Sáng 1/11, tại Hà Nội, Thượng tướng Nguyễn Chí Vịnh, Ủy viên Trung ương Đảng, Thứ trưởng Bộ Quốc phòng - Trưởng Cơ quan Thường trực Ban Chỉ đạo quốc gia khắc phục hậu quả bom mìn và chất độc hóa học sau chiến tranh ở Việt Nam (Ban Chỉ đạo 701) đã tiếp Bà Bon-ni Gờ-lích (Bonnie Glick), Phó Giám đốc toàn cầu Cơ quan Phát triển quốc tế Hoa Kỳ (USAID) và dự Lễ bàn giao mặt bằng dự án xử lý ô nhiễm dioxin tại khu vực sân bay Biên Hòa giữa Quân chủng Phòng không - Không quân và Cơ quan Phát triển quốc tế Hoa Kỳ tại Việt Nam.

Dự buổi làm việc và chứng kiến Lễ bàn giao mặt bằng Dự án xử lý ô nhiễm dioxin tại khu vực sân bay Biên Hòa có Ngài Daniel J. Kritenbrink, Đại sứ Hoa Kỳ tại Việt Nam; thủ trưởng các cơ quan, đơn vị thuộc Bộ Quốc phòng và Cơ quan phát triển quốc tế Hoa Kỳ tại Việt Nam.

Tại buổi làm việc, hai bên trao đổi, đánh giá về những hoạt động hợp tác khắc phục hậu quả chiến tranh trong thời gian qua, đồng thời thảo luận về phương hướng trong thời gian tới.

Thượng tướng Nguyễn Chí Vịnh, Thứ trưởng Bộ Quốc phòng tiếp Bà Bon-ni Gờ-lích, Phó Giám đốc toàn cầu Cơ quan Phát triển quốc tế Hoa Kỳ tại trụ sở Bộ Quốc phòng sáng 1/11. Ảnh: Đỗ Thoa

Về kết quả hợp tác, hai bên đã tổ chức thành công Hội thảo “Khắc phục hậu quả chiến tranh: Chặng đường hòa giải và hợp tác tương lai giữa Việt Nam và Hoa Kỳ” tại Washington vào ngày 26/3/2019 vừa qua. Đây cũng là cơ hội tốt để chúng ta nhìn lại chặng đường đã qua và các nước tham khảo kinh nghiệm trong công tác khắc phục hậu quả chiến tranh. Đặc biệt là hai bên đã tổ chức thành công Dự án xử lý môi trường ô nhiễm dioxin tại khu vực sân bay Đà Nẵng; 32,4 ha diện tích đất sạch sau xử lý được bàn giao để phục vụ mở rộng sân bay, phát triển kinh tế-xã hội của Đà Nẵng.

Khu vực sân bay Biên Hòa là một trong các điểm nóng bị ô nhiễm chất độc hóa học/dioxin với diện tích đất trên 52 héc ta cần phải xử lý, tẩy độc, ước tính khối lượng đất là hơn 500 ngàn mét khối cần phải xử lý ô nhiễm dioxin, gấp khoảng 4 lần so với khối lượng đã xử lý tại sân bay Đà Nẵng. Năm 2018, USAID đã ký thỏa thuận với Quân chủng Phòng không- Không quân về khoản đóng góp 183 triệu USD của USAID cho dự án xử lý ô nhiễm dioxin tại khu vực sân bay Biên Hòa trong giai đoạn 5 năm đầu tiên.

Dự án đã chính thức được Thủ tướng Chính phủ Việt Nam phê duyệt và khởi động vào tháng 4/2019. Theo ước tính của phía Việt Nam và Hoa Kỳ, chi phí xử lý cần trên 390 triệu USD và công tác xử lý tổng thể sẽ được hoàn thành trong 10 năm. Đây là một trong những dự án lớn nhất thế giới về xử lý môi trường bị ô nhiễm chất độc dioxin.

Cùng với khắc phục hậu quả chất độc hóa học/dioxin, hai bên đã có bước tiến quan trọng trong hợp tác hỗ trợ người khuyết tật tại các tỉnh bị phun rải chất độc hóa học thông qua việc ký Bản ghi nhận ý định (MOI) giữa Văn phòng 701 và USAID vào ngày 20/4/2019.

Phát biểu tại buổi làm việc, Thượng tướng Nguyễn Chí Vịnh, Thứ trưởng Bộ Quốc phòng - Trưởng Cơ quan Thường trực Ban Chỉ đạo 701 trân trọng cảm ơn Chính phủ, nhân dân Hoa Kỳ, Đại sứ quán Hoa Kỳ tại Việt Nam và Cơ quan Phát triển quốc tế Hoa Kỳ tại Việt Nam đã phối hợp chặt chẽ với Bộ Quốc phòng trong các hoạt động khắc phục hậu quả chiến tranh ở Việt Nam thời gian qua.

Ký bàn giao mặt bằng dự án xử lý ô nhiễm dioxin tại khu vực sân bay Biên Hòa giữa Quân chủng
Phòng không - Không quân và Cơ quan Phát triển quốc tế Hoa Kỳ tại Việt Nam. Ảnh: Đỗ Thoa

Đồng thời, Thượng tướng Nguyễn Chí Vịnh đề nghị Cơ quan Phát triển quốc tế Hoa Kỳ tiếp tục phối hợp với các cơ quan, đơn vị chức năng của Việt Nam triển khai thực hiện có hiệu quả các dự án khắc phục hậu quả sau chiến tranh; trước mắt, xác định và lựa công nghệ cụ thể xử lý đất nhiễm dioxin tại khu vực sân bay Biên Hòa để thẩm định, đánh giá, phê duyệt trước khi áp dụng; có biện pháp kiểm soát an toàn, giảm thiểu các tác động của dioxin đối với con người trong quá trình thực hiện Dự án, đồng thời tiếp tục bảo đảm ODA để tiến tới xử lý toàn bộ đất nhiễm dioxin tại sân bay Biên Hòa.

Phát biểu tại buổi làm việc và Lễ bàn giao, bà Bonnie Glick, Phó Giám đốc toàn cầu Cơ quan Phát triển quốc tế Hoa Kỳ đã nhấn mạnh tầm quan trọng của những nỗ lực chung giữa Việt Nam và Hoa Kỳ trong khắc phục hậu quả sau chiến tranh, xử lý ô nhiễm chất độc hóa học/dioxin khu vực sân bay Đà Nẵng và sân bay Biên Hòa làm sâu sắc hơn mối quan hệ Đối tác toàn diện giữa hai quốc gia.

Là một trụ cột quan trọng trong Quan hệ Đối tác toàn diện Việt Nam - Hoa Kỳ, Việt Nam và Hoa Kỳ sẽ tiếp tục hợp tác thực hiện sứ mệnh nhân đạo là kiểm kê quân nhân mất tích trong chiến tranh và khắc phục các vấn đề về di sản chiến tranh, bao gồm loại bỏ vật liệu chưa nổ, hỗ trợ người khuyết tật và xử lý ô nhiễm dioxin.

Bà Bonnie Glick, Phó Giám đốc toàn cầu USAID hiện đang có chuyến thăm Việt Nam, Thái Lan, Bangladesh và Indonesia từ ngày 29/10 đến ngày 12/11/2019. Tại Việt Nam, bà sẽ gặp gỡ đại diện lãnh đạo Chính phủ Việt Nam, đại diện các tổ chức phi chính phủ và các đối tác khối tư nhân.

Tại Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh, bà sẽ tham dự các cuộc họp và sự kiện nêu bật những kết quả đạt được gần đây trong quá trình chuyển giao công tác phòng, chống HIV/AIDS của Việt Nam sang sử dụng các nguồn tài chính trong nước, những thành quả chung mà USAID và Bộ Quốc phòng Việt Nam đạt được trong công tác khắc phục hậu quả chất da cam tại Việt Nam cũng như những nội dung mới trong hỗ trợ của USAID về tạo thuận lợi thương mại và an ninh năng lượng. Bà Bonnie Glick cũng sẽ gặp gỡ các sinh viên và giảng viên của trường Đại học Fulbright Việt Nam do Chính phủ Hoa Kỳ tài trợ.

Đỗ Thoa