leftcenterrightdel
Bộ trưởng Tài chính Ireland Paschal Donohoe khẳng định Ireland không tán thành
kế hoạch cải cách thuế toàn cầu. (Ảnh: Bloomberg)

Tuần trước, tại Hội nghị trực tuyến vừa kết thúc sau 2 ngày họp tại Venise, Italy, các Bộ trưởng Tài chính thuộc Nhóm các nền kinh tế phát triển và mới nổi hàng đầu thế giới (G20) đã nhất trí thông qua thỏa thuận về đánh thuế tối thiểu toàn cầu với các tập đoàn đa quốc gia.

Tại Hội nghị, các Bộ trưởng Tài chính và Thống đốc Ngân hàng trung ương G20 đã ủng hộ một động thái mang tính bước ngoặt nhằm ngăn chặn các công ty đa quốc gia trốn thuế. Đây được xem là sáng kiến chính sách mới lớn nhất được nhất trí tại Hội nghị, khép lại 8 năm tranh cãi về vấn đề thuế.

Thỏa thuận này sẽ đặt ra một mức thuế doanh nghiệp tối thiểu toàn cầu ít nhất 15% nhằm ngăn cản các công ty đa quốc gia tìm cách chuyển lợi nhuận đến nơi đánh thuế thấp. Ngoài ra, văn kiện cũng sẽ thay đổi cách đánh thuế đối với các công ty đa quốc gia có lợi nhuận cao như Amazon và Google, theo đó căn cứ một phần vào nơi các công ty này bán sản phẩm và dịch vụ thay vì căn cứ vào nơi công ty đặt trụ sở.

Tuy nhiên, một số quốc gia vẫn tỏ ra hoài nghi về thỏa thuận thuế toàn cầu, đặc biệt là Ireland và Hungary, hai quốc gia từ lâu đã duy trì mức thuế doanh nghiệp tương đối thấp. Cụ thể, Ireland hiện chỉ áp dụng mức thuế doanh nghiệp 12,5% và Hungary là 9%.

Bộ trưởng Tài chính Ireland Paschal Donohoe khẳng định Ireland không tán thành các kế hoạch này. "Những gì được thảo luận là một thỏa thuận mà Ireland không thể tham gia”. “Chúng tôi cam kết đàm phán để đánh giá về khả năng tham gia thỏa thuận này ở một thời điểm nào đó, song sẽ đưa ra đề xuất áp mức thuế 12,5% bởi đấy là đặc trưng then chốt trong chính sách kinh tế của chúng tôi trong suốt nhiều thập kỷ qua".

Ngày 13/7 vừa qua, Bộ trưởng Tài chính Mỹ Janet Yellen đã có cuộc gặp với người đồng cấp Ireland Paschal Donohoe. Cuộc gặp không đem đến bất kỳ kết quả nào, bất chấp bà Yellen gợi ý nền kinh tế của Ireland sẽ không bị ảnh hưởng nếu nước này tăng thuế suất doanh nghiệp hiện nay. 

Ireland thường được mệnh danh là "thiên đường thuế" khi thị trường này vẫn đang cung cấp nhiều đặc quyền về thuế hơn các nước láng giềng giàu có. Ngoài mức thuế doanh nghiệp thấp hơn mặt bằng chung, Ireland còn có thỏa thuận thuế quan với các quốc gia khác cho phép doanh nghiệp đa quốc gia trả thuế thấp hơn và cung cấp thêm ưu đãi để bù đắp cho những công ty chi tiêu vào nghiên cứu và phát triển.

Khẳng định áp thuế là một vấn đề mang tính chủ quyền, Thủ tướng Hungary Viktor Orban mới đây mô tả đề xuất áp thuế toàn cầu tối thiểu là "vô lý". Mức thuế doanh nghiệp thấp 9% đã giúp Hungary thu hút các nhà sản xuất lớn của châu Âu.

Tuy nhiên, Bộ trưởng Tài chính Mỹ Janet Yellen nhận định, Hội nghị Bộ trưởng Tài chính G20 cho thấy thế giới đã sẵn sàng kết thúc cuộc đua toàn cầu về mức thuế doanh nghiệp tối thiểu và “bây giờ nên nhanh chóng hoàn tất thỏa thuận này”. Bà Janet Yellen cũng kêu gọi một số ít nước vẫn đang phản đối, như Ireland và Hungary, sẽ được khuyến khích ký kết thỏa thuận trước tháng 10 tới, khi các nhà lãnh đạo G20 hội đàm tại thành phố Rome, Italy. 

Ngày 1/7 vừa qua, 130 quốc gia thành viên của Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế (OECD) đã nhất trí về quy định áp mức thuế tối thiểu trên phạm vi toàn cầu với mục đích giải quyết tình trạng trốn thuế và tạo bình đẳng về thuế giữa các nước. Theo OECD, việc điều chỉnh thuế thu nhập doanh nghiệp toàn cầu tối thiểu sẽ giúp các chính phủ trên toàn cầu tăng thu ngân sách thêm tới 150 tỷ USD mỗi năm.

Trước đó, các nhà lãnh đạo tại Hội nghị thượng đỉnh Nhóm Các nước công nghiệp phát triển hàng đầu thế giới (G7) ở Anh cũng đã thông qua đề xuất của Tổng thống Mỹ Joe Biden về áp thuế doanh nghiệp tối thiểu toàn cầu 15% với mục đích giải quyết tình trạng trốn thuế và tạo bình đẳng về thuế giữa các nước./.

Hoài Hà (Theo Reuters, irishtimes.com)