leftcenterrightdel
Cán bộ BHXH huyện Trấn Yên hướng dẫn đăng ký tham gia BHXH tự nguyện. Ảnh: Quyết Thắng 

Bảo hiểm xã hội tự nguyện là loại hình BHXH do Nhà nước tổ chức mà người tham gia được lựa chọn mức đóng và phương thức đóng phù hợp với thu nhập của mình. Giá trị nhân văn của chính sách BHXH tự nguyện là mở ra cơ hội để những đối tượng lao động tự do, người dân ở các khu vực nông thôn được nhận lương hưu, chế độ tử tuất giảm bớt khó khăn, rủi ro khi về già. Song, việc phát triển BHXH tự nguyện ở Yên Bái thời gian qua cũng gặp nhiều khó khăn do những đặc điểm riêng của nhóm đối tượng lao động thuộc khu vực phi chính thức và một phần do chính sách BHXH tự nguyện chưa thật sự hấp dẫn, bởi khi tham gia người lao động chỉ được hưởng hai chế độ hưu trí và tử tuất; thời gian đóng còn dài, chưa linh hoạt nên chưa thực sự có sức thu hút đối với người dân.

Xuất phát từ đặc điểm nêu trên, để mở rộng đối tượng tham gia, BHXH tỉnh Yên Bái đã chủ động đẩy mạnh công tác tuyên truyền; mở rộng, đào tạo, phát triển hệ thống đại lý thu BHXH đến tận phường, xã, thôn, bản; giao chỉ tiêu đến từng đơn vị, cá nhân. Cùng với đó, cơ quan BHXH tỉnh Yên Bái còn tập trung cải cách thủ tục hành chính, ứng dụng công nghệ thông tin, giao dịch điện tử trong lĩnh vực BHXH, đa dạng các hình thức, phương thức nhận hồ sơ, trả kết quả, thu tiền đóng, chuyển tiền đóng vào quỹ, tạo điều kiện thuận lợi nhất đối với người tham gia BHXH tự nguyện. Chị Nguyễn Thị Vân ở TP Yên Bái chia sẻ: “Nhờ được tuyên truyền nên tôi đã hiểu rõ hơn về chính sách BHXH tự nguyện. Tuy thời gian đóng khá dài song với tôi, BHXH tự nguyện như là “của để dành”, giúp dự phòng những rủi ro trong cuộc sống. Vì vậy, tôi đã mua BHXH tự nguyện cho cả 2 vợ chồng”.

Vốn là lao động tự do, anh Lê Văn Hùng ở xã Y Can, huyện Trấn Yên (Yên Bái) lựa chọn BHXH tự nguyện với mong muốn có đồng lương hưu để cuộc sống lúc về già ổn định hơn. Sau khi tìm hiểu các quy định và được tư vẫn, hỗ trợ cảu cán bộ BHXH, anh Hùng quyết định tham gia ngay với mức đóng gần 900.000 đ/tháng. “Với mức đóng này khi đủ 20 năm đóng tôi nhận được số tiền lương hưu vào khoảng 3,3 triệu đồng/tháng, số tiền không nhiều nhưng cũng giúp giảm bớt gánh nặng cho con cái khi mình về già; đó là chưa kể đến tôi còn có thẻ bảo hiểm y tế, có chế độ khi đi khám, chữa bệnh. Nói chung là yên tâm hơn rất nhiều”, anh Lê Văn Hùng vui vẻ cho biết.

leftcenterrightdel
BHXH huyện Văn Yên trao tận tay sổ BHXH cho người lao động. Ảnh: Thu Hiền 

Tìm hiểu được biết, thực hiện phương châm “Đi từng ngõ, gõ cửa từng nhà, rà từng thôn xóm”, hàng năm, BHXH tỉnh Yên Bái đã triển khai đồng bộ các giải pháp. Trong đó trọng tâm là giao chỉ tiêu phát triển đối tượng đến từng cán bộ, từng đại lý thu BHXH tự nguyện, BHYT hộ gia đình. Tăng cường mở rộng và nâng cao chất lượng mạng lưới đại lý thu trên địa bàn tỉnh. Bên cạnh đó, BHXH tỉnh phối hợp với Bưu điện tỉnh đẩy mạnh công tác tuyên truyền, đặc biệt là tuyên truyền trực tiếp để phát triển đối tượng tham gia BHXH tự nguyện. Đối tượng hướng đến là những người trong độ tuổi lao động, có thu nhập ổn định, chưa tham gia đóng BHXH bắt buộc. Nhờ đó, nhìn chung việc thu hút người dân tham gia BHXH tự nguyện đã có những chuyển biến tích cực. Theo thống kê, tính đến hết tháng 5/2020, toàn tỉnh Yên Bái đã có 9.242 người tham gia BHXH tự nguyện, đạt 59,53% so với kế hoạch BHXH Việt Nam; tăng 886 người so với tháng trước, tăng 3.927 người so với cùng kỳ năm 2019.

Tuy nhiên, tỷ lệ người dân tham gia BHXH tự nguyện còn rất thấp so với tiềm năng. Đặc biệt ở các địa bàn vùng sâu, vùng xa, vùng có điều kiện kinh tế - xã hội khó khăn và đặc biệt khó khăn. Nguyên nhân là do thu nhập của người lao động ở nông thôn còn thấp, không ổn định nên khó có điều kiện tham gia BHXH tự nguyện. Chính quyền địa phương một số nơi chưa thực sự vào cuộc, sự phối hợp trong tổ chức thực hiện chính sách BHXH tự nguyện của các cấp, các ngành ở địa phương với cơ quan BHXH chưa thường xuyên.

Theo đồng chí Dương Đình Chiến, Phó Giám đốc BHXH tỉnh Yên Bái, với mục tiêu tiếp tục khai thác mở rộng đối tượng tham gia BHXH tự nguyện, thời gian tới BHXH tỉnh Yên Bái sẽ tăng cường hơn nữa việc mở rộng mạng lưới đại lý thu, không ngừng nâng cao chất lượng dịch vụ và khả năng tiếp cận dịch vụ thu, chi trả, tạo điều kiện thuận lợi để người dân dễ dàng trong việc tham gia và thụ hưởng các chế độ chính sách về BHXH tự nguyện. Đồng thời, cơ quan BHXH tỉnh tiếp tục phối hợp với các cấp, ngành, địa phương đổi mới công tác tuyên truyền theo hướng tiếp cận trực tiếp với người dân, giúp người dân nắm bắt đầy đủ các chủ trương, chính sách, quy định về BHXH tự nguyện; từ đó mỗi người tham gia BHXH sẽ tạo hiệu ứng lan tỏa trong cộng đồng./.

Phạm Anh Tuấn