận và cộng đồng doanh nghiệp ghi nhận trong giai đoạn 2021-2025 là việc Quảng Ninh kiên trì theo đuổi chiến lược đầu tư hạ tầng đồng bộ, hiện đại, có tính kết nối cao, đi trước một bước để mở đường cho phát triển. Hệ thống giao thông đường bộ, đường thủy, cảng biển, logistics tiếp tục được hoàn thiện, tạo ra không gian phát triển mới, thúc đẩy liên kết vùng và nội vùng.

Nhà máy sản xuất và kinh doanh các chi tiết cơ khí chính xác của Castem Việt Nam tại KCN Sông Khoai. Ảnh: Thu Chung

Không chỉ tập trung cho tăng trưởng, Quảng Ninh nhất quán quan điểm phát triển bao trùm, đặt con người ở vị trí trung tâm của mọi chính sách. Trong giai đoạn 2021-2025, công tác bảo đảm an sinh xã hội, giảm nghèo bền vững, chăm lo các đối tượng chính sách, vùng đồng bào dân tộc thiểu số, miền núi, biên giới, hải đảo tiếp tục được triển khai đồng bộ, hiệu quả. Trong 5 năm, tỉnh đã bố trí gần 4.300 tỷ đồng chi cho an sinh xã hội. Tỉnh hoàn thành việc xóa 100% nhà tạm, nhà dột nát mới phát sinh và không còn hộ nghèo, cận nghèo. Giáo dục - đào tạo, y tế, văn hóa, thể thao tiếp tục có bước tiến quan trọng; nguồn nhân lực từng bước được nâng cao cả về số lượng và chất lượng. Quốc phòng – an ninh được giữ vững; trật tự, an toàn xã hội được bảo đảm, tạo môi trường ổn định cho phát triển kinh tế – xã hội và thu hút đầu tư.

Ghi nhận những thành tựu mà Quảng Ninh đã đạt được trong suốt chặng đường vừa qua, đồng chí Nguyễn Xuân Thắng, Ủy viên Bộ Chính trị, Giám đốc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh, Chủ tịch Hội đồng Lý luận Trung ương khẳng định: Đây là tiền đề, nền tảng quan trọng, tạo đà cho Quảng Ninh phát triển nhanh, bền vững hơn nữa; tiếp tục là một trong những cực tăng trưởng kinh tế, có sức hấp dẫn, lan tỏa trong Vùng kinh tế trọng điểm phía Bắc nói riêng, khu vực miền Bắc và cả nước nói chung.

Chế biến thủy sản tại Công ty CP Xuất nhập khẩu thủy sản Quảng Ninh.

Hiện thực hoá khát vọng thịnh vượng và hạnh phúc

Với khát vọng vươn mình, bước vào giai đoạn phát triển 2026-2030, Quảng Ninh tiếp tục phát huy truyền thống “Kỷ luật và đồng tâm”, quyết tâm giữ vững vai trò là một trong những trọng điểm kinh tế quan trọng của cả nước, phấn đấu xây dựng tỉnh sớm trở thành thành phố trực thuộc Trung ương. Nhiều mục tiêu cụ thể cũng đã được tỉnh đề ra cho giai đoạn này, như: Tốc độ tăng trưởng GRDP bình quân đạt trên 12,5%/năm; tỷ trọng công nghiệp chế biến, chế tạo đến năm 2030 đạt trên 18%; GRDP bình quân đầu người đạt trên 20.000 USD; tỷ trọng kinh tế số trong GRDP đạt khoảng 30%. Cùng với đó là phấn đấu mỗi năm thành lập mới khoảng 2.000 doanh nghiệp; tỷ trọng đóng góp của kinh tế tư nhân trong GRDP đạt trên 40 - 45%; tỷ lệ đô thị hoá đạt trên 75% và nâng cao chất lượng đô thị. Quảng Ninh cũng đặt mục tiêu duy trì môi trường đầu tư trong nhóm dẫn đầu cả nước, chỉ số cải cách hành chính, năng lực cạnh tranh cấp tỉnh tiếp tục nằm trong tốp đầu.

Để thực hiện các chỉ tiêu này, tỉnh sẽ tập trung vào các nhiệm vụ trọng tâm và khâu đột phá. Về kinh tế, tỉnh sẽ duy trì đà tăng trưởng cao, ổn định, lấy đột phá về KHCN và đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số là động lực chính. Phấn đấu đến năm 2030, kinh tế số đóng góp trên 30% GRDP của tỉnh. Đồng thời, đẩy mạnh chuyển đổi xanh, chuyển đổi năng lượng, thúc đẩy phát triển kinh tế tuần hoàn, kinh tế số, kinh tế đô thị, và xây dựng xã hội số.

Bên cạnh đó, việc cơ cấu lại công nghiệp theo hướng hiện đại, ưu tiên phát triển các ngành công nghiệp nền tảng, công nghiệp mới nổi, công nghiệp chế biến, chế tạo xanh, sạch, công nghệ cao, năng lượng tái tạo cũng được chú trọng. Dịch vụ tiếp tục được xác định là trụ cột quan trọng của nền kinh tế. Tỉnh sẽ tập trung phát triển du lịch theo hướng chất lượng cao, bền vững, bốn mùa, gắn với bảo tồn và phát huy giá trị Di sản thiên nhiên thế giới Vịnh Hạ Long, cùng các giá trị văn hóa, lịch sử đặc sắc của địa phương. Song song với du lịch, tỉnh cũng chú trọng phát triển logistics, dịch vụ cảng biển, thương mại quốc tế, tài chính, ngân hàng; hình thành các trung tâm dịch vụ lớn gắn với các khu kinh tế, khu công nghiệp, đô thị động lực, từng bước nâng cao vị thế của Quảng Ninh trong chuỗi giá trị khu vực và quốc tế.

Các sản phẩm OCOP của Quảng Ninh tiếp tục được nâng tầm về chất lượng, thương hiệu. Ảnh: Nguyên Ngọc

Để tạo nền tảng cho tăng trưởng nhanh và bền vững trong giai đoạn tới, Quảng Ninh xác định rõ các khâu đột phá chiến lược mang tính dẫn dắt. Trọng tâm trước hết là phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, có tư duy đổi mới sáng tạo, gắn đào tạo với nhu cầu thực tiễn và đẩy mạnh thu hút, trọng dụng nhân tài. Cùng với đó, tỉnh tiếp tục ưu tiên hoàn thiện đồng bộ kết cấu hạ tầng kinh tế – xã hội hiện đại, phát triển các loại hình hạ tầng đa phương thức, tăng cường kết nối liên tỉnh, liên vùng, mở rộng không gian phát triển.

Không chỉ đặt trọng tâm vào các chỉ tiêu tăng trưởng kinh tế, Quảng Ninh nhất quán quan điểm phát triển hài hòa, bao trùm, gắn tăng trưởng với tiến bộ và công bằng xã hội, tiếp tục đặt con người ở vị trí trung tâm của chiến lược phát triển bền vững. Trong giai đoạn 2026-2030, tỉnh đặt ra hệ thống chỉ tiêu xã hội ở mức cao, thể hiện rõ quyết tâm nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, chăm lo sức khỏe nhân dân và bảo đảm an sinh bền vững. Theo đó, tỷ lệ lao động qua đào tạo phấn đấu đạt trên 90%; hệ thống y tế tiếp tục được đầu tư theo hướng hiện đại, với mục tiêu đạt 68 giường bệnh/vạn dân, 19 bác sĩ và 8 dược sĩ đại học/vạn dân, cùng tỷ lệ bao phủ bảo hiểm y tế đạt 100%. Quảng Ninh phấn đấu chỉ số phát triển con người (HDI) thuộc nhóm 5 tỉnh, thành phố dẫn đầu cả nước, tuổi thọ trung bình của người dân vượt mốc 76 tuổi; tỷ lệ trường học đạt chuẩn quốc gia trên 95% và toàn tỉnh không còn hộ nghèo theo chuẩn nghèo đa chiều quốc gia.

Cùng với tăng trưởng kinh tế, Quảng Ninh tiếp tục chăm lo phát triển xã hội. Trong ảnh: Một tiết học của học sinh Trường Mầm non Thượng Yên Công, phường Yên Tử.

Song song với phát triển nguồn nhân lực, các chính sách an sinh xã hội và phúc lợi xã hội tiếp tục được triển khai đồng bộ, hiệu quả; ưu tiên thu hẹp khoảng cách phát triển giữa các vùng miền, nhất là khu vực miền núi, biên giới, hải đảo. Quảng Ninh chú trọng nâng cao chất lượng y tế, văn hóa, thể thao, từng bước xây dựng môi trường sống an toàn, lành mạnh, hướng tới mục tiêu nâng cao toàn diện chất lượng sống và hạnh phúc của nhân dân.

Trước mắt, tỉnh sẽ tập trung triển khai các nhiệm vụ và giải pháp cho năm 2026 với quyết tâm cao độ, coi đây là năm bản lề mở đầu cho giai đoạn phát triển mới 2026-2030. Trọng tâm tạo đột phá trong tăng trưởng kinh tế gắn với nâng cao chất lượng đô thị, phát triển hạ tầng đồng bộ, hiện đại và thúc đẩy các động lực tăng trưởng mới.

Để thực hiện hiệu quả các mục tiêu đề ra, Quảng Ninh xác định phải lấy KHCN, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh là động lực chính, là trụ cột chiến lược, đóng vai trò động lực then chốt cho phát triển bền vững và nâng cao năng lực cạnh tranh cho phát triển. Đồng chí Bùi Văn Khắng, Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh cho biết: Tỉnh tiếp tục phát huy lợi thế địa chính trị, con người và hạ tầng hiện có, phấn đấu trở thành trung tâm đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số hàng đầu khu vực phía Bắc. Tỉnh tập trung hoàn thiện cơ chế, chính sách đặc thù về phát triển KHCN, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số; đẩy mạnh chuyển đổi số toàn diện và phát triển hạ tầng số hiện đại như hoàn thiện cơ sở dữ liệu chuyên ngành, tích hợp với Cổng dịch vụ công quốc gia, Trung tâm dữ liệu quốc gia; xây dựng và vận hành Trung tâm điều hành thông minh (IOC), hạ tầng 5G, IoT và điện toán đám mây phục vụ chỉ đạo điều hành và cung cấp dịch vụ công chất lượng cao…

Cùng với đó là các giải pháp về tháo gỡ điểm nghẽn trong việc giải ngân vốn đầu tư công; thu hút tối đa các nguồn lực đầu tư ngoài ngân sách, tiếp tục tạo bứt phá các ngành dịch vụ - du lịch, hoàn thiện hệ thống kết cấu hạ tầng giao thông, hạ tầng các khu kinh tế, khu công nghiệp, hạ tầng cảng biển và dịch vụ cảng biển…

Đứng trước thời cơ lớn của giai đoạn phát triển mới, Quảng Ninh đang hội tụ đầy đủ nền tảng, động lực và khát vọng để bứt tốc mạnh mẽ. Với tầm nhìn chiến lược, quyết tâm chính trị cao và sự đồng thuận của cả hệ thống chính trị cùng nhân dân, tỉnh tự tin bước vào chặng đường 2026-2030 bằng tinh thần đổi mới, sáng tạo và hành động quyết liệt, hướng tới mục tiêu phát triển nhanh, bền vững, khẳng định vị thế là địa bàn năng động của vùng Đông Bắc và tiếp tục đóng góp xứng đáng vào sự phát triển chung của đất nước.